Question

Difficulty: Very hardTürk-İslam Devletlerinde Bilim, Kültür ve Sanat

Türk-İslam medeniyetinde bilimsel faaliyetler, özellikle VIII. yüzyıldan itibaren Beytü'l-Hikme gibi kurumların açılması ve hükümdarların bilim insanlarını himaye etmesiyle büyük bir ivme kazanmıştır. Bu süreçte yetişen ve dünya bilim mirasına katkıda bulunan çok yönlü bilginlerin unvanları, eserleri ve çalışma alanları dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi yanlış bir bilgidir?

  1. A
    Farabi, bilimleri 'lisan, mantık, matematik, fizik-metafizik ve medeni bilimler' şeklinde beş ana başlığa ayırdığı 'İhsau'l-Ulum' adlı eseriyle tanınmış ve mantık ilmindeki derinliği nedeniyle 'Muallim-i Sani' unvanıyla anılmıştır.
  2. İbn-i Sina, tıp alanındaki tüm bilgi birikimini topladığı ve Avrupa üniversitelerinde yüzyıllarca temel ders kitabı olarak okutulan 'Kitabü'ş-Şifa' adlı eseriyle modern tıbbın öncüsü kabul edilmiştir.Answer
  3. C
    Biruni, 'El-Asarü'l-Bakiyye' adlı eserinde Asya milletlerinin takvim ve kronoloji sistemlerini incelemiş, yerçekimi ve Dünya'nın eksen eğikliği üzerine dönemine göre oldukça ileri düzeyde tespitlerde bulunmuştur.
  4. D
    Gazali, 'Tehafütü'l-Felasife' adlı eserinde Aristoteles geleneğini takip eden filozofların metafizik konularındaki tutarsızlıklarını eleştirerek İslam düşüncesinde akıl-vahiy dengesini vurgulayan yeni bir dönem başlatmıştır.
  5. E
    Cezeri, Artuklular döneminde yaşayan bir mühendis olarak 'Kitabü'l-Hiyel' adlı eserinde su gücüyle çalışan mekanik düzenekleri ve otomatik sistemleri anlatarak sibernetik biliminin temellerini atmıştır.

Answer

İbn-i Sina'nın tıp alanındaki en ünlü eseri ve Avrupa'da ders kitabı olarak okutulan çalışması 'El-Kanun fi't-Tıbb'dır; 'Kitabü'ş-Şifa' ise felsefi ve bilimsel bir ansiklopedidir.
Doğru cevap olan seçenekteki hata, İbn-i Sina'nın 'Kitabü'ş-Şifa' adlı eserinin bir tıp kitabı olarak tanımlanmasıdır. Aslında İbn-i Sina'nın tıp alanındaki otoritesini kuran ve Avrupa'da yüzyıllarca okutulan eseri 'El-Kanun fi't-Tıbb'dır. 'Kitabü'ş-Şifa' (İyileşme Kitabı) ise mantık, fizik, matematik ve metafizik gibi alanları kapsayan dev bir felsefi ansiklopedidir; buradaki 'şifa' kavramı bedensel değil, cehaletten kurtulup ruhun şifaya kavuşması anlamındadır.

Step-by-Step Solution

1
Seçeneklerdeki bilim insanları ile eserlerini eşleştirin.
İbn-i Sina'nın hem 'Kitabü'ş-Şifa' hem de 'El-Kanun fi't-Tıbb' adında iki dev eseri olduğu görülür.
Yazarın birden fazla eseri olması, içeriklerinin karıştırılmasına neden olabilir.
2
Eserlerin içeriklerini analiz edin.
El-Kanun fi't-Tıbb tıbbın kanunlarını anlatırken, Kitabü'ş-Şifa ruhun ve zihnin 'şifası' anlamında felsefe ve mantık üzerine yoğunlaşır.
İsim benzerliği veya yazarın tıpçı kimliğinin baskın olması nedeniyle felsefe eserinin tıp eseri sanılması yaygın bir hatadır.
3
Diğer seçeneklerdeki bilgilerin doğruluğunu kontrol edin.
Farabi'nin unvanı (Muallim-i Sani), Biruni'nin takvim çalışması (El-Asarü'l-Bakiyye), Gazali'nin eleştirisi (Tehafüt) ve Cezeri'nin mekanik çalışmaları (Kitabü'l-Hiyel) tamamen doğrudur.
Hatalı olan tek yargının İbn-i Sina'nın eser içeriği eşleştirmesi olduğu kesinleşir.

Key Concept

İbn-i Sina'nın Eserleri ve İçerik Ayrımı

Hints

1
Bilim insanlarının tıp ve felsefe alanındaki eserlerinin isimlerine ve içeriklerine dikkat edin.
2
İbn-i Sina'nın iki büyük eseri olan 'El-Kanun fi't-Tıbb' ve 'Kitabü'ş-Şifa' arasındaki konu farkını hatırlamaya çalışın.
3
Modern tıp eğitiminde yüzyıllarca kaynak gösterilen eserin adının 'Tıbbın Kanunu' anlamına gelen eser olduğunu, 'Şifa' kelimesinin ise burada felsefi bir anlam taşıdığını düşünün.

Practice More

Karahanlılar dönemindeki temel eserleri (Kutadgu Bilig, Divan-ı Lügati't Türk vb.) ve yazarlarını da bu unvanlarla birlikte tekrar etmek faydalı olacaktır.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question