Question

Difficulty: Very hardCumhurbaşkanı Seçimi ve Nitelikleri

1982 Anayasası’nın güncel hükümleri uyarınca Cumhurbaşkanlığı seçim süreci, adaylık şartları ve oylama usullerine ilişkin aşağıda yer alan değerlendirmelerden hangisi, anayasal sistemin bütünlüğü ve seçimlerin yenilenmesi rejimi bakımından hatalıdır?

  1. A
    Cumhurbaşkanlığına aday gösterilebilmek için kırk yaşını doldurmuş olmak, yükseköğrenim yapmış olmak, Türk vatandaşı olmak ve milletvekili seçilme yeterliliğine sahip olmak zorunludur.
  2. B
    Cumhurbaşkanlığına; siyasi parti grupları, en son yapılan milletvekili genel seçimlerinde toplam geçerli oyların tek başına veya birlikte en az yüzde beşini almış olan siyasi partiler ile en az yüz bin seçmen aday gösterebilir.
  3. C
    İkinci oylamaya katılmaya hak kazanan adaylardan birinin ölümü veya seçilme yeterliğini kaybetmesi halinde; ikinci oylama, boşalan adaylığın birinci oylamadaki sıraya göre ikame edilmesi suretiyle yapılır.
  4. İkinci oylamanın tek adaylı bir referanduma dönüşmesi ve bu oylamada adayın geçerli oyların salt çoğunluğunu alamaması durumunda; mevcut Cumhurbaşkanı'nın görevi derhal sona erer ve hem Türkiye Büyük Millet Meclisi hem de Cumhurbaşkanlığı seçimleri birlikte yenilenir.Answer
  5. E
    Cumhurbaşkanı seçilen milletvekilinin Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeliği, seçim sonuçlarının Yüksek Seçim Kurulu tarafından kesin olarak ilan edildiği tarihten itibaren kendiliğinden sona erer.

Answer

İkinci oylamanın referanduma dönüşmesi ve başarısızlıkla sonuçlanması durumunda hem Meclis hem de Cumhurbaşkanı seçimlerinin birlikte yenileneceğini savunan ifade hatalıdır; zira bu durumda sadece Cumhurbaşkanı seçimi yenilenir.
1982 Anayasası'nın 102. maddesinin dördüncü fıkrasına göre; tek adayla yapılan referandumda geçerli oyların salt çoğunluğu sağlanamazsa, sadece Cumhurbaşkanı seçimi yenilenir. Bu durumda yasama organı (TBMM) seçimlerinin yenilenmesi söz konusu değildir. Ayrıca anayasanın aynı maddesi uyarınca, yeni Cumhurbaşkanı seçilip göreve başlayıncaya kadar görev süresi dolan Cumhurbaşkanı görevine devam eder; yani görev 'derhal' sona ermez.

Step-by-Step Solution

1
Adaylık şartlarını kontrol et
40 yaş, yükseköğrenim ve milletvekili yeterliliği (ilkokul mezuniyeti hariç) şartları mevcuttur.
Anayasa madde 101 uyarınca temel niteliklerin doğrulanması gerekir.
2
Aday gösterme usullerini incele
Grup, %5 oy ve 100 bin imza yöntemleri yasaldır.
Adaylık başvuru kanallarının güncelliği kontrol edilmelidir.
3
Seçim turları ve ikame kurallarını değerlendir
Ölüm veya yeterlik kaybında birinci turdaki sıraya göre ikame yapılır.
Sürecin kesintiye uğramaması için öngörülen anayasal mekanizma budur.
4
Referandum başarısızlığının hukuki sonucunu analiz et
Anayasa 102. maddeye göre sadece Cumhurbaşkanı seçimi yenilenir; meclis seçimi etkilenmez.
Referandum başarısızlığı, seçimlerin 'birlikte' yenilenmesi gereken (karşılıklı fesih/yenileme) hallerden biri değildir.

Key Concept

Referandum Başarısızlığı ve Seçimlerin Yenilenmesi İstisnası

Practice More

Seçimlerin yenilenmesi (karşılıklı fesih) ile referandum başarısızlığı arasındaki farkı anayasa metni üzerinden karşılaştırınız.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question