Türkiye’de cumhuriyetin ilanından günümüze kadar geçen süreçte, ülkenin sosyo-ekonomik ve askeri ihtiyaçları doğrultusunda farklı nüfus politikaları benimsenmiştir. 1923-1960 dönemi nüfusu artırmaya yönelik (pronatalist) politikalarla karakterize edilirken, 1960-1985 dönemi nüfus artış hızını düşürmeye yönelik (antinatalist) bir yaklaşım sergilemiş, 1985 sonrasında ise nüfusun niteliğini iyileştirmeye odaklanılmıştır.
Buna göre, Türkiye’nin nüfus değişim süreci ve uygulanan bu politikaların etkileri dikkate alındığında aşağıdaki yargılardan hangisi doğrudur?
- 1960 yılından itibaren uygulanan antinatalist politikalar sonucunda nüfus artış hızı düşüş eğilimine girmiş, ancak bu durum toplam nüfus miktarının azalmasına değil, artış ivmesinin yavaşlamasına neden olmuştur.Answer
- B1945 yılında nüfus artış hızında görülen ani ve belirgin düşüşün temel nedeni, o dönemde hükümetin benimsediği radikal aile planlaması yasaları ve doğum kontrol teşvikleridir.
- C1923-1960 yılları arasında nüfusun artırılmak istenmesi, tarımda makineleşmenin çok ileri düzeyde olması nedeniyle ortaya çıkan yoğun iş gücü açığını kapatma amacına hizmet etmiştir.
- D1960-1985 yılları arasında nüfus artış hızının düşürülmesi hedeflendiği için bu dönemde Türkiye'nin toplam nüfusunda ilk kez sayısal bir azalma (nüfus kaybı) yaşanmıştır.
- E1985 yılından itibaren Türkiye’de nüfus politikaları tamamen terk edilmiş, nüfusun hem niceliği hem de niteliği üzerindeki devlet denetimi ve yönlendirmesi tamamen kaldırılmıştır.
Answer
1960 sonrası uygulanan politikalar nüfus artış hızını düşürmüş olsa da toplam nüfus miktarı artmaya devam etmiştir.
Türkiye'de 1960 yılından itibaren uygulanan nüfus planlaması ve antinatalist politikalar, nüfusun artış hızını kademeli olarak düşürmeyi başarmıştır. Ancak bu hız hiçbir zaman negatif değerlere düşmediği için toplam nüfus miktarı her sayım döneminde bir önceki döneme göre artış göstermiştir. Doğru olan yargı, hızın düşmesine rağmen miktarın artmaya devam ettiğini belirten ifadedir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Nüfus Artış Hızı vs. Toplam Nüfus Miktarı İlişkisi
Hints
1
Nüfus artış hızının azalması ile toplam nüfusun azalması arasındaki farkı düşünün.
2
Türkiye nüfusu cumhuriyet tarihinden bugüne kadar her sayım döneminde artmıştır; grafikteki düşüşler sadece bu artışın 'hızıyla' ilgilidir.
3
1960 yılı Türkiye için bir kırılma noktasıdır; hızlı nüfus artışının kalkınma hızını yavaşlatması sebebiyle planlı nüfus politikasına geçilmiştir.
Practice More
1945 ve 1960 yıllarının Türkiye demografik tarihindeki özel yerini nüfus piramitleri üzerinden inceleyiniz.
Estimated Time:1m 30s