Question

Difficulty: MediumYürütmenin Düzenleyici İşlemleri (CBK ve Yönetmelik)

1982 Anayasası'na göre, yürütme organının düzenleyici işlemlerinden biri olan Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin (CBK) hukuk sistemindeki yeri ve kanunlarla ilişkisi bakımından aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Kanunlarda açıkça düzenlenen konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılamaz ve aynı konuda kanun ile kararname hükümleri farklıysa kanun hükümleri uygulanır.Answer
  2. B
    Olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnameleri ile Anayasa'nın ikinci kısmında yer alan temel haklar, kişi hakları ve ödevleri ile siyasi haklar ve ödevler her durumda düzenlenebilir.
  3. C
    Normlar hiyerarşisinde Cumhurbaşkanlığı kararnameleri kanunların üzerinde yer aldığı için, kanunla çelişen bir kararname hükmü kanunu yürürlükten kaldırır.
  4. D
    Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin aynı konuda bir kanun çıkarması, o konuda daha önce çıkarılmış olan Cumhurbaşkanlığı kararnamesini etkilemez; her iki düzenleme de yürürlükte kalır.
  5. E
    Anayasa'da münhasıran kanunla düzenlenmesi öngörülen konularda, ilgili kanunlarda açık bir yetki verilmişse Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılabilir.

Answer

Kanunlarda açıkça düzenlenen konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılamaz ve kanun hükümleri kararname hükümlerine üstündür.
1982 Anayasası'nın 104. maddesine göre; kanunlarda açıkça düzenlenen konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılamaz. Eğer çıkarılmışsa veya mevcut bir kanunla çatışıyorsa, hiyerarşik olarak daha üstte yer alan ve milli iradeyi temsil eden kanun hükümleri esas alınır.

Step-by-Step Solution

1
Anayasa'daki CBK sınırlarını analiz etme
Olağan dönem CBK'larının; temel haklar (sosyal ve ekonomik haklar hariç), münhasıran kanunla düzenlenen alanlar ve kanunda açıkça düzenlenen konularda çıkarılamayacağı tespit edilir.
CBK'ların anayasal sınırlarını belirlemek soruyu çözmek için ön koşuldur.
2
Kanun-CBK çatışma kuralını uygulama
Anayasa 104. madde gereği; kanun ile CBK farklı hükümler içeriyorsa kanunun uygulanacağı sonucuna varılır.
Normlar hiyerarşisinde kanunun CBK'dan üstün olduğunu teyit etmek gerekir.
3
TBMM'nin üstünlüğü yetkisini kontrol etme
TBMM aynı konuda kanun çıkarırsa CBK'nın hükümsüz kalacağı ilkesi hatırlanır.
Yasama organının yürütmenin düzenleme alanına her zaman müdahale edebileceğini doğrulamak içindir.

Key Concept

Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin Yasallık Sınırları ve Kanuna Tabi Olması

Hints

1
Normlar hiyerarşisinde hangisinin (kanun mu yoksa CBK mı) daha üstte olduğunu düşünün.
2
Olağan dönem kararnameleri ile düzenlenemeyecek 'yasak alanlar'ı (hak türleri ve münhasıran kanun alanları) hatırlayın.

Practice More

Olağanüstü Hal (OHAL) kararnameleri ile olağan dönem kararnameleri arasındaki 'hak düzenleme yetkisi' farkını çalışabilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question