1982 Anayasası'na göre 600 milletvekilinden oluşan Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Gen… — KPSS Genel Yetenek - Genel Kültür

$1982$ Anayasası'na göre $600$ milletvekilinden oluşan Türkiye Büyük Millet Meclisi ( $TBMM$ ) Genel Kurulu'nda yapılan bir kanun teklifi oylamasında; birleşime $280$ milletvekilinin katıldığı, yapılan oylama sonucunda $145$ milletvekilinin "kabul", $130$ milletvekilinin "ret" oyu kullandığı ve $5$ milletvekilinin "çekimser" kaldığı tespit edilmiştir.

Buna göre, söz konusu oylamanın sonucu ve hukuki gerekçesi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Karar yeter sayısı için aranan ve üye tam sayısının dörtte birinin bir fazlasına tekabül eden $151$ kabul oyuna ulaşılamadığı için teklif reddedilmiş sayılır.Answer
B
Kabul oylarının sayısı ( $145$ ), toplantıya katılanların salt çoğunluğu olan $141$ rakamını geçtiği için teklif kabul edilmiş sayılır.
C
Toplantı yeter sayısı olan üye tam sayısının salt çoğunluğuna ( $301$ ) ulaşılamadığı için yapılan oylama hukuken geçersizdir.
D
Kabul oyları ret oylarından fazla olduğu ve oylamaya katılanların sayısı $200$ olan toplantı yeter sayısını geçtiği için teklif yasallaşmıştır.
E
Oylamada çekimser kalanların sayısı ( $5$ ), sonucu etkileyecek nitelikte olduğundan oylamanın bir sonraki birleşimde tekrarlanması gerekir.

Answer

Teklif, Anayasa'da belirtilen karar yeter sayısı alt sınırı olan

151

(üye tam sayısının dörtte birinin bir fazlası) kabul oyuna ulaşılamadığı için reddedilmiş sayılır.

Yapılan oylamada toplantı yeter sayısı (

280 \geq 200

) sağlanmıştır. Ancak karar yeter sayısı hesaplanırken Anayasa'daki şu kural devreye girer: 'TBMM, yapacağı seçimler dahil bütün işlerinde üye tam sayısının en az üçte biri ile toplanır. TBMM, Anayasa'da başkaca bir hüküm yoksa, toplantıya katılanların salt çoğunluğu ile karar verir; ancak karar yeter sayısı hiçbir şekilde üye tam sayısının dörtte birinin bir fazlasından (

151

) az olamaz.' Bu senaryoda

145

kabul oyu, toplantıya katılanların salt çoğunluğunu (

141

) geçmesine rağmen, anayasal alt sınır olan

151

sayısının altında kaldığı için teklif kabul edilmemiş sayılır.

Step-by-Step Solution

Toplantı yeter sayısının kontrol edilmesi

Meclis üye tam sayısının (

600

) üçte biri olan

200

milletvekili gereklidir. Katılım

280

olduğu için toplantı yeter sayısı sağlanmıştır.

Meclis'in birleşimi açabilmesi ve çalışabilmesi için asgari katılım şartıdır.

Adi çoğunluğun (katılanların salt çoğunluğunun) hesaplanması

280 / 2 = 140

olup, salt çoğunluk

141

kabul oyudur.

Normal şartlarda kararların katılanların yarısından bir fazlası ile alınması kuralıdır.

Anayasal karar yeter sayısı alt sınırının (blok sınır) kontrol edilmesi

600 / 4 = 150

;

150 + 1 = 151

kabul oyu mutlak minimumdur.

Anayasa, katılım az olduğunda kararların çok küçük gruplarla alınmasını engellemek için bu 'taban' sayıyı belirlemiştir.

Elde edilen kabul oyu ile sınırların karşılaştırılması

145

(Kabul) >

141

(Adi Çoğunluk) ancak

145 < 151

(Anayasal Alt Sınır).

İki şarttan (salt çoğunluk ve

151

sınırı) daha yüksek olan hangisi ise o sağlanmalıdır. Bu durumda

151

sağlanamadığı için teklif reddedilir.

Key Concept

Meclis Karar Yeter Sayısı Alt Sınırı

Hints

TBMM'nin bir birleşimi açabilmesi için en az kaç milletvekiline ihtiyacı olduğunu (üçte bir) hatırlayın.

Karar yeter sayısı katılanların salt çoğunluğudur, ancak Anayasa bu sayıya bir 'taban' (dörtte birin bir fazlası) belirlemiştir.

600

vekilin üçte biri

200

, dörtte birinin bir fazlası ise

151

'dir.

145

kabul oyunun bu sayılarla ilişkisini kurun.

Practice More

Karar yeter sayısının

301, 360

veya

400

gibi nitelikli çoğunluklar gerektirdiği (Anayasa değişikliği, Genel Af vb.) özel durumları inceleyebilirsiniz.

Estimated Time:2m 0s

Question

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Topics

More questions from this topic