Examkin

Question

Difficulty: MediumErozyon ve Heyelan

Türkiye'de dış kuvvetlerin ve kütle hareketlerinin etkisiyle şekillenen yer şekilleri incelendiğinde, erozyon ve heyelan süreçlerinin birbirinden farklı dinamiklere sahip olduğu görülmektedir.

Buna göre, erozyon ve heyelan olaylarının özellikleri ve korunma yöntemleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Erozyon süreci rüzgarlar ve akarsular gibi dış kuvvetler tarafından yürütülürken; heyelan, yer çekimi ve eğimin etkisiyle gerçekleşen bir kütle hareketidir.
  2. B
    Erozyon genellikle bitki örtüsünden yoksun, kurak ve yarı kurak bölgelerde etkiliyken; heyelanlar yağış miktarının ve eğimin fazla olduğu sahalarda daha sık görülür.
  3. C
    Ağaçlandırma faaliyetleri toprağın üst tabakasını tutarak erozyonu büyük oranda engellerken; derin tabakalı heyelanlar üzerinde bitki örtüsünün koruyucu etkisi oldukça sınırlıdır.
  4. D
    Erozyon sonucunda verimli tarım toprakları baraj göllerine taşınırken; heyelanlar bazen akarsu yataklarını kapatarak heyelan set göllerinin oluşmasına neden olabilir.
  5. Erozyon ve heyelan olaylarının her ikisi de toprağın sadece en üstteki organik tabakasının yer değiştirmesi olup, yer yapısı ve tabaka uzanışından tamamen bağımsız şekilde gerçekleşir.Answer

Answer

Erozyon ve heyelan olaylarının sadece toprağın en üst organik tabakasının yer değiştirmesi olduğunu ve yer yapısından bağımsız olduğunu savunan seçenek yanlıştır.
Heyelan, erozyondan farklı olarak sadece toprağın yüzeyindeki ince tabakayı değil, ana kayanın üzerindeki kalın toprak kütlesini ve bazen ana kayanın kendisini de kapsayan derin bir kütle hareketidir. Ayrıca heyelan oluşumunda arazideki killi tabakaların varlığı ve tabakaların eğim yönünde uzanması gibi jeolojik faktörler hayati önem taşır; bu nedenle 'yer yapısından bağımsızdır' ifadesi temelden yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
Erozyon ve heyelan kavramlarını tanımla.
Erozyon, toprağın üst tabakasının dış kuvvetlerce süpürülmesidir; heyelan ise büyük bir kütlenin blok halinde kaymasıdır.
Olayların mekanizmasını anlamak için temel tanımlar gereklidir.
2
Oluşum faktörlerini karşılaştır.
Erozyonda bitki örtüsü ve iklim ön plandayken; heyelanda eğim, yağış, killi yapı ve tabaka uzanışı etkilidir.
Heyelanın jeolojik yapıya (ana kaya ve tabaka duruşuna) bağlı olduğunu belirlemek için.
3
Derinlik ve ölçek farkını analiz et.
Erozyon yüzeysel ve yavaş bir süreçken; heyelan derin tabakalı ve ani gerçekleşen bir kütle hareketidir.
Seçeneklerdeki 'yüzeysel süreç' ifadesinin doğruluğunu test etmek için.

Key Concept

Erozyon ve heyelan arasındaki derinlik, mekanizma ve jeolojik yapı farkı.

Hints

1
Erozyon 'süpürülme', heyelan ise 'kayma' demektir.
2
Heyelan oluşumunda toprağın altındaki kil tabakasının suyu emip kayganlaşması önemli bir etkendir.
3
Derin bir toprak kütlesinin blok halinde kayması olan heyelan, sadece bitki örtüsüyle durdurulabilir mi?

Practice More

Karadeniz'deki heyelan set göllerinin isimlerini ve oluşum mekanizmalarını tekrar gözden geçirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question

Topics

Erozyon ve Heyelan

More questions from this topic