Milli Mücadele Muharebeler Dönemi
623 questions
II. İnönü Savaşı'nın kazanılmasının ardından Mustafa Kemal Paşa, Batı Cephesi Komutanı İsmet Paşa'ya gönderdiği tebrik telgrafında; *'Siz orada yalnız düşmanı değil, milletin makûs talihini de yendiniz.'* ifadesini kullanmıştır.
Mustafa Kemal Paşa'nın bu sözü ve savaşın beraberinde getirdiği askeri ve siyasi sonuçlar dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi bu zaferin ardından yaşanan gelişmelerden biri değildir?
Mustafa Kemal Paşa'nın "Hattı müdafaa yoktur, sathı müdafaa vardır. O satıh, bütün vatandır." emriyle yönettiği ve "Melhame-i Kübra" (Büyük Kan Gölü) olarak adlandırdığı Sakarya Meydan Muharebesi'nin kazanılması, Milli Mücadele'nin askeri safhasından diplomatik safhasına geçişte büyük bir dönüm noktası olmuştur.
Bu zaferin ardından yaşanan askeri ve diplomatik gelişmelerle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Lozan Barış Antlaşması'nda Boğazlar ile ilgili olarak; Boğazların her iki yakasının askerden arındırılması ve başkanlığını bir Türk'ün yapacağı uluslararası bir komisyon tarafından yönetilmesi kararlaştırılmıştır.
Bu kararın, Türkiye açısından aşağıdakilerden hangisine aykırı bir durum oluşturduğu savunulabilir?
Sakarya Meydan Muharebesi’nin kazanılmasının ardından TBMM Hükümeti; Ekim ’de Kafkas Cumhuriyetleri ile Kars Antlaşması’nı, Ekim ’de Fransa ile Ankara Antlaşması’nı ve Ocak ’de Ukrayna ile Dostluk Antlaşması’nı imzalamıştır.
Bu diplomatik tablo ve antlaşmaların içerikleri bir bütün olarak değerlendirildiğinde, TBMM’nin bu dönemdeki dış politikasına yönelik aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yanlıştır?
Lozan Barış Konferansı'nda Türk heyeti, Fener Rum Patrikhanesi’nin İstanbul dışına çıkarılması için büyük çaba sarf etmiş; ancak Avrupalı devletlerin itirazı üzerine kurumun İstanbul'da kalması belli şartlarla kabul edilmiştir.
Buna göre, Lozan Barış Antlaşması'nda Patrikhanenin durumu ile ilgili alınan temel karar aşağıdakilerden hangisidir?
II. İnönü Muharebesi’nin zaferle sonuçlanmasının ardından Mustafa Kemal Paşa, Batı Cephesi Komutanı İsmet Paşa’ya gönderdiği tebrik telgrafında; "Siz orada yalnız düşmanı değil, milletin makus talihini de yendiniz." ifadesini kullanmıştır. Bu ifadeyle başarının psikolojik boyutuna dikkat çeken Mustafa Kemal Paşa, Türk milletinin üzerindeki karamsarlığın dağıldığını vurgulamıştır.
Bu zaferin uluslararası siyasetteki yansımaları ve İtilaf Devletleri’nin Anadolu politikalarındaki stratejik değişimler dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi II. İnönü Zaferi'nin ardından İtilaf bloğundaki görüş ayrılıklarının artık "eylemsel bir geri adıma" dönüştüğünün en doğrudan kanıtıdır?
Kütahya-Eskişehir Savaşları'nda Türk ordusunun yenilgi alarak Sakarya Nehri’nin doğusuna çekilmesi, TBMM bünyesinde büyük tartışmaları ve hükümet merkezinin taşınması gibi radikal önerileri beraberinde getirmiştir. Bu askeri bunalımın ortasında Ankara’da Maarif Kongresi toplanmış, nihayetinde ise Mustafa Kemal Paşa’ya üç ay süreyle meclis yetkileri devredilmiştir.
Bu tarihsel süreç ve gelişmeler dikkate alındığında, Kütahya-Eskişehir yenilgisinin sonuçlarıyla ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yanlıştır?
Milli Mücadele'nin Batı Cephesi'nde Kuva-yı Milliye birliklerinin Yunan ilerleyişini durdurmada yetersiz kalması ve yılındaki Gediz Taarruzu'ndaki başarısızlık, TBMM'yi düzenli bir ordu kurma konusunda kesin karara sevk etmiştir. Düzenli ordunun kurulmasıyla birlikte hedeflenen aşağıdaki durumlardan hangisinin, Milli Mücadele'nin "kurumsallaşma" ve "hukuk devleti" anlayışına uygun hareket edildiğinin en güçlü kanıtı olduğu söylenebilir?
Milli Mücadele Dönemi’nde Güney Cephesi, askeri stratejisi ve diplomatik tasfiyesi bakımından Batı ve Doğu cephelerinden ayrılan özgün niteliklere sahiptir. Bu cephede sergilenen direnişin organizasyon yapısı ile bu sürecin siyasi sonuçlarına dair aşağıdaki ifadelerden hangisi tarihsel bir hata içermektedir?
