Türkiye'de Hayvancılık ve Ormancılık

81 questions

Question 1Question

Türkiye'de modern kümes hayvancılığı (beyaz et ve yumurta üretimi), iklim ve yer şekilleri gibi doğal çevre faktörlerinden büyük oranda bağımsız olarak kapalı tesislerde yürütülmektedir. Bu üretim kolunun coğrafi dağılışı incelendiğinde; tesislerin büyük bir kısmının İstanbul, Kocaeli, Bursa, İzmir ve Manisa gibi büyükşehirlerin çevresinde kümelendiği görülmektedir.

Bu durumun ortaya çıkmasında etkili olan temel faktör aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Tüketim merkezlerine ve geniş pazar alanlarına yakınlık

Answer

Kümes hayvancılığı tesislerinin Marmara ve Ege gibi nüfusun yoğun olduğu bölgelerde toplanmasının temel nedeni tüketim merkezlerine ve pazar alanlarına yakınlıktır.
Modern kümes hayvancılığı, besi ve ahır hayvancılığında olduğu gibi iklimden bağımsızdır. Bu tür faaliyetlerde tesislerin yer seçimi yapılırken ürünlerin hızlı bir şekilde tüketiciye ulaştırılması ve nakliye maliyetlerinin düşürülmesi hedeflenir. Marmara ve Ege bölgeleri, Türkiye nüfusunun en yoğun olduğu ve sanayileşmiş merkezleri barındırdığı için en büyük pazar alanlarıdır.

Step-by-Step Solution

1
Üretim yöntemini analiz etme
Kümes hayvancılığının kapalı ortamlarda (modern/entansif) yapıldığı ve doğaya bağımlılığının düşük olduğu belirlenir.
Soruda belirtilen 'iklimden bağımsızlık' vurgusu, doğal faktörlerin elenmesini sağlar.
2
Coğrafi dağılımı inceleme
Tesislerin yoğunlaştığı illerin (İstanbul, İzmir, Bursa vb.) Türkiye'nin en büyük tüketim merkezleri olduğu saptanır.
Ekonomik faaliyetlerin yer seçiminde 'pazara yakınlık' ilkesinin önemini test etmek hedeflenir.
3
Temel belirleyiciyi seçme
Ürünlerin taze ulaştırılması gerekliliği ve lojistik maliyetler nedeniyle pazar faktörünün en güçlü neden olduğu sonucuna varılır.
Diğer seçeneklerin (iklim, yer şekilleri, mera) modern kümes hayvancılığı için ikincil veya ilgisiz faktörler olduğu teyit edilir.

Key Concept

Pazara Yakınlık İlkesi
Question 2Question

Türkiye’de hayvancılık ve ormancılık faaliyetlerinin coğrafi dağılışı, üretim yöntemleri ve ekonomiye katkıları dikkate alındığında aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Türkiye'nin toplam süt ve kırmızı et üretiminde, hayvan sayısının sığırlardan çok daha fazla olması nedeniyle küçükbaş hayvanlar ilk sırada yer alır.

Answer

Türkiye'nin toplam et ve süt üretiminde, hayvan sayısının sığırlardan çok daha fazla olması nedeniyle küçükbaş hayvanların ilk sırada yer aldığı ifadesi yanlıştır.
Türkiye’de koyun ve keçi gibi küçükbaş hayvanların toplam sayısı sığır sayısından (yaklaşık 2,5-3 kat) daha fazladır. Ancak sığırların (özellikle kültür ve melez ırkların) hem süt hem de et verimi koyunlara kıyasla çok daha yüksek olduğu için, Türkiye’nin toplam hayvansal üretiminin (süt ve kırmızı et) yaklaşık %90'ı sığırlardan elde edilir. Dolayısıyla hayvan sayısının fazla olması, o grubun toplam üretimde ilk sırada yer alması anlamına gelmez.

Step-by-Step Solution

1
Hayvancılık türlerinin doğal bitki örtüsü ve iklimle olan bağının analiz edilmesi.
İç kesimlerde bozkır-küçükbaş, mera hayvancılığında ise iklim-verim ilişkisinin coğrafi gerçeklerle örtüştüğü görülür.
Geleneksel hayvancılık faaliyetleri doğrudan doğal çevre koşullarına göre şekillenir.
2
Modern hayvancılık yöntemlerinin kuruluş yeri ve üretim istikrarının değerlendirilmesi.
Besi ve ahır hayvancılığının iklimden bağımsız olduğu ve pazar odaklı olarak büyükşehir çevrelerinde geliştiği saptanır.
Modern yöntemlerde yemleme ve kapalı alan kullanımı doğal sınırlamaları ortadan kaldırır.
3
Hayvan sayısı ile toplam üretim verileri arasındaki ilişkinin karşılaştırılması.
Sığır sayısının koyun sayısından az olmasına rağmen (yaklaşık 17 milyon sığıra karşı 45+ milyon koyun), sığırların süt ve et veriminin çok daha yüksek olması nedeniyle toplam üretimde sığırların %90 civarında paya sahip olduğu sonucuna varılır.
Ekonomik verimlilik sadece sayıya değil, birim hayvandan alınan verime bağlıdır.

Key Concept

Hayvancılıkta Sayı ve Verim İlişkisi
Estimated Time:1m 30s
Question 3Question

Türkiye'de ipek böcekçiliği faaliyetlerinin coğrafi dağılımında zaman içerisinde belirgin bir değişim yaşanmıştır. 1990'lı yılların başına kadar yaş ipek kozası üretiminin büyük bir kısmını karşılayan Marmara Bölgesi (özellikle Bursa, Bilecik ve Sakarya çevresi), günümüzde bu liderliğini Güneydoğu Anadolu Bölgesi'ne (özellikle Diyarbakır) kaptırmıştır.

İpek böcekçiliği faaliyetlerinde yaşanan bu mekânsal değişimde aşağıdakilerden hangisinin etkisi daha azdır?

Show answer & explanation

Answer: Marmara Bölgesi'ndeki iklim koşullarının ipek böceği yetiştiriciliği için elverişsiz hale gelmesi

Answer

Marmara Bölgesi'ndeki iklim koşullarının elverişsiz hale gelmesi
İpek böcekçiliğinin Marmara'dan Güneydoğu Anadolu'ya kaymasının temel nedeni iklimin değişmesi değildir. Marmara Bölgesi'nde iklim hala bu faaliyet için uygundur; ancak sanayileşme, şehirleşme, yüksek iş gücü maliyetleri ve alternatif sektörlerin daha yüksek kazanç sağlaması gibi ekonomik nedenler bu faaliyetin bölgedeki varlığını azaltmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Üretim alanlarındaki mekânsal değişimin karakterini analiz et
İretim, gelişmiş bir sanayi bölgesinden (Marmara), gelişmekte olan bir tarım bölgesine (Güneydoğu Anadolu) kaymıştır.
Bu durumun nedenleri genellikle ekonomik maliyetler ve arazi kullanım rekabeti ile ilgilidir.
2
Seçeneklerdeki faktörleri 'doğal' ve 'beşeri/ekonomik' olarak sınıflandır
İklim dışındaki tüm seçenekler (sanayileşme, gelir farkı, teşvikler, iş gücü) beşeri ve ekonomik nedenlerdir.
Ekonomik coğrafyada üretim alanlarının kayması nadiren kısa vadeli iklim değişimlerine, sıklıkla ise ekonomik rant değişimlerine bağlıdır.
3
İklim faktörünün geçerliliğini sorgula
Marmara Bölgesi'nde dut ağaçlarının yetişmesini veya ipek böceklerinin yaşamasını engelleyecek dramatik bir iklim değişikliği yaşanmamıştır.
Bölgede ipekli dokuma sanayisi hala devam etmekte, ancak hammadde ihtiyacı diğer bölgelerden karşılanmaktadır.

