Milletler Cemiyeti (Cemiyet-i Akvam) tüzüğünün üyelik kabulünü düzenleyen genel hükümlerine göre, bir devletin üyeliğe kabul edilebilmesi için öncelikle cemiyete yazılı bir müracaatta bulunması ve bu başvurunun genel kurulda oylanması esastır. Ancak Türkiye Cumhuriyeti, yılında bu yerleşik diplomatik teamülün dışına çıkılarak, İspanya ve Yunanistan'ın resmi teklifiyle cemiyete "davet" edilen ilk ve tek devlet olmuştur. Türkiye'nin üyelik için yazılı bir başvuruda bulunmayı reddederek bu özel davet prosedürünün işletilmesini şart koşmasının temel diplomatik gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?
- Musul Sorunu sürecinde cemiyetin sergilediği taraflı tutum nedeniyle sarsılan prestijini korumak ve uluslararası barışa "başvuran" değil, "katkısı talep edilen" eşit bir aktör olarak katılma iradesiAnswer
- Byılında imzalanan Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile elde edilen stratejik kazanımların, cemiyet nezdinde Türkiye'ye yönelik prosedürlerin otomatik olarak esnetilmesini hukuken zorunlu kılması
- Cyılında kurulan Balkan Antantı'na üye olan devletlerin, cemiyet tüzüğünde Türkiye lehine kalıcı bir değişiklik yaparak "müracaat şartı" maddesini tamamen yürürlükten kaldırtmış olmaları
- Dyılında imzalanan Sadabat Paktı aracılığıyla Orta Doğu'da sağlanan bölgesel nüfuzun, cemiyetin Türkiye'yi "imtiyazlı kurucu üye" statüsünde kabul etmesini gerektiren bir güvenlik protokolü oluşturması
- Etarihli Briand-Kellogg Paktı'na imza atan devletlerin, cemiyet tüzüğündeki yazılı başvuru zorunluluğunu Türkiye gibi barışçı devletler için geçersiz kılan bir ek protokol yayınlamış olmaları
Answer
Türkiye'nin Musul Sorunu'ndaki taraflı tutumu nedeniyle sarsılan prestijini korumak ve barışa katkısı talep edilen eşit bir aktör olarak davet yoluyla cemiyete girmeyi tercih etmesi
Türkiye, Musul Meselesi'nde cemiyetin sergilediği yanlı tutumdan dolayı kurumun adaletine olan inancını yitirmişti. Bu sebeple cemiyete sıradan bir devlet gibi 'başvuru' yapmak yerine, barışçı kimliğiyle cemiyet tarafından 'davet' edilmeyi bir şart olarak öne sürmüştür. İspanya ve Yunanistan'ın teklifiyle gerçekleşen bu davet, Türkiye'nin uluslararası prestijini perçinlemiş ve onu cemiyete davetle giren tek devlet yapmıştır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Davet usulüyle üyelik ve egemenlik haklarının korunması
Hints
1
Türkiye'nin yılında cemiyetle yaşadığı Musul (Brüksel Hattı) uyuşmazlığını ve sonrasındaki tepkisini düşünün.
2
Normalde bir kulübe katılmak için sizin başvurmanız gerekirken, kulübün sizi çağırması sizin gücünüz ve prestijiniz hakkında ne söyler?
3
Türkiye'nin 'Davet edilirsek gireriz' şeklindeki onurlu duruşu, Milletler Cemiyeti tarihinde bu yöntemin ilk kez uygulanmasına yol açmıştır.
Practice More
Milletler Cemiyeti'ne girişin, daha sonra imzalanacak olan Balkan Antantı ve Sadabat Paktı gibi bölgesel ittifaklar için nasıl bir zemin hazırladığını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s