Question

Difficulty: HardCumhuriyetçilik

Mustafa Kemal Atatürk, Nutuk'ta Millî Mücadele'nin başlangıcından itibaren vicdanında bir "milli sır" olarak sakladığını belirttiği yönetim şekli değişikliğini aşama aşama hayata geçirmiştir. Bu sürecin en önemli hukuki dayanağı olan 19211921 Teşkilat-ı Esasiye Kanunu'nda "Cumhuriyet" kelimesi henüz zikredilmemiştir. Ancak anayasada yer alan bazı hükümler, yeni devletin karakterini ismen olmasa da fiilen belirlemiştir.

Buna göre, 19211921 Anayasası'nda yer alan aşağıdaki maddelerden hangisi, devletin yönetim şeklinin (rejiminin) fiilen "Cumhuriyet" olduğunun en güçlü kanıtıdır?

  1. Türkiye Devleti, Büyük Millet Meclisi tarafından idare olunur ve hükümeti "Büyük Millet Meclisi Hükümeti" unvanını taşır.Answer
  2. B
    İcra vekilleri (bakanlar), Meclis içerisinden seçilerek her biri Meclis tarafından ayrı ayrı atanır.
  3. C
    Milletvekili seçimleri iki yılda bir yapılır ve seçilenlerin tekrar seçilmesi mümkündür.
  4. D
    Büyük Millet Meclisi Başkanı, hükümetin de tabii başkanıdır.
  5. E
    Din işlerinin yürütülmesi ve yasaların dini hükümlere uygunluğu Meclis'in yetkisindedir.

Answer

Türkiye Devleti'nin Büyük Millet Meclisi tarafından idare edildiğini ve hükümetin Meclis unvanını taşıdığını belirten madde, rejimin fiilen cumhuriyet olduğunu kanıtlar.
Doğru seçenek olan 'Türkiye Devleti'nin Meclis tarafından idare edilmesi' hükmü, yönetim yetkisinin kaynağını doğrudan milletin temsilcilerine bırakmıştır. Bir devletin bir meclis (halkın temsilcileri) tarafından yönetilmesi, siyaset biliminde cumhuriyet rejiminin tanımıdır. Bu madde, henüz 'Cumhuriyet' ismi resmen konulmasa da rejimin karakterini belirlemiş ve 2929 Ekim 19231923'teki ilan için hukuki bir zemin hazırlamıştır.

Step-by-Step Solution

1
Cumhuriyetçilik ilkesinin temel şartını belirle.
Cumhuriyetin özü, egemenliğin bir şahsa veya zümreye değil, millete ait olması ve devletin halkın temsilcileri eliyle yönetilmesidir.
Kavramsal temel oluşturmak için gereklidir.
2
19211921 Anayasası'ndaki egemenlik anlayışını incele.
"Hâkimiyet kayıtsız şartsız milletindir" maddesiyle meşruiyet zemini hanedandan millete geçmiştir.
Hukuki dayanağı saptamak için gereklidir.
3
Devletin yönetim mekanizmasını analiz et.
Devletin bir meclis tarafından idare edildiğinin hükme bağlanması, monarşik veya oligarşik unsurların devre dışı bırakıldığını gösterir.
Rejimin fiili durumunu ispatlamak için gereklidir.

Key Concept

Milli Egemenlik ve Meclis Üstünlüğü

Hints

1
Cumhuriyetçilik ilkesinin anahtar kelimesi 'milli egemenlik' yani yönetme hakkının millete ait olmasıdır.
2
19211921 Anayasası'nda devletin adının konulmamış olması savaş şartlarındaki birlik ve beraberliği koruma amacı taşır; ancak içerik olarak yönetim yetkisi tamamen halkın temsilcilerine verilmiştir.
3
Bir devletin bir 'kişi' (Padişah/Sultan) yerine bir 'Kurul' (Meclis) tarafından yönetileceğinin belirtilmesi, o devletin aslında bir cumhuriyet olduğunu gösterir.

Practice More

Cumhuriyetçilik ilkesinin diğer bütünleyici ilkeleri olan 'Milli Egemenlik' ve 'Seçim' kavramlarını pekiştirmek için 19241924 Anayasası ile karşılaştırma yapabilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question