Türkiye'nin plato alanlarında görülen yerleşme dokusu ve ekonomik faaliyetler; yükselti, iklim ve litolojik (taş yapısı) özelliklerin bir sentezidir. Bazı platolarımızda su yetersizliği iklimsel kuraklıktan (yağış azlığı) kaynaklanırken, bazı alanlarda yıllık yağış miktarı yeterli olmasına rağmen kayaç yapısının suyu hızla yer altına sızdırması yüzey suyu kıtlığına ve dolayısıyla nüfusun seyrelmesine yol açar.
Buna göre, aşağıda verilen plato ve su yetersizliğinin temel nedeni eşleştirmelerinden hangisi, platonun 'oluşum kökeni' ve 'fiziki coğrafya özellikleri' dikkate alındığında yanlıştır?
- AErzurum-Kars Platosu: Yüksekliğe bağlı düşük sıcaklık ve suyun donma süresinin uzunluğu
- BTeke Platosu: Karstik kayaç yapısı nedeniyle yüzey sularının yer altına sızması
- CCihanbeyli Platosu: Yıllık yağış miktarının azlığı ve şiddetli buharlaşma
- Çatalca-Kocaeli Platosu: Yer şekillerinin çok engebeli olması nedeniyle suyun akış hızının yüksekliğiAnswer
- EObruk Platosu: Hem yarı kurak iklim hem de karstik yer yapısının etkisi
Answer
Çatalca-Kocaeli Platosu'nun su durumu ve yer şekilleri hakkındaki açıklama yanlıştır çünkü bu plato bir peneplendir ve engebeli değildir.
Çatalca-Kocaeli Platosu bir aşınım düzlüğü (peneplen) örneğidir. Yükseltisi ortalama metre civarındadır ve yer şekilleri oldukça sadedir. Seçenekte belirtilen 'çok engebeli olması' ve 'akış hızının yüksekliği' ifadeleri platonun fiziki gerçekliğiyle uyuşmamaktadır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Plato Oluşum Tipleri ve Fiziki Özellik İlişkisi
Hints
1
Platoların oluşum türlerini (lav, karstik, aşınım, tabaka düzlüğü) gözden geçir.
2
Hangi platonun Türkiye'nin en düzleşmiş ve en alçak platosu olduğunu düşün.
3
Aşınım düzlüğü (peneplen) olan Çatalca-Kocaeli, yer şekillerinin en sade olduğu alanlardan biridir.
Practice More
Platoların oluşum süreçleri ile üzerinde yapılan hayvancılık türleri (mera vs. besi) arasındaki ilişkiyi inceleyen sorulara göz atabilirsiniz.
Alternative Method
Platoları yükseltilerine göre sıraladığınızda, Çatalca-Kocaeli'nin en altta yer alması, 'engebeli yapı ve yüksek akış hızı' ihtimalini doğrudan eler.
Estimated Time:2m 0s