Key Concept

Hayvancılık Faaliyetlerinde Bölgesel Uzmanlaşma ve Mekânsal Değişim

Hints

1
Bir faaliyetin yapıldığı yerin değişmesi (mekânsal değişim), genellikle doğal koşullardan ziyade ekonomik karlılıkla ilgilidir.

Practice More

Türkiye'de kümes hayvancılığının dağılışı ile ipek böcekçiliğinin yeni dağılımı arasındaki 'pazara yakınlık' farkını inceleyiniz.
Estimated Time:2m 0s
Question 4Question

Mandalar, ter bezlerinin az olması nedeniyle vücut ısılarını dengelemek için günün önemli bir kısmını su veya çamur içerisinde geçirme ihtiyacı duyarlar. Bu fizyolojik özelliklerinden dolayı manda yetiştiriciliği Türkiye'de akarsu boylarında ve sulak alanların geniş yer kapladığı delta ovalarında yoğunlaşmıştır.

Güncel veriler ve coğrafi koşullar dikkate alındığında, Türkiye'de manda varlığı bakımından ilk sırada yer alan il aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Samsun

Answer

Türkiye'de manda varlığının en yüksek olduğu il Samsun'dur.
Samsun ili, bünyesinde barındırdığı Bafra ve Çarşamba gibi geniş delta ovaları ve bu alanlardaki sulak ekosistemler sayesinde manda yetiştiriciliği için en ideal şartlara sahiptir. TÜİK verilerine göre de uzun yıllardır Türkiye'deki manda sayısının en fazla olduğu il unvanını korumaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Mandaların doğal yaşam ihtiyaçlarının analiz edilmesi
Mandaların suya ve bataklık alanlara duyduğu ihtiyacın tespit edilmesi.
Hayvanın biyolojik özellikleri yetiştiricilik alanlarını belirleyen temel faktördür.
2
Sulak alanlar ve delta ovaları ile coğrafi eşleştirme yapılması
Kızılırmak ve Yeşilırmak nehirlerinin oluşturduğu Bafra ve Çarşamba ovalarının uygunluğunun saptanması.
Delta ovaları, mandalar için gerekli olan sulak mera ortamını sağlar.
3
TÜİK verilerinin kontrol edilmesi
Samsun ilinin manda nüfusu bakımından Türkiye lideri olduğunun doğrulanması.
KPSS soruları güncel istatistiki verilere dayanarak kesin bilgi gerektirir.

Key Concept

Manda Yetiştiriciliği ve Coğrafi Dağılışı

Hints

1
Bu hayvanın diğer adı 'su sığırı'dır; dolayısıyla delta ovalarının yaygın olduğu bir ili düşünmelisiniz.

Practice More

Türkiye'de ipekböcekçiliği ve arıcılığın yoğunlaştığı illeri de çalışarak hayvancılığın bölgesel dağılımını pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:45s
Question 5Question

Türkiye'de doğal bitki örtüsü ile hayvancılık faaliyetleri arasında çok sıkı bir ilişki bulunmaktadır. Özellikle yaz yağışlarının etkisiyle yeşeren gür çayır alanları, büyükbaş mera hayvancılığı için en uygun doğal ortamı oluşturmaktadır. Buna göre, belirtilen doğal koşullara bağlı olarak büyükbaş mera hayvancılığının aşağıdaki yerlerin hangisinde en yaygın olması beklenir?

Show answer & explanation

Answer: Erzurum-Kars Platosu

Answer

Büyükbaş mera hayvancılığı, yaz yağışları ve gür çayırlara bağlı olarak en yaygın Erzurum-Kars Platosu'nda yapılır.
Erzurum-Kars Platosu, sert karasal iklimin etkisiyle en fazla yağışı yaz mevsiminde alır. Bu yağışlar sayesinde yetişen gür çayırlar (alpin çayırlar), mera hayvancılığı şeklinde yapılan büyükbaş hayvancılığın bu bölgede yoğunlaşmasını sağlamıştır.

Step-by-Step Solution

1
Bitki örtüsü ve hayvancılık ilişkisini analiz et.
Gür çayırların büyükbaş hayvancılık için gerekli olduğu belirlendi.
Hayvan türlerinin beslenme alışkanlıkları doğal bitki örtüsüne göre şekillenir.
2
Türkiye'deki iklim bölgelerini ve yaz yağışlarını hatırla.
Sert karasal iklimin görüldüğü Kuzeydoğu Anadolu'da yaz yağışlarının etkili olduğu tespit edildi.
Erzurum-Kars çevresi Türkiye'de yaz yağışlarının en belirgin olduğu alandır.
3
Seçeneklerdeki bölgelerle eşleştirme yap.
Erzurum-Kars Platosu'nun tanıma tam uyduğu görüldü.
Diğer bölgeler step (bozkır) veya maki bitki örtüsüne sahiptir.

Key Concept

İklim-Bitki Örtüsü-Hayvancılık İlişkisi
Question 6Question

Türkiye'de hayvancılık faaliyetleri; geleneksel yöntemlerin (mera) iklim ve bitki örtüsüne olan sıkı bağımlılığı ile modern yöntemlerin (besi ve ahır) pazar ve hammaddeye olan yakınlığı arasındaki denge üzerinde şekillenmektedir.

Buna göre, Türkiye'deki hayvancılık faaliyetlerinin bölgesel karakteristiği ile ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi hem fiziki kısıtlamaları hem de beşerî ekonomik dinamikleri bir arada açıklayan en kapsamlı yargıdır?

Show answer & explanation

Answer: Doğu Karadeniz'de büyükbaş hayvancılığın mera yöntemiyle yapılması gür çayır varlığına (fiziki) dayanırken; bu faaliyetin modern besi hayvancılığına dönüşememesinde yer şekillerinin ulaşım ve pazarlama üzerindeki kısıtlayıcı etkisi (beşerî) rol oynamaktadır.

