Question

Difficulty: MediumIslahat Fermanı (1856)

Uluslararası antlaşmalar ile iç hukuktaki anayasal gelişmelerin kesiştiği en belirgin tarihi dönemeçlerden biri Kırım Savaşı sonrasındaki diplomatik süreçtir. Osmanlı Devleti, taraf olduğu barış antlaşması görüşmeleri devam ederken kendi iradesiyle yeni bir ferman neşretmiş ve bu belge, 1856 Paris Barış Antlaşması'nın metninde de zikredilmiştir. İlgili antlaşmada, bu zikrin Avrupalı devletlere Osmanlı'nın iç idaresine müdahale yetkisi vermediği özel olarak vurgulanmıştır. Söz konusu fermanın temel gayesi, Hristiyan ve Musevi nüfusu Müslüman halkla idari, askeri ve toplumsal alanlarda fiilen eşit hale getirmeyi hedefleyen somut düzenlemeler yapmaktır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi bu diplomatik süreçte ilan edilen Islahat Fermanı ile gayrimüslim tebaaya tanınan yeniliklerden biridir?

  1. Tüm tebaanın herhangi bir inanç ayrımı gözetilmeksizin sivil ve askeri okullara girebilmesi ile liyakat esasına göre devlet memurluklarına atanabilmesiAnswer
  2. B
    Herkesin can, mal, ırz ve namus güvenliğinin bizzat devlet tarafından kanun önünde garanti altına alınması
  3. C
    Müsadere usulünün kesin olarak sonlandırılarak özel mülkiyetin ve miras hakkının tam bir hukuki güvenceye kavuşturulması
  4. D
    Hiç kimsenin açık ve adil bir yargılama süreci geçirmeden ve mahkeme kararı olmadan cezalandırılamayacağı ilkesinin benimsenmesi
  5. E
    Tebaanın mali gücüne göre adil vergilendirilmesi ilkesinin kabul edilerek iltizam gibi usulsüzlük doğuran tahsilat yöntemlerinin önlenmesi

Answer

Tüm tebaanın herhangi bir inanç ayrımı gözetilmeksizin sivil ve askeri okullara girebilmesi ile liyakat esasına göre devlet memurluklarına atanabilmesi
Islahat Fermanı'nın en önemli amacı, yabancı devletlerin azınlık haklarını bahane ederek Osmanlı iç işlerine karışmasını önlemekti. Bu nedenle fermanla, Hristiyan ve Musevi tebaaya yönelik olarak devlet memurluklarına liyakat esasına göre alınabilme, her türlü sivil ve askeri okula girebilme gibi somut idari katılım hakları tanınmış, böylece devlet idaresinde Müslim ve gayrimüslimlerin fiili eşitliği sağlanmaya çalışılmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Soruda bahsedilen tarihi belgenin tespiti
1856 Paris Barış Antlaşması'nda atıf yapılan ve gayrimüslim tebaayı Müslim tebaa ile eşit hale getirmeyi amaçlayan belgenin 'Islahat Fermanı' olduğu belirlenir.
Anayasa tarihimizde dış basının ve uluslararası antlaşmaların metinlerinde doğrudan atıf alan ferman, Kırım Savaşı sonrasında ilan edilen Islahat Fermanı'dır.
2
Seçeneklerdeki hakların fermanlara göre sınıflandırılması
Can güvenliği, müsadere yasağı, aleni yargılanma ve adil vergi ilkelerinin 1839 Tanzimat Fermanı'na ait olduğu; okullara giriş ve memuriyet hakkının ise 1856 Islahat Fermanı'na ait olduğu tespit edilir.
Tanzimat Fermanı Osmanlı'daki tüm tebaaya yönelik evrensel hukuk kurallarını ilan ederken, Islahat Fermanı bilhassa gayrimüslim azınlıkların idari, siyasi ve sosyal hayattaki haklarını genişletmek üzere spesifik ayrıcalıklar getirmiştir.

Key Concept

Islahat Fermanı'nın Getirdiği Yenilikler ve Tanzimat Fermanı ile Karşılaştırılması
Estimated Time:1m 0s
Rate this question