Question

Difficulty: Very hardSiyasi Parti Grupları

19821982 Anayasası ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü hükümleri uyarınca, siyasi parti gruplarının TBMM'deki hukuki statüsü, yetkileri ve faaliyet sınırları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Siyasi parti grupları, Meclis Başkanlığı seçimi için aday gösteremezler; ancak en son yapılan genel seçimlerde geçerli oyların en az %5'ini alan partiler veya grubu bulunan partiler Cumhurbaşkanlığı için aday belirleyebilirler.
  2. B
    Siyasi parti grupları, üye sayıları oranında Meclis Başkanlık Divanı'na ve meclis komisyonlarına katılırlar; ancak Meclis Başkanı seçilen kişi, üyesi olduğu parti grubunun faaliyetlerine katılamaz.
  3. C
    TBMM'deki siyasi parti grupları, kendi üyeleri veya diğer milletvekilleri hakkında 'yasama dokunulmazlığının kaldırılması' ile ilgili grup genel kurulunda görüşme yapamaz ve bağlayıcı karar alamazlar.
  4. D
    Bir siyasi parti grubunun kurulabilmesi için aynı siyasi partiye mensup en az 2020 milletvekilinin varlığı şarttır ve bu sayı parlamenter denetim yollarına başvurulması için gerekli asgari sınırdır.
  5. Siyasi parti grupları, denetim yetkileri çerçevesinde 'Meclis Araştırması' açılmasını talep edebildikleri gibi 'Meclis Soruşturması' açılması yönünde de bağlayıcı grup kararı alabilirler.Answer

Answer

Siyasi parti gruplarının meclis soruşturması açılması yönünde bağlayıcı grup kararı alabileceğini belirten seçenek yanlıştır.
Doğru yanıt, meclis soruşturması ile ilgili grup kararı alınabileceğini iddia eden seçenektir. 19821982 Anayasası'nın 106106. maddesi (veya eski sistemdeki karşılıkları), siyasi parti gruplarında Meclis soruşturması ile ilgili görüşme yapılamayacağını ve karar alınamayacağını emreder. Bu yasak, meclis araştırması veya genel görüşme gibi siyasi denetim yollarından farklı olarak, cezai sorumluluk doğuran süreçlerde grubun bireysel iradeye müdahalesini engellemek içindir.

Step-by-Step Solution

1
Siyasi parti gruplarının kuruluş ve temsil şartlarını değerlendiriniz.
Gruplar aynı partiden en az 2020 milletvekili ile kurulur ve Başkanlık Divanı ile komisyonlara oransal katılırlar.
Grupların meclis içindeki ağırlığını belirleyen temel kural oransal temsildir.
2
Meclis Başkanlığı ve Cumhurbaşkanlığı adaylık yetkilerini inceleyiniz.
Gruplar Meclis Başkanı adayı gösteremez (Anayasa m.94), ancak Cumhurbaşkanı adayı gösterebilirler.
Yasama organının başının tarafsızlığını korumak amacıyla grup adaylığı yasaklanmıştır.
3
Dokunulmazlık ve denetim yolları üzerindeki anayasal yasakları kontrol ediniz.
Siyasi parti gruplarında hem 'Yasama Dokunulmazlığı' hem de 'Meclis Soruşturması' konularında görüşme yapılması ve karar alınması yasaktır.
Milletvekillerinin yargısal/denetim süreçlerinde siyasi baskı altında kalmadan, hür iradeleriyle hareket etmeleri hedeflenir.

Key Concept

Siyasi Parti Gruplarının Yasaklı Faaliyetleri (M.83, M.94 ve M.106)

Hints

1
Siyasi parti gruplarının yapamayacağı işler listesinde (Meclis Başkanı adaylığı, Dokunulmazlık, Meclis Soruşturması) ayrım yapmaya çalışın.
2
Meclis araştırması ile meclis soruşturması arasındaki anayasal farkı hatırlayın; biri siyasi bir bilgi edinme yolu iken diğeri cezai sorumlulukla ilgilidir.
3
Görüşme ve karar yasağı hem yasama dokunulmazlığı hem de meclis soruşturması için ortaktır; ancak meclis araştırması grup adına talep edilebilir.

Practice More

Siyasi parti gruplarının Anayasa Mahkemesi'nde iptal davası açma yetkilerini (en çok üyeye sahip ilk iki grup) inceleyiniz.

Alternative Method

Prosedürel ayrım: Grupların bireysel milletvekili haklarına (Soru önergeleri, Dokunulmazlık, Meclis Soruşturması) müdahale edip edemeyeceğini sorgulayarak yanlış seçeneğe ulaşabilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question