Answer

Doğu Karadeniz'de büyükbaş hayvancılığın mera yöntemiyle yapılması fiziki şartlara (çayır), besi yöntemine geçilememesi ise beşerî kısıtlara (yer şekilleri, ulaşım, pazar) bağlıdır.
Doğu Karadeniz Bölümü'nde yaz yağışlarının varlığı gür çayırların oluşmasını sağlayarak fiziki bir avantaj sunar. Ancak bölgenin dağlık ve engebeli yapısı, ulaşım maliyetlerini artırıp ürünlerin büyük tüketici merkezlerine (Marmara, İç Anadolu) ulaştırılmasını zorlaştırdığı için hayvancılık 'besi' (modern/ticari) yönteminden ziyade geleneksel 'mera' yönteminde kalmıştır. Bu durum coğrafi faktörlerin ekonomik faaliyetler üzerindeki karmaşık etkisini en iyi açıklayan örnektir.

Step-by-Step Solution

1
Hayvancılık yöntemlerini ayırt etme
Mera hayvancılığının doğaya bağımlı, besi hayvancılığının ise pazar odaklı olduğunu belirleme.
Soruda hem fiziki hem beşerî şartların sentezi istendiği için iki yöntemin de dinamiklerini anlamak gerekir.
2
Bölgesel verileri analiz etme
Doğu Karadeniz'in yaz yağışları nedeniyle büyükbaş meraya uygun olduğu ancak engebeli yapı nedeniyle büyük pazarlara erişiminin zor olduğu saptanır.
Fiziki avantajın (çayır) neden modern bir beşerî kazanca (besi) dönüşmediğini açıklamak kapsamlı bir coğrafi bakış açısı gerektirir.
3
Çeldiricileri eleme
Kümes hayvancılığı (iklimden bağımsız), İç Anadolu (step etkisi), Manda (sulak alan ihtiyacı) ve Arıcılık (kış ılıklığı) ile ilgili hatalı eşleştirmeler elenir.
Tek yönlü veya hatalı nedensellik kuran seçenekler elenerek en kapsamlı yargıya ulaşılır.

Key Concept

Hayvancılıkta Fiziki ve Beşerî Sentez

Practice More

Besi ve ahır hayvancılığının yoğun olduğu iller (Konya, Balıkesir, İzmir) ile mera potansiyeli yüksek illeri (Erzurum, Ardahan) karşılaştıran verim tablolarını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Question 7Question

Türkiye'de hayvancılık faaliyetlerinin dağılışı ile doğal bitki örtüsü ve yer şekilleri arasında yakın bir ilişki bulunmaktadır. Ancak bazı hayvancılık türleri, doğal bitki örtüsüne (özellikle ağaç filizlerine) zarar verdikleri gerekçesiyle devlet tarafından kontrol altında tutulmakta ve belirli alanlarda yapılmasına kısıtlamalar getirilmektedir. Dağlık ve engebeli arazilerde maki bitki topluluğuyla beslenen ve ormanların yenilenmesine zarar verdiği için üretim alanları sınırlandırılan bu hayvancılık türü aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Kıl keçisi

Answer

Türkiye'de ormanlara zarar verdiği için devlet tarafından kısıtlanan ve maki ile beslenen hayvancılık türü kıl keçisidir.
Doğru yanıt olan kıl keçisi, sarp ve engebeli arazilerde maki bitki örtüsüyle (çalılar) beslenebilme yeteneğine sahiptir. Ancak ağaçların genç sürgünlerine zarar vererek ormanların kendini yenilemesini engellediği için, özellikle orman köylerinde ve koruma alanlarında yetiştirilmesi devlet tarafından sınırlandırılmış bir türdür.

Step-by-Step Solution

1
Bitki örtüsü ve arazi yapısı analiz edilir.
Soruda bahsedilen maki bitki örtüsü ve engebeli arazi yapısı Akdeniz iklim kuşağını (Toroslar) işaret etmektedir.
Hayvancılık türleri ile bitki toplulukları arasında doğrudan bir korelasyon vardır.
2
Devlet kısıtlamasının nedeni değerlendirilir.
Kıl keçileri, ağaçların taze sürgünlerini ve filizlerini yiyerek orman yenilenmesine zarar vermektedir.
Türkiye'nin orman varlığını koruma politikası gereği bazı hayvancılık türlerine kota ve alan sınırlaması uygulanır.
3
Doğru tür tespit edilir.
Hem maki ile beslenen hem de orman zararlısı olarak bilinen türün kıl keçisi olduğu sonucuna ulaşılır.
Tiftik keçisi ve koyun türleri farklı coğrafi koşullara ve ekonomik amaçlara sahiptir.

Key Concept

Hayvancılık Türleri ile Bitki Örtüsü ve Devlet Politikaları İlişkisi

Hints

1
Bu hayvan türü genellikle Toroslar gibi engebeli ve maki bitki örtüsünün yaygın olduğu yerlerde görülür.
2
Ormanların korunması amacıyla Türkiye'de bu türün sayısında son yıllarda devlet eliyle planlı bir azalma/denetim yapılmıştır.

Practice More

İpek böcekçiliği ve kümes hayvancılığı gibi iklime bağımlılığı az olan hayvancılık türlerini inceleyiniz.
Estimated Time:50s
Question 8Question

Türkiye'deki orman alanlarının coğrafi dağılışı incelendiğinde, toplam orman varlığının yaklaşık %25'inin Karadeniz Bölgesi'nde toplandığı ve bu bölgenin orman zenginliği bakımından ilk sırada yer aldığı görülmektedir.

Karadeniz Bölgesi'nin orman varlığı bakımından bu derece zengin olmasında belirleyici olan temel faktör aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Yıllık yağış miktarının fazla ve nem oranının her mevsim yüksek olması

Answer

Karadeniz Bölgesi'nin orman varlığı bakımından zengin olmasının temel nedeni, yıllık yağış miktarının fazla olması ve nemliliğin her mevsim yüksek olmasıdır.
Türkiye'de ormanların coğrafi dağılışını belirleyen en temel faktör nem ve yağıştır. Karadeniz Bölgesi, her mevsim yağış alan tek bölgemiz olması ve bağıl nem oranının yıl boyunca yüksek seyretmesi nedeniyle orman varlığının en gür ve en yaygın olduğu bölgedir.

Step-by-Step Solution

1
Orman yetişme koşullarını değerlendir.
Ormanlar, gelişmek ve süreklilik sağlamak için düzenli su kaynağına (yağış) ve düşük buharlaşma (nem) ihtiyacı duyar.
Bitki coğrafyasında ağaç formasyonunun temel sınırlayıcı faktörü su isteğidir.
2
Karadeniz Bölgesi'nin iklim özelliklerini incele.
Bölge, Türkiye'nin en çok yağış alan ve yağışın yıl içine en düzenli dağıldığı (her mevsim yağışlı) yeridir.
Her mevsim yağışlı olan Karadeniz iklimi, ormanların kendini yenilemesi ve gürleşmesi için ideal ortamı sunar.
3
Diğer seçeneklerle karşılaştırma yap.
Yer şekilleri, toprak veya sanayi gibi unsurların iklim kadar doğrudan bir etkisi yoktur.
İklim, bitki örtüsünün genel karakterini belirleyen ana faktördür.

