Türkiye’nin demografik yapısı incelendiğinde, çalışma çağındaki nüfusun ( yaş) toplam nüfus içindeki payının en yüksek seviyeye ulaştığı "Demografik Fırsat Penceresi" sürecinde olduğu görülmektedir. Ancak son yıllarda Türkiye İstatistik Kurumu () verilerine göre toplam doğurganlık hızının yenilenme eşiği olan ’un altına düşerek yılında olarak gerçekleşmesi, bu pencerenin ekonomik bir kazanıma dönüşmeden kapanma riskini (demografik yaşlanma) gündeme getirmiştir. Günümüzde bu riskin yönetilmesi amacıyla uygulanan nüfus politikalarının, Cumhuriyet'in ilk yıllarında () uygulanan nüfus politikalarından temel farkı aşağıdakilerden hangisidir?
- Nüfusun sadece sayısal olarak artırılmasını değil, aynı zamanda beşerî sermaye kalitesini artıracak eğitim ve istihdam olanaklarıyla desteklenen bir "nitelikli artış" modelini esas almasıAnswer
- BTarımsal iş gücü ihtiyacını karşılamak ve askeri gücü tahkim etmek amacıyla çok çocuklu ailelere vergi muafiyeti ve yol vergisi muafiyeti gibi teşvikleri birincil araç olarak kullanması
- CDemografik yatırımların bütçe üzerindeki payını azaltıp kişi başına düşen millî geliri yükseltmek için doğum oranlarını düşürücü politikaları devlet planlamasıyla öncelikli kılması
- DSanayileşmiş merkezlerdeki hızlı kentleşmenin yarattığı konut yetersizliğini gidermek amacıyla, nüfus artış hızının sadece gelişmişlik seviyesi düşük bölgelerde teşvik edilmesi
- EDış ticaret açığını kapatmak ve döviz girdisi sağlamak amacıyla genç nüfusun Avrupa ülkelerine iş gücü göçü olarak gönderilmesini temel bir nüfus stratejisi olarak sürdürmesi
Answer
Güncel nüfus politikaları, nüfusu sadece niceliksel bir güç olarak değil, beşerî sermaye kalitesiyle desteklenen niteliksel bir güç olarak kurgulaması bakımından erken Cumhuriyet döneminden ayrılır.
Doğru seçenek olan nitelikli artış modeli, günümüz Türkiye'sinin nüfus politikalarının temelini oluşturur. arasında temel amaç savaştan çıkmış bir ülkede tarım ve savunma için sadece 'sayı' artırmakken, günümüzde (özellikle sonrası stratejilerde) nüfus artışı; kreş desteği, çalışan kadın hakları ve eğitim kalitesi gibi unsurlarla birleştirilerek beşerî sermayeyi güçlendirmeyi hedefler.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Demografik Dönüşüm ve Nüfus Politikası Farklılaşması
Hints
1
Soruda bahsedilen iki dönem de (1923-1965 ve günümüz) nüfus artışını teşvik eder; ancak yöntemler ve nedenler değişmiştir.
2
Cumhuriyet'in başında insan gücü kaba kuvvet (tarım/savaş) olarak görülürken, günümüzde modern ekonominin 'beşerî sermaye' ihtiyacı ön plandadır.
3
Modern politikalarda doğum teşviği, sadece çocuk sayısı ile değil, kreş yardımı ve eğitim gibi 'nitelik' vurgularıyla birlikte anılır.
Practice More
Türkiye'nin demografik dönüşüm aşamalarını (yüksek doğum-yüksek ölümden düşük doğum-düşük ölüme geçiş) grafik üzerinden analiz edin.
Alternative Method
TÜİK verilerindeki düşüşün 'yaşlanma' (demografik yaşlanma) riskini doğurduğunu fark ederek, bu riskin çözümünün sadece 'daha çok insan' değil, 'daha donanımlı insan' olduğunu mantıksal olarak çıkarabilirsiniz.
Estimated Time:2m 30s