Question

Difficulty: MediumDuraklama Dönemi (1579-1699)

XVII.XVII. yüzyılda Osmanlı Devleti'nde merkezi otoritenin zayıflamasıyla birlikte başkentte çıkan ayaklanmalar yönetimde büyük sarsıntılara yol açmıştır. 16561656 yılında gerçekleşen ve IV. Mehmet döneminde yaşanan bir olayda, isyancıların talebiyle otuzdan fazla devlet görevlisi Sultanahmet Meydanı'ndaki çınar ağaçlarına asılmıştır. Türk tarihinde "Çınar Vakası" (Vaka-i Vakvakiye) olarak bilinen bu gelişmenin yaşanmasındaki temel gerekçe aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Saray entrikaları ve askerlere ödenen ulufelerin (maaşların) düşük ayarlı akçelerle verilmesiAnswer
  2. B
    Tımar sisteminin bozulması nedeniyle tarlasını terk eden köylülerin İstanbul'a göç etmesi
  3. C
    Rusya ile imzalanan Bahçesaray Antlaşması'nın şartlarına halkın tepki göstermesi
  4. D
    III. Selim tarafından kurulan Nizam-ı Cedid ordusunun Yeniçeri Ocağı'na alternatif olması
  5. E
    Celali İsyanları'nın etkisiyle Anadolu'da tarımsal üretimin tamamen durması

Answer

Saray entrikaları ve askerlere ödenen ulufelerin düşük ayarlı akçelerle verilmesi, Çınar Vakası'nın temel nedenidir.
Türk tarihinde Çınar Vakası olarak bilinen olay, 16561656 yılında IV. Mehmet döneminde maaşlarını düşük ayarlı akçelerle alan ve saraydaki bazı hizipler tarafından yönlendirilen yeniçerilerin çıkardığı bir isyandır. İsyancıların listesindeki devlet adamlarının idam edilip ağaçlara asılmasıyla sonuçlanmış, merkezi otoritenin ne kadar zayıfladığını göstermiştir.

Step-by-Step Solution

1
Olayı tanımla
Vaka-i Vakvakiye (16561656), Osmanlı Duraklama Dönemi'nde gerçekleşen en büyük İstanbul (Yeniçeri) isyanlarından biridir.
Sorunun hangi dönem ve olayla ilgili olduğunu saptamak için.
2
İsyanın nedenlerini analiz et
Ekonomik bozulma (maaşların eksik veya kötü parayla ödenmesi) ve saray içi siyasi çekişmeler isyanı tetiklemiştir.
Çınar Vakası'nın çıkış dinamiğini anlamak için.
3
Doğru seçeneği belirle
Saray entrikaları ve düşük ayarlı akçe vurgusu yapan seçenek, olayın tarihsel gerçekliğiyle örtüşmektedir.
Diğer isyan türlerinden (Celali vb.) ayırmak için.

Key Concept

İstanbul (Yeniçeri) İsyanları ve Çınar Vakası

Hints

1
Bu isyan bir İstanbul isyanıdır; yani askeri sınıfın merkezdeki talepleriyle ilgilidir.
2
İsyanın adı olan 'Vaka-i Vakvakiye', idam edilenlerin asıldığı ağaçların meyvelerine benzetilmesinden gelir.
3
Yeniçerilerin en çok hassas olduğu konu 'ulufe' yani maaşların düzenli ve tam değerinde ödenmesidir.

Practice More

XVII. yüzyılın diğer önemli İstanbul isyanı olan ve bir padişahın ölümüyle sonuçlanan Genç Osman (II. Osman) olayını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question