Key Concept

Orman Dağılımı ve Nem/Yağış İlişkisi

Hints

1
Bir yerde ağaçların gür bir orman oluşturabilmesi için en çok neye (su, toprak, güneş, fabrika vb.) ihtiyaç duyduğunu düşünün.
2
Karadeniz Bölgesi'ni diğer bölgelerden ayıran en belirgin iklim özelliğinin her mevsim yağışlı olması olduğunu hatırlayın.

Practice More

Karadeniz ormanlarının dikey yönde (deniz seviyesinden yukarıya doğru) nasıl bir kuşak oluşturduğunu inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:45s
Question 9Question

Türkiye'de hayvancılık faaliyetleri ile doğal çevre faktörleri arasında doğrudan bir etkileşim söz konusudur. Özellikle mera hayvancılığında, hayvan türlerinin dağılışı ile o bölgedeki yer şekilleri ve bitki örtüsü kuşakları arasında sıkı bir bağ bulunur.

Buna göre; yer şekillerinin oldukça engebeli ve sarp olduğu, bitki örtüsünün maki ve çalı topluluklarından oluştuğu karstik sahalarda en yaygın olarak yürütülen hayvancılık türü aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Kıl keçisi

Answer

Kıl keçisi yetiştiriciliği; sarp yer şekilleri, maki bitki örtüsü ve karstik arazi yapısıyla en uyumlu hayvancılık türüdür.
Kıl keçisi, fizyolojik yapısı gereği oldukça çevik bir hayvandır ve engebeli, sarp kayalık arazilerde kolayca hareket edebilir. Beslenme alışkanlığı olarak maki ve çalı topluluklarının filizlerini tükettiği için Türkiye'de özellikle karstik ve dağlık bir yapıya sahip olan Toroslar kuşağında (Akdeniz Bölgesi) en yaygın hayvancılık türü olarak karşımıza çıkar.

Step-by-Step Solution

1
Soruda verilen doğal ortam özelliklerini analiz etme
Engebeli/sarp yer şekilleri, maki/çalı örtüsü ve karstik yapı tespit edildi.
Hayvancılık türleri ile doğal çevre arasındaki ilişkiyi kurmak için öncelikle coğrafi veriler değerlendirilmelidir.
2
Hayvan türlerinin fizyolojik ve beslenme özelliklerini coğrafi şartlarla eşleştirme
Kıl keçisinin dağlık alanlara uyumu ve maki tüketimi ile bu şartların tam örtüştüğü görüldü.
Keçiler çevik yapıları sayesinde engebeli arazide hareket edebilir ve steplerin aksine çalı türleriyle beslenebilirler.

Key Concept

Hayvancılık faaliyetlerinin doğal ortam koşullarıyla (yer şekilleri ve bitki örtüsü) olan korelasyonu.

Practice More

Büyükbaş mera hayvancılığı ile besi hayvancılığının verimlilik ve iklime bağımlılık açısından farklarını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Question 10Question

Türkiye'de hayvancılık sektöründe verimliliği artırmak ve üretimi doğal koşulların etkisinden kurtararak standart hale getirmek amacıyla çeşitli modernizasyon çalışmaları yürütülmektedir. Bu çalışmalar temel olarak geleneksel (ekstansif) yöntemlerden modern (entansif) hayvancılık yöntemlerine geçişi hedeflemektedir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Türkiye'de hayvancılıkta birim hayvandan alınan et ve süt verimini artırmaya yönelik doğrudan bir uygulama olarak değerlendirilemez?

Show answer & explanation

Answer: Üretim miktarını artırmak amacıyla mevcut mera alanlarındaki toplam hayvan sayısının artırılması

Answer

Üretim miktarını artırmak amacıyla mevcut mera alanlarındaki toplam hayvan sayısının artırılması
Doğru yanıt olan seçenek, hayvancılıkta verimliliği artırmaz; aksine 'ekstansif' yani geleneksel bir yöntemdir. Türkiye'de meraların aşırı otlatılması, bitki örtüsünün kendini yenileyememesine ve hayvanların yetersiz beslenmesine yol açarak birim hayvandan alınan verimi düşüren temel faktörlerden biridir. Modern hayvancılıkta hedef hayvan sayısını artırmak değil, mevcut hayvanların kalitesini ve bakım koşullarını iyileştirerek daha fazla verim almaktır.

Step-by-Step Solution

1
Verimlilik (prodüktivite) ve toplam üretim kavramlarını ayırt etme
Birim hayvandan alınan verim, hayvan başına düşen et ve süt miktarıdır; toplam hayvan sayısı ise sadece üretim hacmini etkileyen niceliksel bir unsurdur.
Soruda toplam üretim değil, 'birim hayvandan alınan verim' sorulmaktadır.
2
Modern (entansif) hayvancılık yöntemlerini analiz etme
Soy ıslahı, besi hayvancılığı, kaliteli yem ve sağlık hizmetleri verimi doğrudan artıran niteliksel çalışmalardır.
Bu yöntemler hayvanın genetik veya fiziksel kapasitesini maksimuma çıkarmayı hedefler.
3
Geleneksel (ekstansif) yöntemlerin etkisini değerlendirme
Meralarda hayvan sayısını artırmak, verimliliği artıran değil, mevcut kaynakları daha fazla hayvana paylaştıran bir yöntemdir.
Aşırı otlatma mera kalitesini düşürerek hayvan başına düşen besin miktarını azaltır ve verimi olumsuz etkiler.

Key Concept

Entansif (Modern) vs Ekstansif (Geleneksel) Hayvancılık
Estimated Time:1m 0s
Question 11Question

Türkiye'de yürütülen hayvancılık faaliyetlerinde hayvan türlerinin biyolojik özellikleri ile doğal çevre koşulları arasında doğrudan bir bağ vardır. Örneğin; ter bezleri çok az gelişmiş olan, bu nedenle vücut ısısını dengelemek için günün bir kısmını suyun içinde veya çamurda geçirmek zorunda kalan, dolayısıyla akarsu boyları ve sulak alanlarda yoğunlaşan bir hayvancılık türü Türkiye ekonomisinde ve mutfak kültüründe (kaymak, yoğurt vb.) önemli bir yere sahiptir.

Buna göre, özellikleri belirtilen hayvancılık türü ve Türkiye'de en fazla yetiştirildiği il aşağıdakilerin hangisinde doğru eşleştirilmiştir?

Show answer & explanation

Answer: Manda - Samsun

Answer

Özellikleri belirtilen hayvancılık türü mandadır ve Türkiye'de en yoğun olarak Samsun ilinde yetiştirilmektedir.
Manda (su sığırı), ter bezleri çok az olduğu için sıcak havalarda vücut ısısını dengeleyebilmek adına günün önemli bir kısmını suyun içinde veya çamurda geçirmek zorundadır. Bu nedenle Türkiye'de nehir boyları, göl kenarları ve özellikle Kızılırmak-Yeşilırmak deltalarının bulunduğu Samsun gibi sulak alanların geniş yer kapladığı illerde yoğun olarak yetiştirilir.

