Question

Difficulty: EasyTürkiye'nin Dağları

Türkiye'de orojenik (dağ oluşumu) hareketler sonucunda yer kabuğunun esnekliğini yitirmiş olan sert kısımları, yan basınçların etkisiyle kıvrılamayıp kırılmaya uğrar. Bu kırılma hatları boyunca yükselen bloklara 'horst', çöken bloklara ise 'graben' adı verilir.

Buna göre, aşağıdaki dağlardan hangisi oluşum özellikleri bakımından bir 'horst' örneğidir?

  1. A
    Bolkar Dağları
  2. B
    Küre Dağları
  3. Madra DağlarıAnswer
  4. D
    Allahuekber Dağları
  5. E
    Ilgaz Dağları

Answer

Madra Dağları, Türkiye'de kırılma sonucunda oluşmuş bir horst (kırıklı dağ) örneğidir.
Madra Dağları, Ege Bölgesi'nde yer alan ve yer kabuğunun sertleşmiş kısımlarının yan basınçlara uğrayarak kırılması (horst-graben sistemi) sonucunda oluşan bir yükseltidir (horst). Türkiye'deki kırıklı dağların en yoğun olduğu bölge Batı Anadolu'dur.

Step-by-Step Solution

1
Dağ oluşum türlerini sınıflandırma
Türkiye'deki dağlar kıvrım, kırık (horst-graben) ve volkanik olmak üzere üç ana grupta incelenir.
Soruda istenen 'horst' yapısının hangi oluşum grubuna girdiğini belirlemek için gereklidir.
2
Horst yapısının özelliklerini hatırlama
Sertleşmiş tabakaların yan basınçlarla kırılması sonucu yükselen bloklara horst denir.
Horst yapısının temel tanımı, seçimi daraltmaya yardımcı olur.
3
Seçeneklerdeki dağların coğrafi ve jeolojik konumlarını analiz etme
Ege Bölgesi'ndeki dağlar (Kaz, Madra, Yunt, Bozdağlar, Aydın, Menteşe) çoğunlukla horst yapısındadır.
Bölgesel genellemeler üzerinden doğru örneğe ulaşmayı sağlar.
4
Doğru örneği belirleme
Madra Dağları, Ege Bölgesi'nde yer alan tipik bir horst örneğidir.
Diğer seçeneklerdeki dağlar (Bolkar, Küre, Allahuekber, Ilgaz) kıvrım dağlarıdır.

Key Concept

Orojenik hareketler sonucu sert tabakaların kırılmasıyla oluşan Horst-Graben sistemleri

Hints

1
Türkiye'de kırıklı dağlar (horst-graben sistemleri) en çok Ege Bölgesi'nde görülür.
2
Seçenekler arasında Ege Bölgesi'nde bulunan dağı tespit etmeye çalışın.
3
Kaz, Madra, Yunt, Bozdağlar ve Aydın dağları Batı Anadolu'nun en önemli horstlarıdır.

Practice More

Ege Bölgesi'ndeki horstların arasında kalan 'graben' (çöküntü) ovalarını ve bu alanlardaki tarımsal faaliyetleri inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Bölge bazlı eleme yapabilirsiniz: Karadeniz ve Akdeniz'deki dağlar genellikle kıvrımlı iken, Ege'deki dağlar (Menteşe hariç uzanış yönüyle benzer olsa da) genellikle kırıklıdır.
Estimated Time:40s
Rate this question