Examkin

Question

Difficulty: Medium1924 Anayasası

1924 Anayasası'na (Teşkilat-ı Esasiye Kanunu) göre, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından kabul edilen kanunların Cumhurbaşkanı tarafından yayımlanması ve Meclise geri gönderilmesi (veto) süreci ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Cumhurbaşkanı, bütçe ve anayasa değişikliği kanunları dışındaki kanunları bir kez daha görüşülmek üzere Meclise geri gönderebilir ancak Meclis kanunu aynen kabul ederse yayımlamak zorundadır.Answer
  2. B
    Cumhurbaşkanı'nın mutlak veto yetkisi bulunmaktadır ve geri gönderdiği bir kanun aynı yasama dönemi içerisinde Meclis gündemine tekrar alınamaz.
  3. C
    Meclis tarafından geri gönderilen bir kanunun tekrar kabul edilip kesinleşebilmesi için üye tamsayısının en az üçte iki çoğunluğunun oyu şarttır.
  4. D
    Cumhurbaşkanı, bütçe kanunları da dahil olmak üzere Meclis tarafından sevk edilen tüm kanun metinlerini bir defaya mahsus geri gönderme yetkisine sahiptir.
  5. E
    Meclis tarafından kabul edilen kanunların yayımlanması yetkisi sadece Meclis Başkanı'na ait olup Cumhurbaşkanı'nın bu süreçte hukuki bir etkisi yoktur.

Answer

Cumhurbaşkanı, bütçe ve anayasa değişikliği kanunları dışındaki kanunları bir kez daha görüşülmek üzere Meclise geri gönderebilir ancak Meclis kanunu aynen kabul ederse yayımlamak zorundadır.
1924 Anayasası'nın 35. maddesine göre Cumhurbaşkanı, Meclisçe kabul edilen kanunları (bütçe ve anayasa hükümleri hariç) uygun bulmazsa bir daha görüşülmek üzere geri gönderebilir. Ancak Meclis kanunu tekrar olduğu gibi (aynen) kabul ederse, Cumhurbaşkanı'nın artık yayımlamaktan başka seçeneği kalmaz. Bu durum Meclisin üstünlüğü ilkesinin bir sonucudur.

Step-by-Step Solution

1
1924 Anayasası'ndaki yasama-yürütme ilişkisini analiz et.
Anayasa, kuvvetler birliği ilkesine rağmen görevler ayrılığı temelinde yürütmeyi Meclise bağlı ancak ayrı bir organ olarak düzenlemiştir.
Yürütmenin kanunlar üzerindeki denetim yetkisini anlamak için bu hukuki yapı önemlidir.
2
Cumhurbaşkanı'nın kanunlar üzerindeki yetkisini (35. madde) incele.
Cumhurbaşkanı'na kanunları 10 gün içinde yayımlama veya geri gönderme (veto) yetkisi verilmiştir.
Bu yetkinin 'geciktirici veto' (suspensive veto) kategorisinde olduğunu saptamak gerekir.
3
Veto yetkisinin sınırlarını ve istisnalarını belirle.
Bütçe kanunları ve anayasa değişiklikleri geri gönderilemez. Meclis geri gönderilen bir kanunu aynen kabul ederse, Cumhurbaşkanı'nın yayımlama zorunluluğu doğar.
Meclis üstünlüğü ilkesinin bir gereği olarak son sözün Meclise ait olduğunu doğrulamak içindir.

Key Concept

1924 Anayasası'nda Geciktirici Veto (Suspensive Veto)

Hints

1
1924 Anayasası'nda 'Meclis Üstünlüğü' ilkesinin nasıl uygulandığını düşünün.
2
Cumhurbaşkanı'nın kanunları geri gönderme yetkisi olsa da son sözü kimin söylediğine odaklanın.
3
Bütçe kanunlarının devlet işleyişi açısından aciliyetini ve veto edilip edilemeyeceğini hatırlayın.

Practice More

1924 Anayasası'ndaki 'Yasama Yorumu' yetkisinin neden kaldırıldığını ve modern anayasalarda bu yetkinin hangi organlara devredildiğini araştırabilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question

Topics

1924 Anayasası

More questions from this topic