Step-by-Step Solution

1
Öncülde verilen biyolojik özellikleri analiz etme
Ter bezlerinin azlığı nedeniyle suya ve çamura ihtiyaç duyma özelliği 'Manda' (Su Sığırı) türüne işaret eder.
Manda, biyolojik yapısı gereği vücut ısısını korumak için sulak ve bataklık alanlara ihtiyaç duyar.
2
Türün yetişme koşulları ile yer şekillerini eşleştirme
Türkiye'de mandaların ihtiyaç duyduğu geniş sulak alanlar ve delta ovaları Karadeniz kıyısında (Samsun) yoğunlaşmıştır.
Kızılırmak ve Yeşilırmak nehirlerinin oluşturduğu deltalar manda yetiştiriciliği için en uygun doğal ortamı sunar.
3
Seçeneklerdeki il ve tür eşleştirmelerini kontrol etme
Manda ve Samsun eşleşmesi, hem biyolojik gereksinimleri hem de güncel coğrafi dağılımı doğrular.
Diğer seçeneklerdeki iller ilgili hayvancılık türlerinde lider olsa da, bu türlerin öncüldeki 'su/çamur' ihtiyacı tanımına uymadığı görülür.

Key Concept

Hayvancılık faaliyetlerinin doğal çevre ve biyolojik gereksinimlerle ilişkisi (Manda yetiştiriciliği)

Hints

1
Soruda bahsedilen hayvan, suyun içinde yaşamayı sevdiği için 'su sığırı' olarak da bilinir.
2
Bu hayvancılık türü Türkiye'de en çok Delta ovalarının yaygın olduğu bir Karadeniz ilinde yapılır.
3
Özellikleri anlatılan hayvan mandadır. Manda varlığında Türkiye'de birinci sırada yer alan il Samsun'dur.

Practice More

Türkiye'deki mera hayvancılığı ile besi hayvancılığının dağılım farklarını ve nedenlerini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 0s
Question 12Question

Türkiye'de hayvancılık faaliyetlerinin dağılışı ile doğal bitki örtüsü arasında doğrudan bir ilişki bulunmaktadır. Özellikle yaz yağışlarının etkisiyle yeşeren gür otlakların (çayır) geniş yer kapladığı bölgelerde mera hayvancılığı gelişmiştir.

Buna göre, coğrafi özellikleri göz önüne alındığında aşağıdaki yerlerin hangisinde büyükbaş hayvancılığın mera yöntemiyle yapılması daha yaygındır?

Show answer & explanation

Answer: Erzurum-Kars Platoları

Answer

Erzurum-Kars Platoları, yaz yağışları ve gür çayır örtüsü sayesinde mera tipi büyükbaş hayvancılığın en yaygın olduğu yerdir.
Doğru cevap olan Erzurum-Kars Platoları, Türkiye'de yaz yağışlarının en belirgin olduğu ve buna bağlı olarak Alpin çayırların en geniş yer kapladığı alandır. Bu gür otlaklar, mera tipi (doğal ortamda yapılan) büyükbaş hayvancılığın bu bölgede yoğunlaşmasının temel nedenidir.

Step-by-Step Solution

1
Bölgenin iklim ve bitki örtüsü özelliklerini analiz etme
Erzurum-Kars ve Ardahan çevresinde sert karasal iklim görülür ve yazlar yağışlı geçer.
Hayvancılık türünü belirleyen temel faktör, iklimin belirlediği bitki örtüsüdür.
2
Bitki örtüsü ile hayvancılık türünü eşleştirme
Yaz yağışlarıyla yeşeren gür otlaklar (çayırlar), büyükbaş hayvanların beslenmesi için en uygun doğal ortamdır.
Mera hayvancılığında hayvanlar doğrudan doğadaki otlaklardan faydalanır.

Key Concept

Bitki örtüsü ve hayvancılık türü arasındaki korelasyon
Estimated Time:45s
Question 13Question

Türkiye'de orman varlığının yaklaşık %80'inin Karadeniz, Akdeniz ve Ege gibi kıyı bölgelerinde yoğunlaşmış olması, bu bölgelerin öncelikle hangi özelliğinin bir sonucudur?

Show answer & explanation

Answer: Nemlilik ve yağış miktarının yeterli olması

Answer

Nemlilik ve yağış miktarının yeterli olması
Türkiye'de ormanların coğrafi dağılışını belirleyen en temel faktör nemliliktir. Kıyı bölgeleri, denizelliğin etkisiyle iç kesimlere göre çok daha fazla yağış aldığı ve nem oranları yüksek olduğu için gür orman varlığına sahiptir.

Step-by-Step Solution

1
Ormanların yetişme koşullarını analiz etmek
Ağaç formasyonunun oluşabilmesi için temel şart, yeterli nem ve yağışın bulunmasıdır.
Bitki coğrafyasında ormanların en büyük sınırlayıcı faktörü kuraklıktır.
2
Kıyı ve iç kesimler arasındaki farkı değerlendirmek
Kıyı bölgeleri denizel etki nedeniyle nemli, iç kesimler ise karasallık nedeniyle daha kuraktır.
Türkiye'nin üç tarafının denizlerle çevrili olması kıyılarda yağış miktarını artırır.
3
Dağılım ile iklimi ilişkilendirmek
Ormanların %80'inin kıyıda olması, yağışın kıyıda yoğunlaşmasıyla açıklanır.
Enleme veya toprağa göre değil, nem oranına göre bir kümelenme söz konusudur.

Key Concept

Bitki Örtüsü ve İklim İlişkisi

Hints

1
Bir ağacın yetişmesi için en çok neye ihtiyaç duyduğunu düşünün.

Practice More

Türkiye'deki orman yangınlarının en çok hangi bölgede görüldüğünü ve bunun nedenlerini araştırabilirsiniz.
Estimated Time:45s
Question 14Question

Türkiye'de kıl keçisi yetiştiriciliği, özellikle orman varlığına zarar verdiği gerekçesiyle Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından belirli bölgelerde denetim altında tutulmakta ve ağaçlandırma sahalarına girişi kısıtlanmaktadır. Ancak bu durum, bazı bölgelerin coğrafi yapısı ve bitki örtüsü nedeniyle kıl keçisini hala temel ekonomik faaliyetlerden biri kılmaktadır. Buna göre, kıl keçisi yetiştiriciliğinin yoğunlaştığı alanlar ve bu faaliyetin doğal çevre ile ilişkisi dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Show answer & explanation

Answer: Dağlık ve engebeli yapının yanı sıra maki topluluklarının baskın olduğu Teke ve Taşeli platolarında, kıl keçisi yetiştiriciliği diğer hayvancılık kollarından daha ön plandadır.

Answer

Engebeli yer şekillerine sahip olan ve maki bitki örtüsünün yaygın olduğu Teke ve Taşeli platolarında, kıl keçisi yetiştiriciliği en uygun ve baskın hayvancılık faaliyetidir.
Kıl keçisi, Türkiye'de engebeli arazilerin (özellikle karstik yapılar) ve maki bitki örtüsünün bulunduğu alanlara en iyi uyum sağlayan hayvancılık türüdür. Teke ve Taşeli platoları, bu özelliklerin birleştiği temel sahalar olduğu için kıl keçisi yetiştiriciliğinde kritik öneme sahiptir. Ormanlara zarar vermesi nedeniyle kısıtlamalar getirilse de, bu bölgelerde coğrafi zorunluluklar nedeniyle faaliyet hala ön plandadır.

