Question

Difficulty: HardCumhuriyetçilik

Mustafa Kemal Paşa, Milli Mücadele yıllarında milli egemenliği hakim kılma hedefini stratejik bir yöntemle, Nutuk'ta ifade ettiği üzere bir "milli sır" gibi saklayarak aşama aşama hayata geçirmiştir. Bu süreçte bağımsızlık savaşı verilirken bir yandan da yeni bir devletin temelleri atılmıştır.

Buna göre, aşağıdaki gelişmelerden hangisi Cumhuriyetçilik ilkesinin özünü oluşturan "milli iradenin kayıtsız şartsız hakimiyeti" anlayışının, henüz rejim tartışmaları resmiyet kazanmadan önce hukuksal bir statüye kavuşturulmasını sağlayan ilk anayasal adımdır?

  1. A
    Amasya Genelgesi'nde "Milletin istiklalini yine milletin azim ve kararı kurtaracaktır." kararının alınması
  2. B
    TBMM'nin açılmasıyla birlikte "Meclis'in üstünde hiçbir kuvvet yoktur." prensibinin kabul edilmesi
  3. 1921 Teşkilat-ı Esasiye Kanunu'nun birinci maddesinde "Egemenlik kayıtsız şartsız milletindir" hükmüne yer verilmesiAnswer
  4. D
    Saltanatın kaldırılmasıyla Osmanlı Devleti'nin resmen sona ermesi ve yönetimdeki iki başlılığın giderilmesi
  5. E
    Cumhuriyet'in ilan edilmesiyle birlikte devletin rejim adının konulması ve yürütme organının belirlenmesi

Answer

1921 Teşkilat-ı Esasiye Kanunu'nun birinci maddesinde 'Egemenlik kayıtsız şartsız milletindir' hükmüne yer verilmesi
Cumhuriyetçilik ilkesinin en temel dayanağı olan milli egemenlik anlayışı, Türkiye tarihinde ilk kez 20 Ocak 1921 tarihinde kabul edilen Teşkilat-ı Esasiye Kanunu'nun birinci maddesiyle hukuksal bir statüye kavuşmuştur. Bu madde ile egemenliğin millete ait olduğu açıkça belirtilerek, kişi egemenliğine dayalı eski sistemin yerine halk iradesine dayalı sistemin anayasal temeli atılmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Kavram analizi yapılması
Cumhuriyetçilik ilkesinin temelinin 'Milli Egemenlik' olduğu saptanır.
Soru, egemenliğin millete verilmesinin hukuksal ve anayasal dayanağını aramaktadır.
2
Tarihsel belgelerin incelenmesi
Amasya Genelgesi'nin bir bildiri, TBMM'nin bir kurum, 1921 Kanunu'nun ise bir 'Anayasa' (Teşkilat-ı Esasiye) olduğu ayırt edilir.
Soruda özellikle 'ilk anayasal adım' ifadesi vurgulanmıştır.
3
Anayasal maddelerin değerlendirilmesi
1921 Anayasası'nın ilk maddesinin egemenliği doğrudan millete devrettiği görülür.
Bu madde ile rejim adı konulmasa bile devletin 'Cumhuriyet' olduğu hukuksal olarak tescillenmiştir.

Key Concept

Anayasal Egemenlik (Milli İrade)
Estimated Time:1m 30s
Rate this question