Question

Difficulty: MediumTürk-İslam Devletlerinde Toprak Sistemi ve Ekonomi

Türk-İslam devletlerinde uygulanan ikta sistemi; mülkiyeti devlete ait olan miri toprakların, hizmetleri karşılığında devlet görevlilerine ve askeri şahıslara maaş karşılığı tahsis edilmesidir. İkta sahibi kendisine ayrılan bölgede vergileri toplar, bu vergilerin bir kısmıyla geçimini sağlar, geri kalanıyla da devlete 'cebelü' denilen atlı askerler yetiştirirdi.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi ikta sisteminin Türk-İslam devletlerine sağladığı siyasi, askerî veya ekonomik faydalardan biri değildir?

  1. A
    Tarımsal üretimin denetlenmesiyle üretimde sürekliliğin sağlanması
  2. B
    Vergilerin düzenli, hızlı ve hazineye ek masraf getirmeden toplanması
  3. Toprağın şahıslara mülk olarak verilmesiyle özel mülkiyet anlayışının yaygınlaştırılmasıAnswer
  4. D
    Hazineden para harcanmadan her an savaşa hazır büyük bir ordunun kurulması
  5. E
    Merkezi otoritenin taşradaki en uzak noktalara kadar ulaştırılması ve güvenliğin artırılması

Answer

Toprağın şahıslara mülk olarak verilmesiyle özel mülkiyet anlayışının yaygınlaştırılması seçeneği ikta sisteminin bir faydası veya özelliği değildir.
Türk-İslam devletlerinde toprak sistemi, 'toprak devletin malıdır' ilkesine dayanır. İkta sistemi, toprağın kullanım hakkını köylüye, vergisini ise hizmet karşılığı görevliye verir. Şahısların büyük toprak parçalarına sahip olması yasaklanarak, merkezi otoriteye rakip olabilecek güçlü yerel hanedanların veya aristokratik sınıfların (feodalizm) ortaya çıkması önlenmiştir. Bu yüzden sistem, özel mülkiyeti yaygınlaştırmak yerine kısıtlayarak devlet denetimini artırmıştır.

Step-by-Step Solution

1
İkta sisteminin mülkiyet yapısını analiz edin.
İkta sisteminde toprak 'miri'dir, yani mülkiyeti devlete aittir.
Toprak sistemindeki temel mülkiyet ayrımını anlamak için gereklidir.
2
Sistemin siyasi amaçlarını değerlendirin.
Mülkiyetin devlette kalması, Avrupa'daki gibi derebeylik (feodalizm) benzeri yerel güç odaklarının oluşmasını engeller.
Merkezi otoritenin korunma mekanizmasını tespit etmek için gereklidir.
3
Sistemin ekonomik ve askeri sonuçlarını seçeneklerle karşılaştırın.
Üretim sürekliliği, vergi toplama ve ordu yetiştirme sistemin temel faydalarıdır.
Çeldiricileri elemek ve doğru cevaba ulaşmak için gereklidir.

Key Concept

İkta Sisteminin Temel Özellikleri ve Amaçları

Hints

1
İkta sisteminde mülkiyet kime aittir? Devlet mi şahıslar mı?
2
İkta sistemi ile Avrupa'daki feodalizm (derebeylik) arasındaki en temel farkı hatırlayın.
3
Devletin toprağı şahıslara mülk olarak vermesi, o kişilerin devlete isyan etmesini kolaylaştırır mıydı?

Practice More

İkta sisteminin Osmanlı Devleti'ndeki karşılığı olan 'Tımar Sistemi' ve aralarındaki benzerlikleri inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question