Step-by-Step Solution

1
Kıl keçisinin fiziksel ve beslenme özelliklerini belirleme
Kıl keçisi engebeli araziye uyumludur ve maki (çalı) ile beslenir.
Hayvancılık türlerinin dağılışı doğrudan yer şekilleri ve bitki örtüsüyle ilişkilidir.
2
Türkiye'nin coğrafi bölgeleriyle eşleştirme
Teke ve Taşeli platoları karstik, engebeli ve maki örtüsüyle kaplıdır.
Doğru bölgeyi bulmak için iklim ve yer şekilleri verilerini sentezlemek gerekir.
3
Ormancılık kısıtlamalarının etkisini değerlendirme
Bu bölgelerde orman varlığına rağmen, yer şekilleri başka bir faaliyete (tarım gibi) izin vermediği için keçi yetiştiriciliği hala hayati önemdedir.
Ekonomik zorunluluklar ve doğal şartlar, bazen kısıtlamalara rağmen faaliyetin devamını sağlar.

Key Concept

Hayvancılık faaliyetlerinin bitki örtüsü ve yer şekilleri ile olan sıkı ilişkisi.

Practice More

Türkiye'de kümes hayvancılığı ve besi hayvancılığının dağılışında doğal faktörlerin etkisinin neden azaldığını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 15Question

Türkiye'de ipek böcekçiliği faaliyeti, tarihsel olarak Marmara Bölgesi (Bursa, Bilecik) ile özdeşleşmiş olsa da günümüzde yaş koza üretiminin büyük bir kısmı Güneydoğu Anadolu Bölgesi'ne (Diyarbakır) kaymıştır. Bursa ve çevresinde yaş koza üretim miktarı ciddi bir düşüş gösterirken, Diyarbakır Türkiye üretiminde birinci sıraya yerleşmiştir. Marmara Bölgesi'nde yaş koza üretiminin gerilemesinde ve üretimin farklı bir bölgeye kaymasında etkili olan temel faktör aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Suni ipek üretiminin yaygınlaşması ve bölgedeki sanayileşme/şehirleşme sürecinin dut bahçelerini daraltması

Answer

Suni ipek üretiminin yaygınlaşması ve bölgedeki sanayileşme/şehirleşme sürecinin dut bahçelerini daraltması
İpek böcekçiliği yoğun emek isteyen ve hammadde olarak dut yaprağına bağımlı bir faaliyettir. Marmara Bölgesi'nde sanayileşme ve şehirleşme, tarım alanlarının (dutlukların) azalmasına neden olmuştur. Ayrıca, tekstil sektöründe suni ipek kullanımının artması, doğal ipek üretimine olan talebi ve karlılığı düşürerek üretimin Marmara'da gerilemesine yol açmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Marmara Bölgesi'ndeki ekonomik değişimi analiz etme
Bursa ve çevresinde sanayileşme ve şehirleşme hızla artmıştır.
Bu durum tarım alanlarının ve özellikle ipek böceği yemi olan dut bahçelerinin yerini fabrika ve konutlara bırakmasına yol açmıştır.
2
Teknolojik gelişmeleri değerlendirme
Suni (sentetik) ipek üretimi yaygınlaşmıştır.
Gerçek ipeğin üretim maliyetinin yüksek olması ve suni ipeğin ucuz bir alternatif olarak pazara girmesi, geleneksel üretimi zayıflatmıştır.
3
Mekânsal değişimin (Diyarbakır'a kayma) nedenini belirleme
Güneydoğu Anadolu'da iş gücü maliyetinin düşüklüğü ve GAP projeleriyle sulama imkanlarının artması dut tarımını desteklemiştir.
Üretim maliyetlerinin Marmara'ya göre daha avantajlı olması faaliyeti bu bölgeye çekmiştir.

Key Concept

İpek böcekçiliğinin mekânsal değişimi ve sanayileşme etkisi
Estimated Time:2m 0s
Question 16Question

Türkiye'de orman varlığı ile hayvancılık faaliyetlerinin mekânsal dağılışı incelendiğinde, bazı hayvancılık kollarının doğrudan orman ekosistemi ve orman köylüsünün ekonomik yapısıyla bütünleştiği görülmektedir. Özellikle engebeli arazilerde ve maki bitki örtüsünün baskın olduğu alanlarda sürdürülen geleneksel üretim faaliyetleri, ormanların sürdürülebilir yönetimi açısından stratejik kararlar alınmasını gerektirmektedir. Bu bilgiler ışığında; Türkiye'de kıl keçisi yetiştiriciliği ve ormancılık faaliyetlerinin etkileşimiyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Show answer & explanation

Answer: Maki ve çalı formasyonlarıyla beslenen bu türün orman fidanlarına zarar vermesini önlemek amacıyla, orman idaresi tarafından hazırlanan otlatma planları çerçevesinde mekânsal ve zamansal kısıtlamalar uygulanmaktadır.

Answer

Maki ve çalı formasyonlarıyla beslenen kıl keçisinin orman gençleştirme sahalarındaki fidanlara zarar vermesini engellemek için orman idaresi tarafından 'Keçi Otlatma Planları' ve benzeri kısıtlamalar uygulanmaktadır.
Kıl keçisi, doğal yaşam alanı gereği çalılık ve makilik alanlarda yaygındır. Ancak bu canlıların orman içindeki genç fidanlara zarar verme potansiyeli, orman varlığını korumak isteyen devlet idaresini 'Keçi Otlatma Planları' gibi düzenlemeler yapmaya itmiştir. Bu durum, ekonomik faaliyet ile ekolojik koruma arasındaki dengeyi sağlar.

Step-by-Step Solution

1
Kıl keçisinin fiziksel ve beslenme özelliklerini analiz etme.
Kıl keçisi engebeli araziye uyumlu, maki ve çalılarla (özellikle taze fidan uçları) beslenen bir türdür.
Türün ekolojik ihtiyaçlarını belirlemek ormanla etkileşimini anlamak için şarttır.
2
Türün Türkiye'deki coğrafi dağılışını tespit etme.
En yoğun popülasyon Akdeniz (Toroslar), Ege ve Güney Doğu Anadolu'nun dağlık alanlarındadır.
Soruda geçen 'maki bitki örtüsü' ve 'engebeli arazi' ipuçları bu bölgeleri işaret eder.
3
Ormancılık faaliyetleri ile etkileşimini değerlendirme.
Keçilerin kontrolsüz otlatılması, ormanların kendini yenileme sürecine (gençleştirme) zarar vermektedir.
Bu durum devletin yasal ve idari önlemler almasına (Otlatma Yönetmeliği vb.) neden olmuştur.

