Examkin

Question

Difficulty: HardTürkiye'de Tarım

Türkiye'de tarım arazilerinin verimliliği ve kullanım biçimleri üzerinde yer şekilleri, iklim özellikleri ve teknolojik imkânlar bir arada rol oynar. Aşağıda, Türkiye'nin farklı yörelerini temsil eden iki bölgenin bazı tarımsal özellikleri karşılaştırılmıştır:

* I. Bölge: Engebeli yer şekilleri nedeniyle tarım alanları dar ve parçalıdır. Makineli tarım sınırlı olduğu için insan ve hayvan gücüne duyulan ihtiyaç fazladır. Tarımsal nüfus yoğunluğu oldukça yüksektir.
* II. Bölge: Yer şekillerinin sade olması sayesinde tarım alanları geniştir. Modern tarım teknikleri ve makine kullanımı yaygındır. Tarımsal nüfus yoğunluğu ise düşüktür.

Bu iki bölgenin özellikleri ve Türkiye coğrafyasındaki dağılışı dikkate alındığında, aşağıdaki yargılardan hangisine kesin olarak ulaşılamaz?

  1. I. Bölge'de birim alandan alınan verim, makineli tarım yapılamadığı için II. Bölge'ye göre her zaman daha düşüktür.Answer
  2. B
    II. Bölge'de tarımsal üretimde iklime olan bağımlılık, sulama olanaklarının gelişmesiyle I. Bölge'ye göre daha kolay azaltılabilir.
  3. C
    I. Bölge'de tarımsal nüfus yoğunluğunun yüksek olması, tarım arazilerinin darlığı ve bölgedeki diğer iş kollarının kısıtlılığı ile ilişkilidir.
  4. D
    II. Bölge'de ekili-dikili alanların toplam yüz ölçümüne oranı, yer şekillerinin sade olması nedeniyle I. Bölge'den daha yüksektir.
  5. E
    I. Bölge'de yetiştirilen ürünlerin birim fiyatı ve ekonomik değeri, II. Bölge'de yetiştirilen temel gıda ürünlerinden daha yüksek olabilir.

Answer

I. Bölge'de birim alandan alınan verimin makineli tarım yapılamadığı için her zaman daha düşük olduğu yargısına ulaşılamaz.
Birim alandan alınan verim (intensif/modern tarım), yer şekillerinden ziyade uygulanan tarım teknikleri (sulama, gübreleme, ıslah edilmiş tohum) ve iklimin elverişliliği ile ilgilidir. Makineli tarımın yapılamadığı engebeli yörelerde (örneğin Karadeniz kıyı kuşağı), iklimin nemli ve toprakların verimli olması sayesinde birim alandan alınan ürün değeri ve miktarı, makineleşmenin yaygın olduğu kurak düzlüklere göre çok daha yüksek olabilir. Bu nedenle 'her zaman daha düşüktür' ifadesi yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
Bölgelerin coğrafi karakterini belirle
I. Bölge engebeli (Doğu Karadeniz gibi), II. Bölge sade (İç Anadolu gibi) özellikler göstermektedir.
Soruda verilen topografik ve nüfus verileri Türkiye'deki belirgin bölgesel ayrımlara işaret eder.
2
Tarımsal Nüfus Yoğunluğu kavramını analiz et
Tarımsal Nüfus Yoğunluğu = Tarım Nüfusu / Tarım Alanı.
Engebeli yerlerde payda (alan) küçüldüğü için yoğunluk artar, bu yüzden I. Bölge'de yüksek çıkması doğaldır.
3
Birim alandan alınan verim (Verimlilik) şartlarını değerlendir
Verimlilik; sulama, ilaçlama, gübreleme ve kaliteli tohum (intensif tarım) ile ilgilidir, sadece makine kullanımıyla sınırlı değildir.
Makineleşme sadece hasat süresini ve işçi maliyetini etkiler; asıl verimi belirleyen tarım yöntemidir.
4
Kesinlik bildiren ifadeyi kontrol et
I. Bölge'de (örneğin Rize'de çay tarımında) makineli tarım yapılmasa da verim, II. Bölge'deki (örneğin Konya'da buğday tarımından) çok daha yüksek olabilir.
'Her zaman daha düşüktür' ifadesi coğrafi gerçeklerle çelişen bir genellemedir.

Key Concept

Tarımsal Verimlilik ve Yoğunluk İlişkisi

Hints

1
'Verim' kavramı ile 'üretim miktarı' arasındaki farka odaklanın; verim metrekare başına alınan üründür.
2
I. Bölge Türkiye'nin Doğu Karadeniz kıyılarını, II. Bölge ise İç Anadolu düzlüklerini temsil etmektedir.
3
Makineli tarımın yapılamaması (insan gücü kullanımı) birim alandan alınan verimin mutlaka düşük olacağı anlamına gelmez; yoğun emekle çok yüksek verim alınabilir.

Practice More

İntansif (modern) ve ekstansif (geleneksel) tarım yöntemlerinin Türkiye'deki bölgesel dağılımını ve bu yöntemlerin verimlilik üzerindeki farklarını inceleyen sorulara göz atabilirsiniz.

Alternative Method

Tarımsal nüfus yoğunluğu yüksek olan bir yerin (Doğu Karadeniz gibi) ürünlerini (çay, fındık) hayal edin. Bu ürünlerin veriminin ve değerinin, makineyle hasat edilen bir buğday tarlasından daha düşük olup olmayacağını kıyaslayarak sonuca ulaşabilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question

Topics

Türkiye'de Tarım

More questions from this topic