Examkin

Yargıtay: Yapısı ve Görevleri

10 questions

Question 1Question →

19821982 Anayasası'nın "Yargıtay" başlıklı 154154. maddesi hükümleri uyarınca, Yargıtay'ın kuruluşu, üyelerinin seçimi ve başkanlık divanının belirlenmesi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Yargıtay Birinci Başkanı, Birinci Başkanvekilleri ve daire başkanları; Yargıtay Genel Kurulunca kendi üyeleri arasından, üye tamsayısının salt çoğunluğu ve gizli oyla dört yıl için seçilirler.

Answer

Yargıtay Birinci Başkanı, Birinci Başkanvekilleri ve daire başkanlarının Yargıtay Genel Kurulunca, kendi üyeleri arasından, üye tamsayısının salt çoğunluğu ve gizli oyla dört yıl için seçileceğini belirten ifade doğrudur.
Anayasa'nın 154154. maddesi uyarınca Yargıtay Birinci Başkanı, Birinci Başkanvekilleri ve daire başkanları, Yargıtay Genel Kurulunca kendi üyeleri arasından, üye tamsayısının salt çoğunluğu ve gizli oyla dört yıl için seçilirler. Süresi bitenlerin yeniden seçilmesi mümkündür. Bu ifade anayasal metne tam olarak uygundur.

Step-by-Step Solution

1
Yargıtay üyelerinin seçim kaynağını ve seçen mercii belirle.
Üyelerin tamamı Hakimler ve Savcılar Kurulu (HSK) tarafından, birinci sınıfa ayrılmış adli yargı hâkim ve savcıları arasından seçilir.
Yargıtay, adli yargı kolunun en üst merciidir ve üyelerinin tamamı meslek mensupları arasından HSK tarafından belirlenir.
2
Yargıtay'ın görev alanını (yargı kolunu) analiz et.
Adli yargı mercilerince verilen kararların son inceleme merciidir.
İdari yargı kararları Danıştay'ın, uyuşmazlıklar ise Uyuşmazlık Mahkemesi'nin görev alanına girer.
3
Yargıtay Birinci Başkanı ve divan üyelerinin seçim usulünü incele.
Genel Kurul tarafından, kendi üyeleri arasından, salt çoğunlukla ve 44 yıl için seçilirler.
Yüksek mahkemelerin kendi başkanlarını seçmesi yargı bağımsızlığının bir gereğidir.

Key Concept

Yargıtay'ın anayasal statüsü, üye seçim usulü ve iç seçimleri.
Estimated Time:2m 0s
Question 2Question →

1982 Anayasası hükümleri uyarınca Yargıtay'ın yapısı, üyelerinin seçimi ve görevlerine ilişkin;

I. Yargıtay üyelerinin tamamı Hakimler ve Savcılar Kurulu tarafından salt çoğunluk ve gizli oyla seçilir.
II. Yargıtay Birinci Başkanı, Yargıtay Genel Kurulunca kendi üyeleri arasından, üye tamsayısının salt çoğunluğu ve gizli oyla dört yıl için seçilir.
III. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı ve Başsavcıvekili, Yargıtay Genel Kurulunun kendi üyeleri arasından belirleyeceği adaylar arasından Cumhurbaşkanı tarafından seçilir.
IV. Yargıtay, idari mahkemelerce verilen ve kanunun başka bir adli yargı merciine bırakmadığı karar ve hükümlerin son inceleme merciidir.

bilgilerinden hangileri doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: I, II ve III

Answer

I, II ve III numaralı ifadelerin yer aldığı seçenek doğrudur.
Yargıtay üyelerinin tamamının HSK tarafından seçilmesi (Danıştay'dan en önemli farkıdır), Birinci Başkanın kendi üyeleri arasından salt çoğunlukla seçilmesi ve Cumhuriyet Başsavcısının adaylar arasından Cumhurbaşkanınca atanması Anayasa'nın 154. maddesinde açıkça düzenlenmiş doğru bilgilerdir.