Key Concept

Hayvancılık ve Ormancılık Arasındaki Koruma-Kullanma Dengesi

Hints

1
Türkiye'de kıl keçisinin en yoğun olduğu dağlık ve karstik platoları (Teke-Taşeli) düşünün.
2
Bu türün beslenme alışkanlıklarının (çalı ve fidan uçları) ormanların yenilenmesi üzerindeki etkisini hatırlayın.
3
Orman Genel Müdürlüğü'nün keçi yetiştiriciliğine yönelik getirdiği yasal düzenlemelerin temel sebebini sorgulayın.

Practice More

Bölgesel hayvancılık kollarının (arıcılık, kümes, büyükbaş) bitki örtüsü ve pazarlama şartlarıyla olan korelasyonunu tablo halinde incelemek faydalı olacaktır.
Estimated Time:1m 30s
Question 17Question

Türkiye'de hayvancılık faaliyetleri ile doğal çevre koşulları, özellikle bitki örtüsü ve yer şekilleri arasında sıkı bir ilişki vardır. Arıcılık da bu doğrultuda, flora çeşitliliğinin fazla olduğu ve engebeli arazilerin tarımı kısıtladığı alanlarda önemli bir ekonomik faaliyet olarak ön plana çıkmaktadır.

Buna göre, Türkiye'deki arıcılık faaliyetleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Bozkır bitki örtüsünün geniş yer kapladığı İç Anadolu platoları, bitki çeşitliliğinin az olması nedeniyle bal üretim potansiyeli ve kalitesinin en yüksek olduğu alanlardır.

Answer

Bozkır alanlarının bitki çeşitliliği az olduğu için bal üretim potansiyeli ve kalitesi yüksek değildir; en yüksek potansiyel flora zenginliği olan dağlık ve ormanlık bölgelerdedir.
Türkiye'de arıcılıkta verim ve kalite, bitki örtüsünün (flora) zenginliği ile doğru orantılıdır. İç Anadolu platolarında yaygın olan bozkır bitki örtüsü, hem tür sayısı bakımından sınırlıdır hem de yaz kuraklığı nedeniyle çiçeklenme süresi kısadır. Bu nedenle bozkır alanları, bal üretim potansiyeli ve kalitesinin 'en yüksek' olduğu yerler değildir. En yüksek potansiyel; çam ormanlarının olduğu Muğla, çiçek ve kestane florası zengin olan Karadeniz ve alpin çayırların bulunduğu Doğu Anadolu platolarındadır.

Step-by-Step Solution

1
Arıcılığın doğal çevre ile ilişkisini değerlendirme
Arıcılık verimi doğrudan flora (bitki örtüsü) çeşitliliğine ve nektar zenginliğine bağlıdır.
Arıların beslenme kaynağı doğal bitki örtüsüdür.
2
Bölgelerin bitki örtüsü özelliklerini karşılaştırma
İç Anadolu'daki bozkırlar kısa süreli çiçek açan ve çeşitliliği sınırlı bitkilerden oluşurken; kıyı bölgeler, yüksek platolar ve ormanlar çok daha zengindir.
Bozkır ekosistemi flora zenginliği bakımından en zayıf kuşaklardan biridir.
3
Seçenekleri coğrafi gerçeklerle test etme
İç Anadolu platoları için kullanılan 'en yüksek potansiyel' ifadesinin hatalı olduğu tespit edilir.
Türkiye'de arıcılığın kalbi Menteşe Yöresi (Muğla), Doğu Karadeniz ve Doğu Anadolu'nun yüksek platolarıdır.

Key Concept

Arıcılık ve Flora (Bitki Örtüsü) İlişkisi
Estimated Time:1m 0s
Question 18Question

Türkiye'de hayvancılık ve ormancılık faaliyetlerinin ekonomik performansı üzerine yapılan analizlerde; hayvan varlığı ve toplam orman alanı bakımından Avrupa ülkeleri arasında üst sıralarda yer almamıza rağmen, birim hayvandan alınan et/süt verimi ile orman alanlarından elde edilen nitelikli sanayi odunu üretim miktarının beklenilen seviyenin oldukça altında kaldığı görülmektedir.

Bu iki farklı ekonomik sektörde gözlemlenen düşük verimlilik sorununun ortak temel yapısal gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Üretim süreçlerinin büyük oranda doğal döngülere ve ekolojik değişkenlere açık, geleneksel (ekstansif) yöntemlerle ve küçük aile işletmeleri şeklinde sürdürülmesi

Answer

Faaliyetlerin büyük oranda doğal döngülere ve ekolojik değişkenlere açık, geleneksel (ekstansif) yöntemlerle ve küçük aile işletmeleri şeklinde sürdürülmesi
Türkiye'de hayvancılıkta hayvan sayısının fazla olmasına rağmen verimin düşük kalması, modern ahır hayvancılığı (intensif) yerine büyük oranda doğaya bağımlı mera hayvancılığının (ekstansif) yapılmasıyla ilgilidir. Benzer şekilde, ormancılıkta alan genişlemesine rağmen nitelikli ürün azlığı, ormanların büyük kısmının 'koru' yerine 'baltalık' gibi daha düşük verimli geleneksel yönetim biçimlerinde kalmasından kaynaklanır. Her iki durumun ortak paydası, üretim biçiminin 'ekstansif' ve küçük işletme yapısında olmasıdır.

Step-by-Step Solution

1
Verimlilik ve Miktar Ayrımı Yapma
Hayvan sayısının veya orman alanının fazla olması 'potansiyeli', ancak birim alandan veya hayvandan alınan ürün miktarının az olması 'verimlilik sorununu' ifade eder.
Sorunun kökenini anlamak için sayısal veri ile verimlilik arasındaki farkı belirlemek gerekir.
2
Hayvancılıkta Yapısal Analiz
Türkiye'de mera hayvancılığının (ekstansif) hala baskın olması, iklime bağımlılığı artırır ve et/süt verimini düşük tutar.
Modern (intensif) yöntemlerin yetersizliği hayvancılıktaki temel verim engelidir.
3
Ormancılıkta Yapısal Analiz
Ormanların önemli bir kısmının düşük kaliteli yakacak odun üretimine yönelik 'baltalık' vasfında olması, nitelikli sanayi odunu üretimini kısıtlar.
Ormanların 'koru' ormanına dönüştürülememesi, ormancılıktaki yapısal ve geleneksel sorunu temsil eder.
4
Ortak Paydayı Belirleme
Her iki sektörde de 'modernizasyon eksikliği' ve 'doğal koşullara bağımlı geleneksel üretim' ortak paydadır.
Yapısal sorunlar her zaman yöntemsel ve işletme temelli faktörlere dayanır.

