Question

Difficulty: Very hardMilletvekilliğinin Kazanılması ve Yemin

19821982 Anayasası'nın yasama organına ilişkin hükümleri ve Anayasa Mahkemesi'nin yerleşik içtihatları çerçevesinde; milletvekilliği sıfatının kazanılması ile bu sıfatın sağladığı yetkilerin fiilen kullanılması arasındaki hukuki ilişki değerlendirildiğinde, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Milletvekilliği sıfatı, yetkili seçim kurullarınca seçim sonuçlarının tutanağa bağlanmasıyla kendiliğinden kazanılan bir statüdür; ant içme ise bu sıfatın sağladığı anayasal yetkilerin hukuken geçerli bir şekilde kullanılabilmesi için öngörülen bir "ifa şartı" niteliğindedir.Answer
  2. B
    Milletvekilliği sıfatı ve buna bağlı olarak yasama dokunulmazlığının kazanılması, ancak seçim tutanağının TBMM Başkanlık Divanı'na sunulması ve Genel Kurulda usulüne uygun şekilde ant içilmesiyle eş zamanlı olarak gerçekleşir.
  3. C
    Anayasal sistemimizde milletvekilliği sıfatı, seçim gününden itibaren değil; Yüksek Seçim Kurulu’nun kesin seçim sonuçlarını ilanıyla birlikte tüm ülke çapında topluca kazanılır.
  4. D
    Ant içmemiş bir milletvekili, yasama çalışmalarına fiilen katılamasa da milletvekili sıfatına sahip olduğu için kanun tekliflerini imzalama ve Meclis soruşturması açılması yönünde önerge verme yetkisine sahiptir.
  5. E
    Milletvekili seçilen kişi, ant içene kadar "milletvekili adayı" statüsünü koruduğu için bu süre zarfında herhangi bir mali hakka (ödenek ve yolluk) hak kazanamaz ve yasama dokunulmazlığından yararlanamaz.

Answer

Milletvekilliği sıfatı seçim tutanağının düzenlenmesiyle kazanılırken, ant içme bu sıfatın sağladığı yetkilerin kullanımı için bir ifa şartıdır.
Milletvekilliği sıfatı, demokratik temsil ilkesi gereği halkın iradesinin somutlaştığı seçim tutanağının (mazbata) düzenlenmesiyle o anda kazanılır. Bu andan itibaren kişi hukuken milletvekilidir ve yasama dokunulmazlığı zırhına bürünür. Ancak, bu sıfatın getirdiği Meclis çalışmalarına katılma, oy kullanma veya kanun teklifi verme gibi anayasal yetkilerin fiilen kullanılabilmesi, Anayasa'nın 8181. maddesinde öngörülen ant içme işleminin gerçekleştirilmesine bağlıdır. Hukuk doktrininde bu duruma "ifa şartı" veya "göreve başlama koşulu" denir.

Step-by-Step Solution

1
Milletvekilliği sıfatının (unvanının) ne zaman kazanıldığını belirle.
İl seçim kurullarınca seçim sonuçlarının tutanağa bağlanması (mazbata) ile kazanılır.
Anayasa Mahkemesi içtihatlarına göre temsil yetkisinin kaynağı seçimdir.
2
Ant içme işleminin hukuki niteliğini analiz et.
Ant içme, sıfatın kazanılması için değil, kazanılmış olan bu sıfatın sağladığı yetkilerin kullanılabilmesi için bir "ifa şartı" (koşul) niteliğindedir.
Anayasa'nın 8181. maddesi ant içmeyenlerin göreve başlayamayacağını belirtir.
3
Ant içmeden önceki süreçte (ara dönem) hangi hakların mevcut olduğunu değerlendir.
Milletvekili ödenek, yolluk ve yasama dokunulmazlığı gibi haklardan yararlanmaya başlar.
Bu haklar temsil sıfatına bağlıdır, faaliyetin fiilen yürütülmesine değil.

Key Concept

Sıfatın Kazanılması (İktisap) ve Yetkinin Kullanılması (İfa) Ayrımı

Hints

1
Milletvekilliği sıfatının kazanılması (unvanın alınması) ile bu sıfatın gerektirdiği görevlerin yapılması (yemin) arasındaki farkı düşünün.
2
Hukuken bir hakkın sahibi olmak (milletvekili olmak) ile o hakkı kullanabilmek (oy kullanmak) bazen farklı şartlara bağlanabilir.
3
Ant içme bir 'kurucu unsur' değildir, yani milletvekili yapmak için değil, milletvekilinin görevine başlayabilmesi için gereklidir.

Practice More

Milletvekilliğinin hangi hallerde Meclis kararıyla, hangi hallerde kendiliğinden sona erdiğini inceleyerek bu statü değişimlerini pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question