I. İnönü Muharebesi'nin kazanılması, TBMM Hükümeti'ne hem askeri bir zafer sağlamış hem de siyasi süreçlerin yönünü tayin etme gücü vermiştir. Bu zaferden kısa bir süre sonra ilan edilen 1921 Anayasası'nın (Teşkilat-ı Esasiye) kabul edilmesinin, TBMM heyetinin Londra Konferansı'na katılım sürecinde sağladığı en temel hukuki ve diplomatik avantaj aşağıdakilerden hangisidir?
Mudanya Ateşkes Antlaşması görüşmelerinde TBMM Hükümeti’ni temsil eden İsmet Paşa, askerî zaferi masada diplomatik bir başarıya dönüştürmüştür. Antlaşmada yer alan "Doğu Trakya, Meriç Nehri sınır olmak üzere gün içinde Yunanlılar tarafından boşaltılacak ve İtilaf Devletleri aracılığıyla TBMM'ye teslim edilecektir." maddesi dikkate alındığında, bu bölgenin kurtarılış süreciyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Mustafa Kemal Paşa'nın 'Melhame-i Kübra' (Büyük Kıyım) olarak adlandırdığı, çok sayıda yetişmiş subayın şehit olması nedeniyle 'Subaylar Savaşı' olarak da bilinen Sakarya Meydan Muharebesi, Milli Mücadele'nin dönüm noktalarından biridir. Bu zaferin ardından hem askeri hem de diplomatik alanda köklü değişimler yaşanmıştır.
Sakarya Meydan Muharebesi'nin sonuçları ve bu süreçteki gelişmelerle ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
Sakarya Meydan Muharebesi'nde Mustafa Kemal Paşa'nın "Hattı müdafaa yoktur, sathı müdafaa vardır. O satıh bütün vatandır." emriyle dünya askerlik literatürüne kazandırdığı topyekûn savaş stratejisi, Türk ordusuna büyük bir zafer getirmiştir. Bu zaferin ardından askeri, siyasi ve diplomatik alanlarda çok yönlü gelişmeler yaşanmıştır.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Sakarya Meydan Muharebesi'nin sonuçları arasında yer almaz?
Milli Mücadele Dönemi'nde Batı Cephesi'nde Yunan ilerleyişine karşı direnen Kuva-yı Milliye birliklerinin askeri disiplinden yoksun olması ve Gediz Taarruzu'nda beklenen başarının elde edilememesi üzerine TBMM tarafından alınan stratejik karar aşağıdakilerden hangisidir?
Gümrü Antlaşması ile Doğu Cephesi'ndeki askeri harekatın başarıyla tamamlanarak cephenin kapanması, Milli Mücadele'nin genel stratejisi üzerinde belirleyici bir rol oynamıştır. Bu durumun askeri ve siyasi açıdan en önemli sonucu aşağıdakilerden hangisidir?
Mudanya Ateşkes Antlaşması'nın; "İstanbul ve Boğazlar çevresinin idaresi, barış antlaşması imzalanana kadar TBMM Hükümeti'nin sivil otoritesine bırakılacaktır." maddesi, Milli Mücadele'nin diplomatik süreci ve Türk tarafının siyasi meşruiyeti açısından aşağıdakilerden hangisinin zorunlu ve en somut kanıtıdır?
Milli Mücadele sürecinde Gediz Taarruzu'nun başarısızlıkla sonuçlanması üzerine Batı Cephesi Komutanlığı'nda idari bir değişikliğe gidilmiş; Ali Fuat Paşa görevden alınarak cephe, İsmet Bey komutasında "Kuzey" ve Refet Bey komutasında "Güney" kesimi olmak üzere ikiye ayrılmıştır.
Düzenli orduya geçişin en kritik evresinde gerçekleştirilen bu idari bölünmenin, I. İnönü Muharebesi öncesindeki süreçte askeri sevk ve idare açısından doğurduğu en temel risk aşağıdakilerden hangisidir?
Batı Cephesi'nde kazanılan I. İnönü Zaferi'nin ardından İtilaf Devletleri'nin çağrısıyla toplanan Londra Konferansı'nın süreci ve sonuçları dikkate alındığında, TBMM Hükümetinin bu konferanstaki diplomatik tutumu ve karşılaştığı durumlarla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Doğu Cephesi'nde Kazım Karabekir Paşa idaresindeki Kolordu birliklerinin kazandığı askeri zafer, TBMM Hükümeti'nin uluslararası alandaki ilk siyasi başarısının zeminini hazırlamıştır. Bu harekat sonrası imzalanan Gümrü Antlaşması, Milli Mücadele'nin diplomatik süreci açısından kritik bir öneme sahiptir.
Buna göre, Gümrü Antlaşması'nın TBMM'ye sağladığı en temel diplomatik kazanım aşağıdakilerden hangisidir?
Temmuz tarihinde imzalanan Lozan Barış Antlaşması'nda; kapitülasyonların her türlü sonucuyla birlikte kesin olarak kaldırılmasına karar verilmiştir.
Bu kararın, Yeni Türk Devleti'nin aşağıdaki alanların hangisinde tam bağımsızlık anlayışına uygun hareket ettiğinin doğrudan bir göstergesidir?