Question

Difficulty: HardTürkiye'de Nüfus Değişimi ve Nüfus Politikaları

Türkiye'de Cumhuriyet'in ilanından günümüze kadar uygulanan nüfus politikaları, ülkenin sosyo-ekonomik şartlarına bağlı olarak üç ana döneme ayrılmaktadır:

DönemZaman AralığıTemel Politika Hedefi
I. Dönem19231923-19651965Nüfus artış hızını yükseltmek
II. Dönem19651965-20142014Nüfusun niteliğini iyileştirmek ve artış hızını düşürmek
III. Dönem20142014-GünümüzNüfusun dinamizmini korumak ve artış hızını yükseltmek

Bu dönemler ve uygulanan politikalarla ilgili aşağıda yapılan değerlendirmelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    I. Dönem'de nüfusun askeri ve ekonomik bir güç olarak görülmesi, çok çocuklu ailelerin yol vergisinden muaf tutulması gibi teşvikleri beraberinde getirmiştir.
  2. B
    II. Dönem'e geçilmesinde, hızlı nüfus artışının kalkınma hızının üzerinde seyretmesi ve buna bağlı olarak ortaya çıkan işsizlik ile kamu harcamalarındaki artış etkili olmuştur.
  3. C
    III. Dönem'deki politika değişikliği; toplam doğurganlık hızının nüfusun kendini yenileme eşiği olan 2,12,1 seviyesinin altına düşmesi ve nüfusun yaşlanma sürecine girmesiyle ilişkilidir.
  4. II. Dönem'de uygulanan aile planlaması çalışmaları sonucunda nüfus artış hızı düşüş eğilimine girdiği için Türkiye'nin toplam nüfus miktarı bu dönemde ilk kez azalmaya başlamıştır.Answer
  5. E
    I. Dönem'de uygulanan teşvik edici politikalar ve sağlık hizmetlerindeki iyileşme sonucunda, 19551955-19601960 yılları arasında Türkiye tarihinin en yüksek nüfus artış hızına ulaşılmıştır.

Answer

Nüfus artış hızı ile nüfus miktarı arasındaki ilişkiyi yanlış yorumlayan, nüfusun II. Dönem'de azalmaya başladığını belirten ifade yanlıştır.
Doğru cevap olan ifade yanlıştır çünkü Türkiye'de nüfus artış hızı özellikle 1985 sonrasında belirgin bir düşüş eğilimine girmiş olsa da, bu değer hiçbir zaman eksiye düşmemiştir. Dolayısıyla toplam nüfus miktarı her yıl bir önceki yıla göre artmaya devam etmiştir. II. Dönem (1965-2014) antinatalist politikaların uygulandığı bir dönemdir ancak bu politikalar nüfusun azalmasına değil, artış hızının kontrol altına alınmasına yöneliktir.

Step-by-Step Solution

1
Dönemlerin temel karakteristiğini analiz edin.
I. Dönem artırıcı, II. Dönem azaltıcı ve nitelik artırıcı, III. Dönem ise yeniden artırıcı (dinamik yapı odaklı) politikalara sahiptir.
Politikaların gerekçelerini ve sonuçlarını kronolojik olarak ayırmak gerekir.
2
Nüfus artış hızı ile nüfus miktarı arasındaki mantıksal ilişkiyi değerlendirin.
Nüfus artış hızı (‰) değeri 00'ın (sıfır) üzerinde olduğu sürece nüfus miktarı artmaya devam eder. Artış hızının düşmesi nüfusun azaldığı anlamına değil, nüfusun bir önceki döneme göre daha yavaş arttığı anlamına gelir.
Bu ayrım KPSS coğrafya sorularında en sık kullanılan çeldiricidir.
3
Türkiye'nin demografik verilerini kontrol edin.
Türkiye'nin nüfus miktarı 19271927 yılındaki ilk sayımdan günümüze kadar sürekli artış göstermiştir; hiçbir dönemde bir önceki yıla göre azalma yaşanmamıştır.
Yanlış olan seçeneği teyit etmek için tarihsel veriyi kullanmak esastır.

Key Concept

Nüfus Artış Hızı vs. Nüfus Miktarı İlişkisi

Practice More

Nüfus piramitleri üzerinden Türkiye'nin demografik dönüşüm evrelerini inceleyerek bu politikaların piramit şekline yansımasını analiz edebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question