Key Concept

Geleneksel (Ekstansif) Üretim ve Yapısal Verimlilik Sorunları

Practice More

Modern (intensif) ve geleneksel (ekstansif) yöntemlerin tarım, hayvancılık ve ormancılıktaki etkilerini karşılaştıran diğer soruları inceleyiniz.
Estimated Time:3m 0s
Question 19Question

Türkiye'de hayvancılık faaliyetlerinin coğrafi dağılışı üzerinde iklim özellikleri, yer şekilleri ve bitki örtüsü gibi doğal çevre faktörleri belirleyici bir rol oynar. Buna göre, aşağıdaki hayvancılık türlerinden hangisinin Türkiye'de en yoğun yapıldığı alan ve bu alandaki temel doğal beslenme kaynağı eşleştirmesi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Kümes Hayvancılığı — Doğu Anadolu Platoları — Alpin çayırlar

Answer

Kümes hayvancılığının Doğu Anadolu Platoları ve alpin çayırlar ile eşleştirilmesi yanlıştır; çünkü bu hayvancılık kolu modern tesislerde (besi/kapalı ortam) yürütülür ve bitki örtüsüne bağımlı değildir.
Kümes hayvancılığı, iklim ve bitki örtüsü koşullarından bağımsız olarak yürütülen modern bir hayvancılık koludur. Bu nedenle Doğu Anadolu'daki alpin çayırlar ile bir bağlantısı yoktur; aksine bu alanlar büyükbaş mera hayvancılığı için karakteristiktir. Kümes hayvancılığı, tüketim merkezlerine yakınlık nedeniyle genellikle Marmara ve Ege bölgelerinde yoğunlaşmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Doğal çevreye bağımlı hayvancılık türlerini belirle.
Koyun, kıl keçisi, tiftik keçisi ve manda gibi türler doğal bitki örtüsü (bozkır, maki, sulak alan) ve yer şekillerine göre dağılım gösterir.
Mera hayvancılığında hayvanın temel besini doğrudan doğadan karşılanır.
2
Kümes hayvancılığının üretim özelliklerini analiz et.
Kümes hayvancılığı tüketici nüfusa yakınlık (pazarlama) ilkesine göre büyük şehirlerin çevresinde yoğunlaşan, modern ve kapalı tesislerde yapılan bir faaliyettir.
Sıcaklık ve yağış gibi iklim koşulları ile bitki örtüsü, kapalı ortamdaki kümes hayvancılığını etkilemez.
3
Doğu Anadolu Platoları ve alpin çayırların hangi hayvancılığa uygun olduğunu tespit et.
Yaz yağışlarıyla yeşeren gür ve uzun boylu alpin çayırları, büyükbaş (sığır) mera hayvancılığı için en uygun alanlardır.
Bitki boyu ve besin değeri büyükbaş hayvanların beslenme ihtiyacıyla örtüşür.

Key Concept

Hayvancılık Faaliyetlerinin Dağılışında Doğal vs. Beşeri Faktörler

Hints

1
Hangi hayvancılık kollarının modern/kapalı tesislerde yapıldığını, hangilerinin ise doğrudan doğadaki otlara ihtiyaç duyduğunu düşünün.
2
Erzurum-Kars gibi yüksek platolarda yaz yağışlarıyla yeşeren uzun boylu otların (çayırların) hangi hayvan türü için daha verimli olduğunu hatırlayın.
3
Kümes hayvancılığı gibi ticari/endüstriyel kolların yer seçimi, doğal çevreden ziyade pazar (insan nüfusu) imkanlarına göre belirlenir.

Practice More

Büyükbaş hayvancılıkta 'Besi ve Ahır' ile 'Mera' hayvancılığı arasındaki farkları ve bu farkların üretimde iklime olan bağımlılığa etkisini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Question 20Question

Türkiye'de hayvancılık faaliyetleri ile bitki örtüsü arasında sıkı bir ilişki bulunmaktadır. Ancak bazı hayvancılık türleri, sadece yem ihtiyacı nedeniyle değil, orman ekosistemi üzerindeki etkileri veya orman kaynaklarının kullanımı nedeniyle özel yönetim politikalarına tabidir.

Buna göre;
I. Kıl keçisi yetiştiriciliğinin Akdeniz kuşağında kontrollü ve sınırlandırılarak yapılması,
II. Arıcılık faaliyetlerinin verimliliğini artırmak amacıyla "Bal Ormanları" projelerinin uygulanması,
III. Kümes hayvancılığı tesislerinin büyük şehirlerin çevresinde yoğunlaşması,
IV. Modern besi ve ahır hayvancılığında mısır ve yonca gibi yem bitkileri tüketiminin artması

uygulamalarından hangileri doğrudan ormancılık faaliyetlerinin korunması veya geliştirilmesi ile ilişkilendirilebilir?

Show answer & explanation

Answer: I ve II

Answer

Türkiye'de kıl keçisi yetiştiriciliğinin kısıtlanması ormanların korunmasını, bal ormanları projeleri ise ormanların ekonomik olarak geliştirilmesini hedefleyen doğrudan uygulamalardır.
Kıl keçisi, özellikle yeni dikilen orman fidanlarını ve ağaçların taze sürgünlerini yiyerek orman tahribatına yol açtığı için Akdeniz kuşağında devlet eliyle kısıtlanmaktadır. Bal ormanları ise orman köylüsünü kalkındırmak ve ormanlık alanlardan sürdürülebilir ekonomik verim almak amacıyla oluşturulan geliştirme projeleridir. Dolayısıyla her iki durum da ormancılık yönetimiyle doğrudan ilgilidir.

Step-by-Step Solution

1
Öncülleri ormancılıkla olan bağlamı açısından analiz et.
I. öncül orman fidanlarını korumayı, II. öncül orman florasını arıcılık için kullanmayı hedefler.
Kıl keçileri ağaç filizlerini yiyerek orman yenilenmesine zarar verirken, arıcılık ormana zarar vermeyen sürdürülebilir bir orman içi faaliyetidir.
2
Diğer öncüllerin yer seçimi ve yöntem kriterlerini değerlendir.
III. öncül ulaşım ve pazarlama (beşeri), IV. öncül ise tarımsal üretim (yem bitkileri) ile ilgilidir.
Kümes hayvancılığı kapalı alanlarda yapıldığı için doğadan bağımsızdır; yem bitkileri ise tarla tarımıdır.
3
Ormancılıkla ilgili olanları birleştirerek sonuca ulaş.
I ve II numaralı uygulamalar ormancılık politikalarıyla doğrudan ilişkilidir.
Her iki uygulama da Orman Genel Müdürlüğü'nün stratejik planlarında yer alan koruma ve faydalanma ilkelerini yansıtır.

Key Concept

Hayvancılık Türlerinin Orman Ekosistemiyle Etkileşimi ve Devlet Politikaları

Hints

1
Hangi hayvancılık türünün ormanlardaki genç ağaçlara zarar verdiğini hatırlayın.
2
Arıcılığın orman florası (çiçekler ve ağaç salgıları) ile olan ekonomik bağına odaklanın.
3
Kümes hayvancılığı ve besi hayvancılığının genellikle mera veya ormandan bağımsız, modern tesislerde yapıldığını düşünün.

Practice More

Türkiye'de kıl keçisi sayısının en fazla olduğu Teke ve Taşeli platolarının orman varlığı ile bu bölgedeki ekonomik faaliyetlerin çelişkisini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Page 1 / 5Next