Question

Difficulty: MediumCumhurbaşkanının Görev ve Yetkileri

Türkiye'de uygulanan mevcut anayasal sistemde yürütme organının tek kanadı olan Cumhurbaşkanı, devlet teşkilatının düzenli ve uyumlu çalışmasını gözetmekle görevlidir. Bu kapsamda kendisine idari işlemlerin yanı sıra, yasama ve yargı organlarıyla ilişkili farklı alanlarda da önemli anayasal araçlar sunulmuştur.

Aşağıdaki işlemlerden hangisi, yürütme yetkisini tek başına kullanan bu makamın (Cumhurbaşkanının) yetki ve görev alanına dâhil olan konulardan biri değildir?

  1. A
    Kanunların ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün tümünün veya belirli hükümlerinin Anayasaya şekil veya esas bakımından aykırı olduğu gerekçesiyle Anayasa Mahkemesinde iptal davası açmak
  2. B
    Olağanüstü hal ilan edilen dönemlerde, Anayasanın olağan dönemler için öngördüğü konu sınırlamalarına tabi olmaksızın, olağanüstü halin gerekli kıldığı konularda kararnameler çıkarmak
  3. C
    Yürütme yetkisine ilişkin alanlarda, münhasıran kanunla düzenlenmesi öngörülmeyen ve temel haklar ile siyasi haklar haricindeki konularda düzenleyici işlem (kararname) yapmak
  4. Merkezi yönetim bütçesi kapsamındaki kamu idarelerinin gelir ve giderlerini denetlemek üzere Sayıştay Başkanını ve üyelerini seçmekAnswer
  5. E
    Mahkemelerin bağımsızlığı ve hakimlik teminatı esaslarına göre görev yapan Hakimler ve Savcılar Kurulunun on üç üyesinden dördünü doğrudan seçmek

Answer

Merkezi yönetim bütçesi kapsamındaki kamu idarelerinin gelir ve giderlerini denetlemek üzere Sayıştay Başkanını ve üyelerini seçmek, Cumhurbaşkanının değil, Türkiye Büyük Millet Meclisinin yetkileri arasındadır.
Sayıştay, Türkiye Büyük Millet Meclisi adına mali denetim yapan bir organdır. Anayasanın 160. maddesine göre Sayıştay Başkanını ve üyelerini seçme yetkisi münhasıran Türkiye Büyük Millet Meclisine aittir. Cumhurbaşkanının Sayıştay'a üye seçme veya atama yetkisi bulunmamaktadır. Bu nedenle, bu işlem Cumhurbaşkanının görev ve yetkileri arasında sayılamaz.

Step-by-Step Solution

1
Seçeneklerde sunulan yetkilerin Anayasa'da hangi organa (Cumhurbaşkanı, TBMM veya doğrudan Yargı) verildiğini tespit et.
İptal davası açmak, OHAL ve olağan dönem kararnameleri çıkarmak ile HSK'ya üye seçmek Cumhurbaşkanının görevleri arasındadır.
Anayasanın 104, 119 ve 159. maddeleri Cumhurbaşkanına bu yetkileri açık ve net bir şekilde tanımlamıştır.
2
Sayıştay üyelerinin seçimi yetkisini Anayasal dayanakları ile incele.
Sayıştay Başkan ve üyelerinin seçimi doğrudan Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) tarafından gerçekleştirilir.
Anayasanın 160. maddesi uyarınca Sayıştay, doğrudan TBMM adına denetim yapan bir kurumdur ve tüm üyeleri Meclis Genel Kurulu tarafından seçilir.

Key Concept

Cumhurbaşkanının yasama ve yargı organlarıyla ilişkili anayasal yetkilerinin kapsamı ile Türkiye Büyük Millet Meclisinin atama yetkilerinin ayrımı.
Rate this question