Question

Difficulty: MediumYasama Sorumsuzluğu ve Dokunulmazlığı

Bir milletvekilinin, Meclis çalışmalarındaki bir konuşması nedeniyle kendisine karşı açılan "manevi tazminat davası" ile seçimden önce işlediği iddia edilen bir yaralama suçu nedeniyle yürütülen "ceza soruşturması" karşısındaki hukuki durumu, 1982 Anayasası'ndaki yasama bağışıklıkları açısından aşağıdakilerden hangisinde doğru ifade edilmiştir?

  1. Meclis'teki konuşması nedeniyle yasama sorumsuzluğu kapsamında tazminat ödemez; yaralama suçu için ise dokunulmazlığı kaldırılmadıkça sorgulanamaz.Answer
  2. B
    Manevi tazminat davası her aşamada açılabilir çünkü yasama sorumsuzluğu sadece hapis cezalarını kapsar; yaralama suçu ise dokunulmazlık kapsamı dışındadır.
  3. C
    Milletvekili her iki durumda da yargılanabilir ancak verilecek mahkûmiyet kararlarının infazı üyeliği sona erinceye kadar ertelenir.
  4. D
    Yasama dokunulmazlığı manevi tazminat davasını durdururken; yasama sorumsuzluğu yaralama suçu gibi şahsi fiilleri koruma altına almaz.
  5. E
    TBMM Genel Kurulu kararı ile her iki bağışıklık da kaldırılabilir ve milletvekili hakkında yargı süreci başlatılabilir.

Answer

Milletvekili, Meclis'teki konuşması nedeniyle yasama sorumsuzluğu kapsamında hem cezai hem de hukuki (tazminat) sorumluluktan korunur; seçimden önceki yaralama suçu iddiası için ise yasama dokunulmazlığı nedeniyle TBMM kararı olmadıkça sorgulanamaz.
Doğru ifadeye göre, yasama sorumsuzluğu milletvekilini Meclis'teki sözleri nedeniyle hem hapis cezası hem de tazminat ödeme riskine karşı tam olarak korur. Öte yandan, yasama dokunulmazlığı milletvekilinin bir suç iddiasıyla (yaralama gibi) adli makamlarca işleme tabi tutulmasını, TBMM Genel Kurulu tarafından bu dokunulmazlık kaldırılmadığı sürece engeller.

Step-by-Step Solution

1
Yasama sorumsuzluğunun kapsamını belirle.
Meclis çalışmalarındaki oy, söz ve düşünceleri kapsar; mutlak ve süreklidir; hem cezai hem de tazminat sorumluluğunu engeller.
Milletvekilinin meclis faaliyetlerinde tam bir ifade özgürlüğüne sahip olması amaçlanır.
2
Yasama dokunulmazlığının kapsamını belirle.
Milletvekilinin seçimden önce veya sonra işlediği iddia edilen suçları kapsar; geçicidir ve TBMM tarafından kaldırılabilir; sadece cezai işlemleri (sorgulama, tutuklama, yargılama) kapsar.
Milletvekilinin asılsız suçlamalarla yasama faaliyetinden alıkonulmasını önlemek amaçlanır.
3
Senaryodaki durumları bağışıklıklarla eşleştir.
Meclis konuşması -> Yasama Sorumsuzluğu (tazminat ödemez). Yaralama suçu -> Yasama Dokunulmazlığı (Meclis kararı olmadan sorgulanamaz).
Anayasa'nın 83. maddesindeki hükümlerin somut olaya uygulanması gerekir.

Key Concept

Yasama Sorumsuzluğu ile Yasama Dokunulmazlığı Arasındaki Farklar

Practice More

Yasama dokunulmazlığının kaldırılmasına karşı milletvekilinin Anayasa Mahkemesi'ne başvurma sürecini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question