Step-by-Step Solution

1
Yargıtay üyelerinin seçim usulünü değerlendiriniz.
Anayasa m. 154 uyarınca Yargıtay üyelerinin tamamı Hakimler ve Savcılar Kurulu tarafından seçilir. (I. ifade doğru)
Yargıtay, adli yargının en üst merciidir ve üyelerinin tamamı HSK tarafından belirlenir.
2
Yargıtay Birinci Başkanı'nın seçimini kontrol ediniz.
Başkan, Yargıtay Genel Kurulunca üye tamsayısının salt çoğunluğu ile 4 yıl için seçilir. (II. ifade doğru)
Yüksek mahkemelerin kendi başkanlarını seçmesi yargı bağımsızlığının bir gereğidir.
3
Cumhuriyet Başsavcısı'nın atanma sürecini inceleyiniz.
Yargıtay Genel Kurulunun belirlediği 5 aday arasından Cumhurbaşkanı tarafından seçilir. (III. ifade doğru)
Yargıtay üyelerinden farklı olarak Başsavcı, yürütme organının katılımıyla atanır.
4
Yargıtay'ın görev alanını (adli vs. idari) analiz ediniz.
Yargıtay adliye mahkemelerinin, Danıştay ise idari mahkemelerin son inceleme merciidir. (IV. ifade yanlış)
Türkiye'de yargı yolu ayrılığı (adli-idari) prensibi geçerlidir.

Key Concept

Adli yargı kolunun en üst dereceli mahkemesi olan Yargıtay'ın kuruluş ve işleyiş esasları.

Practice More

Danıştay üyelerinin seçimindeki 1/4 ve 3/4 oranlarını Yargıtay ile karşılaştırarak çalışınız.
Estimated Time:1m 30s
Question 3Question →

Adli yargı kolunda, ilk derece mahkemelerince verilen ve kanunun başka bir adli yargı merciine bırakmadığı karar ve hükümlerin son inceleme mercii olan Yargıtay'ın üyeleri aşağıdakilerden hangisi tarafından seçilir?

Show answer & explanation

Answer: Hakimler ve Savcılar Kurulu

Answer

Yargıtay üyelerinin tamamı Hakimler ve Savcılar Kurulu tarafından seçilir.
1982 Anayasası'nın 154. maddesi uyarınca, Yargıtay üyelerinin tamamı Hakimler ve Savcılar Kurulu tarafından, birinci sınıfa ayrılmış adli yargı hakim ve Cumhuriyet savcıları ile bu meslekten sayılanlar arasından seçilmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Yargıtay'ın yargı kolunu ve niteliğini belirle.
Yargıtay, adli yargı kolundaki son inceleme (temyiz) merciidir.
Yargı kollarının ayrımı, hangi kurulun hangi mahkemeye üye seçeceğini belirler.
2
Anayasa'nın 154. maddesindeki üye seçim kuralını hatırla.
Yargıtay üyeleri, HSK tarafından üye tamsayısının salt çoğunluğu ve gizli oyla seçilir.
Anayasal düzenleme, adli yargı üyelerinin seçimini idari bir organa değil, özerk bir kurul olan HSK'ya bırakmıştır.

Key Concept

Yargıtay Üyelerinin Seçimi
Estimated Time:45s
Question 4Question →

19821982 Anayasası'na göre Yargıtay'ın yapısı, üyelerinin seçimi ve başkanlık makamı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Yargıtay Birinci Başkanı, Yargıtay Genel Kurulunca kendi üyeleri arasından, üye tamsayısının salt çoğunluğu ve gizli oyla dört yıl için seçilir.

Answer

Yargıtay Birinci Başkanı, Yargıtay Genel Kurulunca kendi üyeleri arasından, üye tamsayısının salt çoğunluğu ve gizli oyla dört yıl için seçilir ifadesi doğrudur.
Anayasa'nın 154154. maddesine göre Yargıtay Birinci Başkanı, Birinci Başkanvekilleri ve daire başkanları; kendi üyeleri arasından, Yargıtay Genel Kurulunca, üye tamsayısının salt çoğunluğu ve gizli oyla seçilirler. Seçim süresi dört yıldır ve süresi bitenler yeniden seçilebilirler.

