Büyük Selçuklu Devleti'nde ikta sisteminin işleyişi sırasında, ikta sahibi olan askeri veya sivil görevlilerin halktan kanun dışı vergi toplaması, tarımsal üretimi aksatması veya görevlerini ihmal etmesi gibi durumlar devlet tarafından sıkı bir denetim altında tutulmuştur.
Bu tür ihlallerin idari ve mali denetimi (teftişi) ile haksızlığa uğrayan halkın şikayetlerini ilettiği ve görevlilerin yargılandığı yüksek yargı mercii aşağıdakilerden hangisinde sırasıyla doğru eşleştirilmiştir?
- ADivan-ı İstifa — Şer'i Mahkemeler
- Divan-ı İşraf — Divan-ı MezalimAnswer
- CDivan-ı Arz — Örfi Mahkemeler
- DDivan-ı İnşa — Divan-ı İstifa
- EDivan-ı Pervane — Kadı Mahkemeleri
Answer
Türk-İslam devletlerinde ikta sisteminin denetimi Divan-ı İşraf tarafından yapılırken, görevlilerin yargılanması Divan-ı Mezalim'de gerçekleştirilirdi.
Büyük Selçuklu Devleti'nde merkezi otoriteyi korumak için ikta sahipleri sıkı denetlenirdi. Bu denetim faaliyetini 'Müşrif' denilen görevlinin başındaki Divan-ı İşraf yapardı. Eğer bir görevli halka zulmederse veya yolsuzluk yaparsa, bu durumun yargısal çözümü sultanın başkanlık ettiği Divan-ı Mezalim'de sağlanırdı. Bu iki kurumun koordineli çalışması, toprak sisteminin ve ekonominin yasalara uygun işlemesini sağlardı.
Step-by-Step Solution
Key Concept
İkta Sistemi Denetimi ve Kurumsal İşleyiş
Hints
1
Denetleme (teftiş) kelimesi size 'Müşrif' ünvanını hatırlatmalı.
2
Halkın şikayetlerinin sultanın huzurunda dinlendiği yere 'Zulümlerin giderildiği divan' anlamında bir isim verilir.
3
Cevaptaki ilk divan denetimden (İşraf), ikinci divan ise yüksek yargıdan (Mezalim) sorumludur.
Practice More
İkta sisteminin askeri sonuçlarını pekiştirmek için 'Cebelü' ve 'Gulam' sistemlerini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s