Ankara'dan İzmir'e karayolu ile seyahat eden bir sürücü, yolculuğu boyunca çok fazla eğim, tünel veya viyadükle karşılaşmadan nispeten rahat bir güzergâh izler. Ancak aynı sürücü Ankara'dan Antalya'ya veya Zonguldak'a doğru seyahat ettiğinde, yol boyunca çok sayıda keskin viraj, uzun tüneller ve yüksek rakımlı geçitler kullanmak zorunda kalır.
Belirtilen güzergâhlardaki bu fiziki zorluk ve yol yapım maliyeti farkının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
- AÜlkenin ortalama yükseltisinin batıdan doğuya doğru gidildikçe artması
- BKuzey ve güney kıyılarında karstik arazi yapısının yaygın olarak bulunması
- Türkiye'deki ana dağ sıralarının genel olarak doğu-batı doğrultusunda uzanmasıAnswer
- DSanayi ve ticaret merkezlerinin daha çok batı bölgelerinde yoğunlaşması
- EEnlem farklılığına bağlı olarak kuzey-güney yönünde belirgin iklim değişimleri yaşanması
Answer
Türkiye'deki ana dağ sıralarının genel olarak doğu-batı doğrultusunda uzanması
Türkiye, Alp-Himalaya orojenez (kıvrım) kuşağında yer aldığı için kuzeydeki ve güneydeki ana dağ sıraları genel olarak doğu-batı doğrultusunda uzanır. Bu fiziki yapı, doğu-batı ekseninde yapılan yolculuklarda (örneğin Ankara'dan İzmir'e) dağların arasına yerleşmiş çöküntü hendekleri ve geniş vadilerin kullanılmasına imkân tanır. Ancak kuzey-güney yönlü bir yolculukta (örneğin Ankara'dan Antalya'ya), bu yüksek sıradağları dik olarak aşmak gerekir. Dağları aşmanın tek yolu tüneller açmak, derin vadileri viyadüklerle geçmek veya yüksek rakımlı doğal geçitleri kullanmaktır; bu da yol yapım maliyetini ve seyahat zorluğunu doğrudan artırır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Yer Şekillerinin Ulaşıma Etkisi
Hints
1
Türkiye'nin fiziki haritasını gözünüzde canlandırın; kahverengi tonların yoğunlaştığı dağ sıraları hangi yönlerde şeritler oluşturur?
2
Kuzey Anadolu Dağları ve Toros Dağları haritada yatay (doğu-batı) bir çizgi şeklinde uzanmaktadır.
3
Doğu-batı yönünde uzanan devasa dağ sıralarını, kuzeyden güneye dik bir şekilde kesmek isteyen bir yolun mecburen tırmanması, viraj yapması veya dağı delmesi (tünel) gerekecektir.
Practice More
Türkiye'de doğu-batı ve kuzey-güney yönlü ulaşım maliyetleri arasındaki bu farkın, limanların iç kesimlerle olan bağlantısını (hinterlant) nasıl etkilediğini araştırın.
Estimated Time:45s