Question

Difficulty: Hardİskitler (Sakalar)

Avrasya bozkırlarında MO¨ VII.MÖ\ VII. yüzyıldan itibaren büyük bir güç haline gelen İskitler (Sakalar), dönemdaşı olan pek çok yerleşik medeniyetin aksine, katı bir merkeziyetçilikten ziyade askeri güce dayalı bir aristokrasi ve boylar birliği (konfederasyon) modelini sürdürmüşlerdir. Bu durum, onların çok geniş bir coğrafyaya yayılmalarını sağlasa da siyasi varlıklarının kurumsal bir imparatorluğa dönüşmesini sınırlandırmıştır.

Buna göre, İskitlerin (Sakalar) yönetim anlayışıyla ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi doğrudur?

  1. A
    Siyasi otoritenin tek bir hanedanın elinde toplanarak mutlak bir merkeziyetçiliğin ve düzenli bir veraset sisteminin sağlanması
  2. Siyasi otoritenin, boy beylerinin özerkliğini koruduğu ve ortak askeri hedefler etrafında birleştiği konfederatif bir yapıya dayanmasıAnswer
  3. C
    Bölgedeki yerleşik kültürlerin etkisiyle teokratik bir yönetim modelinin benimsenmesi ve din adamlarının yönetimde mutlak söz sahibi olması
  4. D
    Kadınların siyasi ve askeri hayattan tamamen uzak tutulduğu, mutlak ataerkil ve merkezi bir yönetim modelinin benimsenmesi
  5. E
    Siyasi birliğin sağlanması amacıyla boy sisteminin tamamen tasfiye edilerek merkezi bir valilik (şadlık) sistemine geçilmesi

Answer

Siyasi otoritenin, boy beylerinin özerkliğini koruduğu ve ortak askeri hedefler etrafında birleştiği konfederatif bir yapıya dayanması
İskitler (Sakalar), siyasi yapı olarak tek bir merkezden yönetilen mutlak bir monarşi yerine, çeşitli boyların bir araya gelmesiyle oluşan 'Boylar Birliği' (konfederasyon) modelini benimsemişlerdir. Bu yapıda boy beyleri iç işlerinde özgürdür, ancak dış saldırı veya ortak akınlarda birleşerek hareket ederler. Bu durum, topluluğun geniş alanlara yayılmasını kolaylaştırmış ancak kurumsal bir devlet aygıtının oluşmasını geciktirmiştir.

Step-by-Step Solution

1
İskitlerin siyasi yapısını analiz etme
İskitlerin Karadeniz'in kuzeyinden Anadolu'ya kadar geniş bir alana yayıldığı ancak merkezi bir başkent veya bürokrasiye sahip olmadığı görülür.
Topluluğun göçebe yapısı ve geniş coğrafyası, merkeziyetçiliği zorlaştırmıştır.
2
Teşkilatlanma modelini belirleme
Askeri aristokrasi ve 'Boylar Birliği' (Federasyon/Konfederasyon) yapısının hakim olduğu tespit edilir.
Boy beylerinin güç birliği yapması, İskit askeri başarısının temelini oluştururken merkezi devletleşmeyi sınırlamıştır.
3
Diğer Türk devletleriyle kıyaslama
İskitlerin bu yapısı, Asya Hunları veya Göktürkler gibi daha sonra kurulan ve 'Kut' inancıyla merkezileşen imparatorluklardan ayrılır.
İskitler bu geçiş aşamasının 'öncü' ve 'prototip' temsilcisidir.

Key Concept

Bozkır Boylar Konfederasyonu ve Askeri Aristokrasi

Hints

1
İskitlerin neden bir 'devlet' değil de 'topluluk' olarak anıldığını ve göçebe yaşamın yönetim üzerindeki etkisini düşünün.
2
Bu toplulukta boy beylerinin gücü ile merkezi bir hanedanın yokluğu arasındaki ilişkiye odaklanın.
3
Amazon kadınları ve Tomris Hatun gibi örnekler, İskitlerin toplumsal yapısının katı ataerkil olmadığını kanıtlar.

Practice More

İskitlerin bu boylar birliği yapısının, Asya Hun Devleti'nde Mete Han tarafından nasıl bir merkezi imparatorluğa dönüştürüldüğünü incelemek bu konuyu pekiştirecektir.
Estimated Time:2m 30s
Rate this question