Examkin

Question

Difficulty: MediumYasama Sorumsuzluğu ve Dokunulmazlığı

19821982 Anayasası'nda milletvekillerinin hiçbir baskı ve tehdit altında kalmadan yasama faaliyetlerini yürütebilmeleri için "yasama sorumsuzluğu" ve "yasama dokunulmazlığı" güvenceleri öngörülmüştür.

Bu iki kurum arasındaki temel farklara ilişkin aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?

  1. Yasama sorumsuzluğu milletvekiline hem cezai hem de hukuki koruma sağlarken; yasama dokunulmazlığı kural olarak sadece cezai nitelikteki işlemlere karşı koruma sağlar.Answer
  2. B
    Yasama sorumsuzluğu TBMM Genel Kurulu kararıyla kaldırılabilirken; yasama dokunulmazlığı hiçbir şekilde kaldırılamayan mutlak bir haktır.
  3. C
    Yasama sorumsuzluğu sadece milletvekilliği süresince geçerliyken; yasama dokunulmazlığı milletvekilinin görevi sona erdikten sonra da ömür boyu devam eder.
  4. D
    Yasama dokunulmazlığı milletvekilinin Meclis içindeki oy ve sözlerini korurken; yasama sorumsuzluğu Meclis dışındaki tüm eylemlerini güvence altına alır.
  5. E
    Yasama sorumsuzluğunun kaldırılmasına karşı Anayasa Mahkemesine itiraz yolu açıkken; yasama dokunulmazlığının kaldırılmasına karşı yargı yolu kapalıdır.

Answer

Yasama sorumsuzluğunun hem cezai hem hukuki koruma sağlaması, yasama dokunulmazlığının ise kural olarak sadece cezai koruma sağlamasıdır.
Doğru ifade, yasama sorumsuzluğunun hem cezai hem de hukuki (tazminat davası gibi) koruma sağladığını, buna karşın yasama dokunulmazlığının sadece cezai işlemleri (tutuklama, yargılama) durdurduğunu belirtmektedir. Sorumsuzluk, milletvekilinin Meclis'teki sözlerinden dolayı hiçbir şekilde dava edilememesini sağlarken; dokunulmazlık, milletvekiline karşı açılmış olan tazminat davalarının görülmesine engel olmaz.

Step-by-Step Solution

1
Yasama sorumsuzluğunun niteliğini belirle.
Sorumsuzluk; oy, söz ve düşünce açıklamalarını kapsar. Hem ceza davası açılmasını hem de tazminat davası (hukuki) açılmasını engeller. Mutlaktır, kaldırılamaz ve süreklidir.
Milletvekilinin fikirlerini serbestçe açıklayabilmesi için tam bir koruma gerekir.
2
Yasama dokunulmazlığının niteliğini belirle.
Dokunulmazlık; suç işlediği iddia edilen milletvekilinin tutuklanmasını ve yargılanmasını engeller. Sadece cezai koruma sağlar (hukuk davaları devam edebilir). Nispidir, Meclis tarafından kaldırılabilir ve geçicidir.
Milletvekilinin asılsız suçlamalarla yasama faaliyetinden alıkonulmasını önlemek amaçlanır.
3
İki kurumu karşılaştırarak doğru seçeneği bul.
Sorumsuzluğun hem cezai hem hukuki (tazminat vb.) koruma sağladığı, dokunulmazlığın ise sadece cezai koruma sağladığı bilgisi anayasal bir gerçektir.
Sorumsuzluk ifade özgürlüğünü, dokunulmazlık ise şahsi hürriyeti korur.

Key Concept

Yasama Bağışıklıkları Arasındaki Farklar

Hints

1
Hangi güvencenin 'oy ve sözleri' (ifade hürriyeti), hangisinin 'suç iddialarını' (şahsi hürriyet) kapsadığını hatırlayın.
2
Yasama sorumsuzluğunun kaldırılıp kaldırılamayacağını ve vekillik bittikten sonra devam edip etmediğini düşünün.
3
Sorumsuzluk mutlak ve süreklidir; dokunulmazlık ise nispi (Meclis kararıyla kalkar) ve geçicidir. Ayrıca sorumsuzluk tazminat davasını da engeller.

Practice More

Yasama dokunulmazlığının kaldırılması kararının iptali için milletvekillerinin hangi süre içinde ve hangi mahkemeye başvurabileceğini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question

Topics

Yasama Sorumsuzluğu ve Dokunulmazlığı

More questions from this topic