Question

Difficulty: MediumTürk Dış Politikasının Temel İlkeleri ve Dönemler

Türk dış politikası Atatürk döneminde stratejik öncelikler bakımından iki temel safhaya ayrılır. Birinci safhada, Lozan Barış Antlaşması'ndan kalan pürüzlerin giderilmesi ve milli egemenliğin iç hukukta tam olarak tesisi amaçlanırken; ikinci safhada, dünyada hızla artan savaş tehditlerine karşı kolektif güvenlik ve bölgesel iş birliği arayışları ön plana çıkmıştır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Türkiye'nin bu ikinci safhadaki (1930-1939) dış politika hedeflerinden veya bu doğrultudaki girişimlerinden biri olarak gösterilemez?

  1. A
    Balkan Antantı'na öncülük edilerek batı sınırlarının güvence altına alınması
  2. B
    Sadabat Paktı'nın kurulmasıyla doğu komşularıyla bölgesel dayanışma sağlanması
  3. C
    Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile Boğazlar üzerindeki egemenlik kısıtlamalarının kaldırılması
  4. Yabancı okullar sorununun iç hukuk kuralları çerçevesinde kesin olarak çözüme kavuşturulmasıAnswer
  5. E
    Milletler Cemiyeti'ne üye olunarak uluslararası barış çalışmalarında aktif rol üstlenilmesi

Answer

Yabancı okullar sorununun iç hukuk kuralları çerçevesinde kesin olarak çözüme kavuşturulması
Doğru cevap olan 'Yabancı okullar sorunu', Türkiye'nin 1923-1930 yılları arasındaki dış politika gündeminin en önemli başlıklarından biridir. Bu sorun, Lozan'dan kalan pürüzlerin giderilmesi ve Türkiye'nin kendi topraklarındaki eğitim kurumları üzerindeki tam hakimiyetini (milli egemenlik) kurmasıyla ilgilidir. İkinci safhanın (1930-1939) ana karakteri olan küresel bir saldırganlığa karşı 'paktlar kurma' veya 'uluslararası ittifaklara dahil olma' özelliği taşımaz.

Step-by-Step Solution

1
Dış politikanın iki dönemini analiz etme
1923-1930 dönemi 'Lozan artıkları ve egemenlik', 1930-1939 dönemi 'Kolektif güvenlik ve barış' odaklıdır.
Soruda istenen ikinci safha (1930-1939) ayrımını yapabilmek için temel mantığı anlamak gerekir.
2
Seçeneklerdeki olayların kronolojik ve niteliksel kontrolü
Balkan Antantı (19341934), Sadabat Paktı (19371937), Montrö (19361936) ve Milletler Cemiyeti (19321932) ikinci döneme aittir.
Olayların gerçekleşme yılları ve hangi stratejik ihtiyaca (güvenlik/egemenlik) hizmet ettiği saptanmalıdır.
3
Dışarıda kalan seçeneği belirleme
Yabancı okullar meselesi (19241924-19261926), tamamen Lozan sonrası bağımsızlığı tescil etmeye yönelik bir birinci dönem olayıdır.
Yabancı okullar meselesi bir güvenlik paktı değil, iç hukuk ve egemenlik sorunudur.

Key Concept

Atatürk Dönemi Dış Politika Safhaları (Lozan Artıkları vs. Kolektif Güvenlik)

Hints

1
1930 öncesi olaylar genellikle 'bağımsızlık' ve 'Lozan artıkları', 1930 sonrası olaylar ise 'savaş tehlikesi' ve 'ittifaklar' ile ilgilidir.

Practice More

Atatürk dönemi dış politikasındaki 'akılcılık' ve 'gerçekçilik' ilkelerinin bu iki dönemdeki uygulamalarını karşılaştıran soruları inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question