Step-by-Step Solution

1
Yargıtay'ın görev alanını tanımla.
Yargıtay, adli yargı kolundaki son inceleme merciidir.
Yargıtay ve Danıştay arasındaki görev ayrımını netleştirmek için ilk adım budur.
2
Yargıtay üyelerinin seçim usulünü kontrol et.
Üyelerin tamamı Hakimler ve Savcılar Kurulu (HSK) tarafından seçilir.
Yargıtay üyelerinin seçiminde Cumhurbaşkanının veya TBMM'nin doğrudan bir yetkisi olmadığını teyit etmek gerekir.
3
Başkanlık ve Başsavcılık makamlarının seçim farkını analiz et.
Birinci Başkan kendi içlerinden salt çoğunlukla seçilirken, Cumhuriyet Başsavcısı adaylar arasından Cumhurbaşkanınca seçilir.
İç seçim ile atama usulü arasındaki farkı belirlemek KPSS sorularında kritik bir ayırt edicidir.
4
Sayıştay'ın hukuki statüsünü değerlendir.
Sayıştay bir yüksek mahkeme değildir.
Anayasa'nın Yargı bölümünde düzenlenen ancak yüksek mahkeme sayılmayan kurumları ayırt etmek gerekir.

Key Concept

Yargıtay üyeleri HSK tarafından, Birinci Başkanı ise kendi üyeleri tarafından seçilir; Başsavcı ise Cumhurbaşkanı tarafından atanır.

Practice More

Danıştay'ın üye seçim oranlarını ve Cumhurbaşkanı ile HSK arasındaki yetki dağılımını Yargıtay ile karşılaştırarak çalışın.
Estimated Time:1m 30s
Question 5Question →

19821982 Anayasası'nda düzenlenen yüksek mahkemelerden biri olan Yargıtay'ın kuruluşu, üyelerinin seçimi ve başkanlık makamına ilişkin aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Yargıtay üyelerinin 14\frac{1}{4}'i Cumhurbaşkanı, 34\frac{3}{4}'ü ise Hakimler ve Savcılar Kurulu tarafından seçilir.

Answer

Yargıtay üyelerinin bir kısmının Cumhurbaşkanı tarafından seçildiğini belirten ifade yanlıştır; bu usul Danıştay için geçerlidir.
Yargıtay üyelerinin seçiminde Cumhurbaşkanı'nın doğrudan bir kontenjanı bulunmamaktadır; üyelerin tamamı Hakimler ve Savcılar Kurulu tarafından seçilir. 14\frac{1}{4} oranındaki Cumhurbaşkanı seçimi sadece Danıştay için geçerli olan bir kuraldır.

Step-by-Step Solution

1
Yargıtay ve Danıştay arasındaki üye seçim usulü farkını analiz et.
Yargıtay üyelerinin tamamı HSK tarafından seçilirken, Danıştay üyelerinin 14\frac{1}{4}'ü Cumhurbaşkanı tarafından seçilir.
İki yüksek mahkemenin kuruluş şemaları anayasada farklı maddelerde (Md. 154 ve Md. 155) düzenlenmiştir.
2
Yargıtay Birinci Başkanı'nın seçim sürecini doğrula.
Başkanın üye tamsayısının salt çoğunluğuyla ve kendi üyeleri arasından seçildiği teyit edildi.
Yüksek mahkemelerin kendi başkanlarını seçme özerkliği anayasal bir kuraldır.

Key Concept

Yargıtay'ın Kuruluşu ve Üye Seçim Sistemi
Estimated Time:50s
Question 6Question →

19821982 Anayasası'na göre Yargıtay'ın kuruluşu, üyelerinin seçimi ve işleyişi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Yargıtay üyelerinin dörtte biri Cumhurbaşkanı, dörtte üçü ise Hâkimler ve Savcılar Kurulu tarafından seçilir.

