Question

Difficulty: MediumTürkiye'de Tarım

Türkiye'de yarı kurak iklim bölgelerinde su imkânlarının kısıtlı olması nedeniyle uygulanan nadas yöntemi; toprağın üst tabakasının erozyonla taşınmasına, ekonomik kayıplara ve tarımsal verimliliğin düşmesine neden olmaktadır. Bu sorunun çözümüne yönelik olarak önerilen ve nadas alanlarını daraltmayı amaçlayan 'nöbetleşe ekim' (münavebeli tarım) sisteminde, nadasa bırakılacak toprağın boş kalmaması için ekilecek ürünlerde aranan en temel kriter aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Toprağın mineral dengesini koruyan ve azot miktarını artıran baklagil (mercimek, nohut gibi) türü ürünlerin seçilmesiAnswer
  2. B
    Yetişme döneminde yüksek sıcaklık ve bol sulama isteyen mısır veya pamuk gibi endüstri bitkilerine öncelik verilmesi
  3. C
    Toprağı yormayan ancak kış ılıklığına ihtiyaç duyan turunçgil veya zeytin gibi ağaç formundaki ürünlerin tercih edilmesi
  4. D
    Yalnızca devlet tarafından üretim kotası uygulanan ve alım garantisi bulunan şeker pancarı gibi ürünlerin her yıl ekilmesi
  5. E
    Birim alandan alınan verimi artırmak amacıyla sadece ihraç potansiyeli yüksek olan tropikal meyvelerin bölgeye uyarlanması

Answer

Toprağın mineral dengesini koruyan ve azot miktarını artıran baklagil türü ürünlerin seçilmesi
Nöbetleşe ekim sisteminde nadasın alternatifi olarak baklagillerin seçilmesinin temel nedeni, bu bitkilerin köklerindeki nodüller aracılığıyla toprağa azot bağlamasıdır. Bu sayede toprak bir yandan boş kalmayarak erozyona karşı korunur, diğer yandan bir sonraki yıl ekilecek olan tahıllar için doğal bir gübreleme ortamı hazırlanmış olur.

Step-by-Step Solution

1
Nadas yönteminin olumsuzluklarını belirle
Nadas; toprağın bir yıl boş kalması sonucu erozyonun artması ve üretimin aksaması demektir.
Yarı kurak bölgelerde nem yetersizliği nadasa neden olsa da, bu durum toprak sağlığı için risklidir.
2
Nöbetleşe ekimin (münavebe) çalışma mantığını analiz et
Toprağa her yıl farklı bir ürün ekilerek mineral kaybı dengelenir.
Farklı bitkiler toprağın farklı katmanlarındaki mineralleri kullanır, böylece toprak tükenmez.
3
Baklagillerin toprağa etkisini değerlendir
Nohut, mercimek ve fasulye gibi ürünler havadaki azotu (N2N_2) köklerindeki bakteriler vasıtasıyla toprağa bağlar.
Azot, bitkiler için en temel besin kaynağıdır ve baklagiller toprağı 'dinlendirmeden' zenginleştirmenin en doğal yoludur.

Key Concept

Nöbetleşe Ekim ve Toprak Verimliliği İlişkisi

Hints

1
Nadasın en büyük zararlarından biri toprağın çıplak kalmasıyla rüzgâr erozyonunun artmasıdır.
2
Baklagillerin (fasulye, mercimek, nohut) kök yapısı toprağın kimyasal içeriğine nasıl bir katkı sağlar?
3
Toprağa en çok ihtiyaç duyduğu minerallerden biri olan azotu kazandıran bitki grubunu düşünün.

Practice More

Türkiye'de sulama imkânlarının artması (GAP, KOP gibi projeler) nadas alanlarının dağılımını nasıl etkilemiştir?

Alternative Method

Mantıksal eleme yöntemiyle; nadasın olduğu yerlerin kurak olduğunu hatırla, sulama isteyen (pamuk, pancar) ve kış ılıklığı isteyen (turunçgil) seçeneklerini doğrudan ele.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question