Question

Difficulty: Very hard1921 Anayasası (Teşkilat-ı Esasiye Kanunu)

1921 Anayasası (Teşkilat-ı Esasiye Kanunu), Millî Mücadele döneminin olağanüstü şartlarında hazırlanmış, kısa ve öz bir metindir. Bu anayasanın hukuksal karakteri, kabul edildiği dönemdeki diğer anayasal düzenlemelerle ilişkisi ve 1923 değişiklikleri dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. 1921 Anayasası, değiştirilmesi için kanunlardan farklı veya daha zor bir usul öngörmediği için Türk anayasa tarihindeki tek 'yumuşak' anayasadır ve 1876 Kanun-i Esasi'yi açıkça ve tamamen yürürlükten kaldırmamıştır.Answer
  2. B
    Anayasa metni, kişi hak ve hürriyetlerine ilişkin geniş bir liste içererek, yürütmenin meclis karşısındaki gücünü bireysel özgürlükler lehine dengelemeyi amaçlamıştır.
  3. C
    1923 yılında yapılan değişiklikle anayasaya eklenen 'Türkiye Devletinin hükümet şekli, Cumhuriyettir' maddesi, aynı zamanda Türk hukukunda değiştirilemez nitelikteki ilk anayasa hükmü olmuştur.
  4. D
    Kuvvetler birliği ve Meclis Hükümeti sisteminin bir gereği olarak, devlet başkanlığı ve hükümet başkanlığı makamları TBMM Başkanlığından tamamen ayrı, bağımsız birer organ olarak yapılandırılmıştır.
  5. E
    1921 Anayasası, 'asli kurucu iktidar' tarafından yapıldığı için 1876 Kanun-i Esasi'yi tüm hükümleriyle birlikte derhal ilga ederek yeni devletin tek hukuk kaynağı haline gelmiştir.

Answer

1921 Anayasası, değiştirilme usulü bakımından kanunlarla aynı prosedüre tabi olduğu için yumuşak bir anayasadır ve 1876 Kanun-i Esasi'yi tamamen yürürlükten kaldırmayarak ikili bir anayasal rejim oluşturmuştur.
1921 Anayasası, Türk hukuk tarihindeki tek yumuşak anayasadır çünkü anayasa değişikliği için kanun yapma usulünden farklı bir yöntem (nitelikli çoğunluk vb.) belirlememiştir. Ayrıca, yeni bir devlet kurulurken eski anayasa (1876) tamamen yürürlükten kaldırılmamış, 1921 metninin eksik kaldığı noktalarda 1876 hükümleri uygulanmaya devam etmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Anayasanın değiştirilme usulünü incele.
Yumuşak Anayasa niteliği tespit edildi.
1921 Anayasası'nda anayasa değişikliği için nitelikli çoğunluk veya özel bir yasak öngörülmemiştir.
2
1876 Kanun-i Esasi ile ilişkisini değerlendir.
İkili anayasal dönem (dualist yapı) belirlendi.
1921 metni kısa olduğu için devletin işleyişine dair diğer hususlar, çatışmadığı sürece 1876 hükümlerine göre yürütülmüştür.
3
1923 değişikliklerinin hukuki etkisini analiz et.
Hükümet şekli Cumhuriyet olarak belirlenmiş ancak anayasa 'sert' hale gelmemiştir.
Cumhuriyet ilanı bir hükümet sistemi değişikliğidir, anayasanın yumuşak karakterini o an için değiştirmemiştir.

Key Concept

İkili Anayasal Dönem ve Yumuşak Anayasa Kavramı
Rate this question