Answer

Yargıtay üyelerinin bir kısmının Cumhurbaşkanı, bir kısmının ise Hâkimler ve Savcılar Kurulu tarafından seçildiğini belirten ifade yanlıştır.
Yargıtay üyelerinin tamamı Hâkimler ve Savcılar Kurulu tarafından seçilir. Üyelerin bir kısmının Cumhurbaşkanı tarafından seçilmesi kuralı yalnızca Danıştay üyeleri için geçerli bir usuldür. Bu nedenle üyelerin 1/41/4'ünün Cumhurbaşkanı tarafından seçildiğini savunan ifade anayasal olarak hatalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Yargıtay üyelerinin seçim kaynağını belirleyin.
Yargıtay üyelerinin tamamı Hâkimler ve Savcılar Kurulu (HSK) tarafından seçilir.
Anayasa'nın 154154. maddesi uyarınca adli yargı üyelerinin tamamının HSK tarafından seçilmesi öngörülmüştür.
2
Danıştay ve Yargıtay arasındaki üye seçimi farkını karşılaştırın.
Danıştay üyelerinin 1/41/4'ü Cumhurbaşkanı, 3/43/4'ü HSK tarafından seçilirken; Yargıtay'da Cumhurbaşkanının doğrudan üye seçme yetkisi yoktur.
Yargıtay tamamen adli yargı kökenli bir yapıya sahipken, Danıştay idari vesayet ve danışma işlevleri nedeniyle karma bir seçim yapısına sahiptir.
3
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı ve Birinci Başkan seçimlerini ayırt edin.
Başkan üyelerce, Başsavcı ise sunulan adaylar arasından Cumhurbaşkanınca seçilir.
Yargıtay'ın iç hiyerarşisi ile devletin başsavcılık makamı arasındaki yetki dağılımını anlamak gerekir.

Key Concept

Yargıtay Üye ve Başkan Seçim Usulleri
Estimated Time:1m 15s
Question 7Question →

Türk anayasa hukukunda adli yargı kolunun en üst dereceli mahkemesi olan Yargıtay'ın yapısı, üyelerinin seçimi ve yönetim organlarının belirlenme usulleri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi Yargıtay için geçerli bir hukuki düzenleme değildir?

Show answer & explanation

Answer: Üyelerinin dörtte üçünün Hâkimler ve Savcılar Kurulu, kalan dörtte birinin ise Cumhurbaşkanı tarafından seçilmesi

Answer

Yargıtay üyelerinin seçiminde Cumhurbaşkanı'nın doğrudan bir kontenjanı bulunmamaktadır; üyelerin tamamı Hâkimler ve Savcılar Kurulu (HSK) tarafından seçilir.
Doğru olmayan ifade, üyelerin bir kısmının Cumhurbaşkanı tarafından seçildiğini belirten seçenektir. Çünkü 1982 Anayasası uyarınca Yargıtay üyelerinin tamamı Hâkimler ve Savcılar Kurulu tarafından seçilir. Cumhurbaşkanı'nın Yargıtay üyelerini seçme yetkisi yoktur; sadece sunulan adaylar arasından Cumhuriyet Başsavcısı ve vekilini seçer. Üyelerin dörtte birinin Cumhurbaşkanı tarafından seçilmesi kuralı Danıştay'a özgüdür.

Step-by-Step Solution

1
Yargıtay üyelerinin seçim usulünün belirlenmesi
Anayasa'nın 154. maddesine göre Yargıtay üyelerinin tamamı HSK tarafından seçilir.
Yargıtay adli yargı kolunun zirvesidir ve tüm üyeleri meslekten hâkim ve savcılar arasından HSK marifetiyle belirlenir.
2
Danıştay ile yapısal farkın analiz edilmesi
Dörtte üç (HSK) ve dörtte bir (Cumhurbaşkanı) oranı sadece Danıştay üyelerinin seçiminde uygulanır.
İdari yargı kolunun zirvesi olan Danıştay, idari tecrübeye sahip isimlerin de yer alabilmesi için karma bir seçim sistemine sahiptir.
3
Başkanlık ve Başsavcılık seçimlerinin teyit edilmesi
Birinci Başkan Genel Kurulca seçilirken, Cumhuriyet Başsavcısı Cumhurbaşkanı tarafından atanır.
Yüksek mahkemelerin özerk yapısı gereği başkanlar içeriden seçilir ancak Başsavcılık makamı devletin iddia makamı olduğu için Cumhurbaşkanı'nın seçim yetkisi bulunmaktadır.

