Question

Difficulty: MediumParagrafta Yapı ve Akış

(I) Türk edebiyatında mektup türü, Tanzimat dönemiyle birlikte sadece bir haberleşme aracı olmaktan çıkıp edebi bir tür olarak kabul görmeye başlamıştır. (II) Özellikle Şinasi, Namık Kemal ve Ziya Paşa gibi isimlerin kaleminden çıkan mektuplar, devrin siyasi ve sosyal meselelerine ışık tutan birer belge niteliğindedir. (III) Yazarın, eserlerindeki resmi üslubun dışına çıkarak kullandığı içten söyleyiş, okurla arasında özel bir bağ kurulmasını sağlar. (IV) Günümüzde ise elektronik posta kullanımının yaygınlaşmasıyla birlikte geleneksel mektup yazma kültürü büyük oranda terk edilmiştir. (V) Bu içtenlik ve doğrudan anlatım, mektupların sadece birer belge değil, aynı zamanda estetik birer metin olarak değerlendirilmesinin yolunu açar.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerden hangisi düşüncenin akışını bozmaktadır?

  1. A
    I
  2. B
    II
  3. C
    III
  4. IVAnswer
  5. E
    V

Answer

IV numaralı cümle, paragrafın genelinde işlenen 'Tanzimat dönemi mektuplarının edebi ve estetik değeri' konusundan saparak mektubun günümüzdeki durumuyla ilgili bir bilgi verdiği için akışı bozmaktadır.
Dördüncü cümle olan 'Günümüzde ise elektronik posta...' ile başlayan ifade, paragrafın bütününde ele alınan Tanzimat dönemi mektuplarının edebi niteliği ve içtenliği konusundan tamamen farklı bir zaman dilimine ve teknolojik bir soruna odaklanmıştır. Üçüncü cümledeki 'içten söyleyiş' vurgusu beşinci cümlede 'Bu içtenlik' şeklinde devam ettirilerek bir anlam köprüsü kurulmuştur; aradaki dördüncü cümle bu köprüyü koparmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Paragrafın ana konusunu ve sınırlarını belirle.
Paragraf, Tanzimat dönemi Türk edebiyatında mektup türünün kazandığı edebi kimlik ve bu türün içten üslubu üzerinedir.
Akışı bozan cümleyi bulmak için öncelikle hakim olan düşüncenin tespit edilmesi gerekir.
2
Cümleler arasındaki anlamsal ve yapısal köprüleri incele.
III. cümledeki 'içten söyleyiş' ifadesi ile V. cümledeki 'Bu içtenlik' ifadesi birbirine sıkı sıkıya bağlıdır. IV. cümle bu iki bağlantılı ifade arasına girerek anlamı bölmektedir.
Düşünce akışı, kavramsal süreklilik ve dil bilgisel göndergelerle (bu, şu, böylece vb.) takip edilebilir.
3
Konu değişikliği yapan cümleyi tespit et.
IV. cümlede konu 'günümüzdeki e-posta kullanımı' ve 'mektubun terk edilmesi'ne kaymıştır; bu durum Tanzimat dönemi edebi değerlendirmesiyle ilgisizdir.
Genel bağlamdan kopan veya konunun farklı bir yönüne plansız şekilde geçen cümle akışı bozar.

Key Concept

Paragrafta Anlam ve Yapı Bütünlüğü

Hints

1
Paragrafın genelinde hangi tarihi dönemden ve hangi edebi türün özelliklerinden bahsedildiğine dikkat edin.
2
Üçüncü ve beşinci cümlelerdeki benzer kelimelere odaklanın; bu iki cümle birbirini tamamlıyor mu?
3
Günümüzden ve e-postadan bahseden cümle, Tanzimat dönemini anlatan diğer cümlelerin arasına nasıl sızmış, düşünün.

Practice More

Akışı bozan cümle sorularında 'bu, böylece, oysa' gibi bağlayıcı ifadelere dikkat ederek hangi cümleden sonra anlamın koptuğunu test edebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question