Question

Difficulty: HardKütahya-Eskişehir Savaşları ve Sonuçları

Kütahya-Eskişehir Savaşları'nda düzenli ordunun yenilgi alarak Sakarya Nehri'nin doğusuna çekilmesi, Milli Mücadele'nin en kritik aşamalarından birini teşkil etmiştir. Meclis içerisinde Kayseri'ye taşınma tartışmalarının yaşandığı ve ordunun moralinin sarsıldığı bu süreçte dahi demokratik işleyişten taviz verilmemeye çalışılmıştır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Kütahya-Eskişehir Savaşları'nın ardından yaşanan kriz ortamında, TBMM'nin "parlamento üstünlüğü ve hukuk" zeminini korumaya çalıştığının en güçlü kanıtıdır?

  1. Mustafa Kemal Paşa'ya devredilen Başkomutanlık yetkilerinin üç ay ile sınırlandırılmasıAnswer
  2. B
    Tekalif-i Milliye Emirleri'nin yayınlanarak ordunun lojistik ihtiyacının karşılanması
  3. C
    Savaşın en yoğun döneminde Ankara'da Maarif Kongresi'nin düzenlenmesi
  4. D
    Meclis merkezinin Kayseri'ye taşınması önerisinin oy çokluğuyla reddedilmesi
  5. E
    İtalya'nın Anadolu'dan çekilme kararı doğrultusunda başlattığı tahliyeleri durdurması

Answer

Mustafa Kemal Paşa'ya devredilen Başkomutanlık yetkilerinin üç ay ile sınırlandırılması
Kütahya-Eskişehir yenilgisi sonrası meclisin yetkilerinin tek bir kişiye devredilmesi (Başkomutanlık), normal şartlarda demokratik teamüllere aykırıdır. Ancak TBMM, bu yetkiyi devrederken 'üç ay' gibi kısa bir süre sınırı koyarak, yetkinin asıl sahibinin meclis olduğunu vurgulamış ve dilediği zaman bu yetkiyi geri alabileceğini hukuken garanti altına almıştır. Bu durum, en zor anlarda bile milli irade ve parlamento üstünlüğünden vazgeçilmediğinin somut bir kanıtıdır.

Step-by-Step Solution

1
Kütahya-Eskişehir Savaşları sonrası oluşan siyasi atmosferi analiz etme
Yenilgi sonrası mecliste sert tartışmalar çıkmış ve çözüm olarak Mustafa Kemal'in ordunun başına geçmesi istenmiştir.
Kriz dönemlerinde yetki devrinin nasıl yapıldığını anlamak gerekir.
2
Başkomutanlık Kanunu'nun içeriğini hukuki açıdan değerlendirme
Meclis, yasama ve yürütme yetkilerini Mustafa Kemal'e devrederken bunu 3 aylık bir süreyle kısıtlamıştır.
Süre kısıtlaması, yetkinin kalıcı bir diktatörlüğe dönüşmesini engelleme ve Meclis'in üstünlüğünü koruma amacı taşır.
3
Hukuk zemini ve parlamento üstünlüğü kavramlarıyla eşleştirme
Olağanüstü bir durumda bile yetkinin süreli verilmesi, hukuk devletine ve milli iradeye (TBMM) olan bağlılığın en net göstergesidir.
Seçenekler arasında meşruiyet ve hukuk zeminine en uygun olan budur.

Key Concept

Başkomutanlık Kanunu ve Demokratik Meşruiyet
Rate this question