Question

Difficulty: HardBüyük Selçuklu Devleti Siyasi Tarihi

Büyük Selçuklu Devleti’nin kurucusu Tuğrul Bey, 10551055 yılında Bağdat’a girerek Abbasi halifesini Şii Büveyhoğulları baskısından kurtarmış ve İslam dünyasının siyasi liderliğini üstlenmiştir. Ancak Selçuklu Devleti'nin bu yükselişi, hem içteki taht hırsları hem de Şii Fâtımîlerin kışkırtmalarıyla büyük bir sınav vermiştir. 10581058 yılında Tuğrul Bey’in Bağdat'tan ayrılmasını fırsat bilen, Fâtımî destekli Şii komutan Besasiri ile iş birliği yaparak Selçuklu tahtını ele geçirmek amacıyla isyan eden hanedan üyesi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. İbrahim YinalAnswer
  2. B
    Kutalmış
  3. C
    Kavurd Bey
  4. D
    Arslan Yabgu
  5. E
    Alp Arslan

Answer

1058 yılında Tuğrul Bey'e karşı isyan ederek Fâtımîlerle iş birliği yapan hanedan üyesi İbrahim Yinal'dır.
İbrahim Yinal, Sultan Tuğrul’un anne bir kardeşidir ve Selçuklu Devleti’nin kuruluşunda büyük emeği geçmiştir. 1058 yılında Tuğrul Bey’in batı seferinden dönmesini fırsat bilerek isyan etmiş, Şii Fâtımîlerin Bağdat’taki temsilcisi Besasiri ile iş birliği yaparak halifenin zor duruma düşmesine neden olmuştur. Tuğrul Bey isyanı bastırarak İbrahim Yinal’ı idam ettirmiş ve merkezi otoriteyi yeniden sağlamıştır.

Step-by-Step Solution

1
Dönemi ve Aktörleri Analiz Etme
Soru 1058 yılına, Tuğrul Bey dönemine ve Şii Fâtımî etkisine odaklanmaktadır.
Selçuklu tarihinin ilk büyük iç isyanını ve halifelik üzerindeki Selçuklu korumasının geçici olarak kırılmasını saptamak için bu bağlam gereklidir.
2
İbrahim Yinal İsyanını İnceleme
İbrahim Yinal, Tuğrul Bey'in kardeşi olup, kendisinin Selçuklu Devleti'nin kurulmasında Tuğrul Bey kadar hakkı olduğunu savunarak isyan etmiştir.
İsyanın nedenini anlamak, siyasi tarihteki veraset ve hak iddialarını kavramaya yardımcı olur.
3
Diğer Hanedan Üyelerini Eleme
Arslan Yabgu çok erkenden vefat etmiş, Kutalmış ve Kavurd ise sonraki hükümdarlar döneminde isyan etmiştir.
Kronolojik hatalardan kaçınarak doğru isme ulaşmak için eleme yöntemi kullanılır.

Key Concept

Büyük Selçuklu Devleti'nde Veraset Mücadeleleri ve Mezhepsel İttifaklar

Hints

1
İsyan eden bu isim Tuğrul Bey'in çok yakın bir akrabasıdır.
2
1048 Pasinler Savaşı'nda ordu komutanlığı yapmış ancak daha sonra Tuğrul Bey'e bayrak açmıştır.
3
Bu isyan sırasında Bağdat'ta halife adına değil, Fâtımî halifesi adına hutbe okunmasına sebep olan Şii komutanlarla iş birliği yapmıştır.

Practice More

Büyük Selçuklu Devleti'nde merkezi otoriteyi zayıflatan Atabeylik sisteminin kökenlerini ve Haşhaşiler (Bâtınilik) faaliyetlerini inceleyiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question