Question

Difficulty: Hardİdare Hukukunun Tanımı ve Özellikleri

İdare hukukunun 'statüsel' (nesnel) nitelik taşıması ile bu hukuk dalının kurallarının 'tedvin edilmemiş' (derlenmemiş) olması özellikleri birlikte değerlendirildiğinde, idarenin kişilerle olan hukuki ilişkileri bakımından aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?

  1. İdarenin, kamu yararı doğrultusunda mevzuatta yaptığı değişikliklerle kişilerin hukuki durumunu onların rızasına bakmaksızın tek taraflı olarak belirleyebilmesiAnswer
  2. B
    Bireylerin idare ile girdikleri hukuki ilişkilerde, kendi hak ve yükümlülüklerini 'özel hukuk sözleşmeleri' aracılığıyla karşılıklı rıza temelinde serbestçe kararlaştırabilmesi
  3. C
    İdare hukuku kurallarının tek bir temel kanunda toplanmaması nedeniyle, idari uyuşmazlıklarda her durumda öncelikle Medeni Kanun hükümlerine başvurulması
  4. D
    İdari uyuşmazlıkların yargı içtihatlarıyla çözümlenmesi sonucunda, idarenin tüm işlemlerinin yerindelik denetimi de dahil olmak üzere mutlak bir yargı bağışıklığına sahip olması
  5. E
    Statüsel yapının gereği olarak, merkezi idare ile yerinden yönetim kuruluşları arasındaki tüm denetim ilişkilerinin sadece hiyerarşi yetkisiyle sınırlı tutulması

Answer

İdare hukukunun statüsel (nesnel) niteliği gereği, idarenin mevzuat değişiklikleri yoluyla kişilerin hukuki statüsünü onların rızasını aramaksızın tek taraflı olarak değiştirebilmesi mümkündür.
İdare hukukunun 'statüsel' olması, kişilerin idari düzenlemelerle belirlenen bir hukuki statüye (örneğin memurluk statüsü, öğrencilik statüsü) sahip olduklarını gösterir. Bu statünün içeriği tarafların rızasıyla değil, kanun ve diğer mevzuatla belirlenir. İdarenin kuralları tek bir kod kanunda toplamamış (tedvin edilmemiş) olması ise bu kuralların ihtiyaca göre güncellenmesini kolaylaştırır. Dolayısıyla idare, kamu yararını gözeterek mevzuatı değiştirdiğinde, kişilerin bu statüdeki hak ve ödevleri de rızaları aranmaksızın tek taraflı olarak değişir.

Step-by-Step Solution

1
Statüsel (nesnel) nitelik kavramını analiz etme
İdare hukukunda kişilerin hak ve yükümlülüklerinin tarafların rızasından bağımsız, genel ve objektif kurallarla (mevzuatla) belirlendiği saptanır.
Özel hukuktaki 'akdi' (sözleşmesel) yapının aksine idare hukukundaki 'statüsel' yapıyı anlamak için gereklidir.
2
Tedvin edilmemiş (derlenmemiş) olmanın etkisini değerlendirme
Kuralların tek bir kod kanunda toplanmamış olması, idarenin dinamik ihtiyaçlara göre yeni düzenlemeler (yönetmelik, tebliğ vb.) yapabilmesine imkân tanıdığı görülür.
İdarenin kural koyma yetkisinin esnekliğini ve kaynak çeşitliliğini belirlemek için gereklidir.
3
İki özelliğin bileşkesinden doğan hukuki sonucu belirleme
İdarenin, kamu yararı gerektirdiğinde mevcut 'statüleri' (kuralları) tek taraflı iradesiyle değiştirebileceği ve bireylerin bu değişikliğe uymak zorunda olduğu sonucuna varılır.
İdare hukukuna hâkim olan 'tek taraflılık' ve 'kamu gücü' unsurlarını doğrulamak için gereklidir.

Key Concept

İdare hukukunun statüsel (nesnel) ve tek taraflı niteliği

Practice More

İdare hukukunun 'içtihadi' niteliğinin, idarenin kanuniliği ilkesiyle olan ilişkisini inceleyiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question