Question

Difficulty: MediumTürkiye'nin Jeolojik Oluşumu

Türkiye arazisi, sahip olduğu farklı yaşlardaki kayaç grupları ve yapısal özellikleriyle oldukça zengin bir jeolojik çeşitlilik sunar. Bu durumun ortaya çıkmasında, arazinin bulunduğu alanın uzun jeolojik devirler boyunca denizel ve karasal ortamlar arasında değişime uğraması etkili olmuştur.

Buna göre, Türkiye arazisinde meydana gelen aşağıdaki jeolojik olaylardan hangisi, diğerlerinden daha eski bir döneme aittir?

  1. A
    Anadolu'nun iç ve batı kesimlerinde geniş linyit, bor ve tuz yataklarının teşekkül etmesi
  2. B
    Ege Denizi'nin bulunduğu alandaki eski faylı karanın çökmesiyle adaların ortaya çıkması
  3. C
    Alp-Himalaya orojenezi ile Kuzey Anadolu Dağları ve Torosların ana iskeletini kazanması
  4. Zonguldak ve çevresindeki kapalı havzalarda kalın taş kömürü tortullarının birikmesiAnswer
  5. E
    İstanbul ve Çanakkale boğazlarının açılarak Karadeniz'in deniz özelliği kazanması

Answer

Zonguldak ve çevresindeki kapalı havzalarda kalın taş kömürü tortullarının birikmesi
Doğru yanıt olan taş kömürü yataklarının oluşumu I. Jeolojik Zaman'a (Paleozoik) aittir. Zonguldak çevresindeki gür bitki örtüsünün tortullaşmasıyla oluşan bu yataklar, masif arazilerle birlikte Türkiye'deki en eski jeolojik yapıları temsil eder. Diğer olaylar III. ve IV. zamanlarda gerçekleştiği için taş kömürünün oluşumu kronolojik olarak en eskidir.

Step-by-Step Solution

1
Seçeneklerde verilen jeolojik olayların ait oldukları jeolojik zamanları tespit et
Taş kömürü (I. Zaman), Linyit/Bor/Dağ oluşumları (III. Zaman), Boğazlar/Ege Denizi (IV. Zaman)
Olayları eskiden yeniye doğru kronolojik olarak sıralayabilmek için
2
Tespit edilen zamanlar arasında en eski olanı belirle
I. Jeolojik Zaman (Paleozoik) diğerlerinden daha eskidir.
Soru kökünde diğerlerinden daha eski olan olayın bulunması istenmektedir.
3
I. Jeolojik Zaman'a ait olan olayı seçenekler arasından seç
Zonguldak ve çevresinde taş kömürünün oluşumu seçilir.
Taş kömürü Türkiye arazisindeki en yaşlı (masif) arazilerle yaşıt olup en eski devirde oluşmuştur.

Key Concept

Türkiye'de Jeolojik Zamanlar ve Olayların Kronolojisi

Hints

1
Olayları değerlendirirken hangisinin çok daha eski olan temel (masif) araziler dönemine ait olduğunu düşünün.
2
Linyit, bor, petrol yatakları ile genç kıvrım dağları 3. Jeolojik Zaman'da; boğazların ve Ege Denizi'nin oluşumu ise 4. Jeolojik Zaman'da gerçekleşmiştir.
3
Soruda en eski olay sorulmaktadır. Türkiye arazisinde 1. Jeolojik Zaman'a (Paleozoik) ait olan en önemli yer altı kaynağı Zonguldak ve çevresindeki taş kömürü havzalarıdır.

Practice More

Türkiye'deki masif arazilerin (I. Zaman) dağılışını harita üzerinden incelemeniz faydalı olacaktır.

Alternative Method

Olayları eskiden yeniye doğru I, II, III ve IV. Zaman olarak numaralandırarak gruplandırmak hatayı en aza indirir. Taş kömürü (I), Dağlar ve Linyit (III), Ege ve Boğazlar (IV).
Estimated Time:1m 0s
Rate this question