Examkin

Question

Difficulty: HardYasama Sorumsuzluğu ve Dokunulmazlığı

1982 Anayasası’nın 83. maddesinde düzenlenen yasama bağışıklıklarıyla ilgili; korumanın süresi, hukuki niteliği ve TBMM Genel Kurulu'nun yetkisi dikkate alındığında, yasama sorumsuzluğu ile yasama dokunulmazlığı arasındaki temel farka ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Yasama sorumsuzluğu, milletvekilinin meclis çalışmalarındaki oy ve sözleri için ömür boyu koruma sağlayan 'mutlak' bir bağışıklık iken; yasama dokunulmazlığı TBMM kararıyla kaldırılabilen 'nisbi' bir bağışıklıktır.Answer
  2. B
    Yasama dokunulmazlığı milletvekilinin meclis çalışmalarındaki düşünce açıklamalarını koruma altına alırken; yasama sorumsuzluğu milletvekilinin meclis dışındaki tüm cezai fiillerine karşı bir koruma kalkanı oluşturur.
  3. C
    Yasama sorumsuzluğu TBMM Genel Kurulu tarafından üye tamsayısının salt çoğunluğu ile kaldırılabilirken; yasama dokunulmazlığı Anayasa'da belirtilen istisnalar dışında hiçbir şekilde kaldırılamayan mutlak bir haktır.
  4. D
    Yasama dokunulmazlığı milletvekilliği sıfatı sona erse dahi işlenen suçlar için koruma sağlamaya devam ederken; yasama sorumsuzluğu sadece milletvekilinin görev süresi ile sınırlı geçici bir korumadır.
  5. E
    Yasama sorumsuzluğu hem hukuk hem ceza davalarına karşı koruma sağlayan nisbi bir düzenleme iken; yasama dokunulmazlığı sadece disiplin cezalarına karşı koruma sağlayan mutlak bir düzenlemedir.

Answer

Yasama sorumsuzluğu, meclis çalışmalarındaki oy ve sözler için ömür boyu süren mutlak bir koruma sağlarken; yasama dokunulmazlığı meclis kararıyla kaldırılabilen nisbi bir korumadır.
Yasama sorumsuzluğu, milletvekilinin yasama faaliyetleri sırasındaki oy, söz ve düşünce açıklamalarından dolayı hiçbir zaman (milletvekilliği bitse dahi) sorumlu tutulamamasını ifade eden 'mutlak' bir bağışıklık türüdür. Buna karşılık yasama dokunulmazlığı, milletvekilinin meclis dışındaki suç iddiaları nedeniyle tutuklanamaması, sorgulanamaması ve yargılanamamasını sağlayan, ancak TBMM Genel Kurulu tarafından kaldırılabilen 'nisbi' ve geçici bir bağışıklıktır.

Step-by-Step Solution

1
Kavramların kapsamını analiz et.
Yasama sorumsuzluğu meclis içi (oy, söz, düşünce); yasama dokunulmazlığı meclis dışı (suç isnadı) faaliyetleri kapsar.
Bağışıklık türlerinin hangi fiillere koruma sağladığını ayırt etmek ilk adımdır.
2
Hukuki niteliklerini (mutlak/nisbi) karşılaştır.
Sorumsuzluk 'mutlak'tır (hiçbir şekilde kaldırılamaz); dokunulmazlık 'nisbi'dir (meclis kararıyla kaldırılabilir).
Anayasa'nın öngördüğü koruma derecesini belirlemek gerekir.
3
Koruma sürelerini değerlendir.
Sorumsuzluk milletvekilliği bitse de devam eder (kalıcı); dokunulmazlık ise milletvekilliği bitince sona erer (geçici).
Sorumsuzluğun amacının kürsü dokunulmazlığını kalıcı kılmak olduğunu anlamak kritiktir.

Key Concept

Yasama Sorumsuzluğu (Mutlak) vs Yasama Dokunulmazlığı (Nisbi)

Hints

1
Hangisinin 'mutlak' (asla kaldırılamaz) hangisinin 'nisbi' (meclisçe kaldırılabilir) olduğunu hatırlayın.

Practice More

Dokunulmazlığın kaldırılması kararına karşı Anayasa Mahkemesi'ne yapılacak itirazın süresini ve mahkemenin karar verme süresini inceleyiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question

Topics

Yasama Sorumsuzluğu ve Dokunulmazlığı

More questions from this topic