Key Concept

Yüksek Mahkemelerin Üye Seçim Usulleri Arasındaki Farklar

Practice More

Danıştay'ın üye seçim usulü ile Yargıtay'ı tablo üzerinde karşılaştırarak aradaki farkı pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 8Question →

19821982 Anayasası'na göre, adli yargı mahkemelerince verilen ve kanunun başka bir adli yargı merciine bırakmadığı karar ve hükümlerin son inceleme mercii olan Yargıtay'ın yapısı ve üyelerinin seçimiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Yargıtay üyelerinin tamamı, Hâkimler ve Savcılar Kurulu tarafından gizli oyla ve üye tamsayısının salt çoğunluğuyla seçilir.

Answer

Yargıtay üyelerinin tamamının Hâkimler ve Savcılar Kurulu tarafından seçilmesi
Anayasa'nın 154154. maddesine göre Yargıtay; adli yargı mahkemelerince verilen karar ve hükümlerin son inceleme merciidir. Yargıtay üyelerinin tamamı, birinci sınıfa ayrılmış adli yargı hâkim ve Cumhuriyet savcıları ile bu meslekten sayılanlar arasından Hâkimler ve Savcılar Kurulunca üye tamsayısının salt çoğunluğu ve gizli oyla seçilir.

Step-by-Step Solution

1
Yargıtay'ın yargı kolunu ve temel görevini belirlemek
Yargıtay, adli yargı kolunun en üst dereceli ve son inceleme merciidir.
Anayasal görev dağılımını netleştirmek için.
2
Üye seçim yöntemini Anayasa Madde 154154 çerçevesinde incelemek
Yargıtay üyelerinin tamamının Hâkimler ve Savcılar Kurulu (HSK) tarafından seçildiği tespit edilir.
Yüksek mahkemeler arasındaki seçim farklarını ayırt etmek için.
3
Başkanlık makamının belirlenme usulünü kontrol etmek
Yargıtay Birinci Başkanı'nın dışarıdan atanmadığı, kurul içinden seçildiği doğrulanır.
Kurumsal bağımsızlık ve seçim usulünü netleştirmek için.

Key Concept

Yargıtay'ın kuruluşu ve üye seçim usulü

Practice More

Danıştay ve Yargıtay arasındaki üye seçim farklarını tablo haline getirerek çalışmak kalıcılığı artıracaktır.
Estimated Time:50s
Question 9Question →

Türk hukuk sisteminde adli yargı kolunun en üst dereceli mahkemesi olan Yargıtay'ın yapısı, üyelerinin seçimi ve başkanlık makamı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Yargıtay üyelerinin tamamı Hâkimler ve Savcılar Kurulu tarafından, Birinci Başkanı ise Yargıtay Genel Kurulunca kendi üyeleri arasından seçilir.

Answer

Yargıtay üyelerinin tamamı Hâkimler ve Savcılar Kurulu tarafından seçilirken, Birinci Başkan Yargıtay'ın kendi genel kurulu tarafından üyeleri arasından seçilmektedir.
Anayasamızın 154. maddesine göre Yargıtay, adli yargı mahkemelerince verilen kararların son inceleme merciidir. Bu kurumun üyeleri, birinci sınıfa ayrılmış adli yargı hâkim ve savcıları arasından HSK tarafından seçilir. Birinci Başkan ise mahkemenin kendi üyeleri arasından yine mahkemenin kendi genel kurulunca seçilerek göreve gelir.

Step-by-Step Solution

1
Yargıtay üyelerinin seçim merciini tespit edin.
Yargıtay üyelerinin tamamı Hâkimler ve Savcılar Kurulu (HSK) tarafından seçilir.
1982 Anayasası'nın 154. maddesi adli yargının bağımsızlığını korumak amacıyla seçimi HSK'ya bırakmıştır.
2
Yargıtay Birinci Başkanının seçim usulünü belirleyin.
Yargıtay Birinci Başkanı, Yargıtay Genel Kurulunca kendi üyeleri arasından seçilir.
Yüksek mahkemelerin kendi başkanlarını seçmeleri yargı bağımsızlığı ve mahkemelerin kendi iç işleyişlerini düzenleme yetkisinin bir sonucudur.

Key Concept

Yargıtay'ın Seçim Organları ve Görev Alanı
Question 10Question →

Türkiye'de adli yargı mercilerince verilen ve kanunun başka bir adli yargı merciine bırakmadığı karar ve hükümlerin son inceleme merkezi olan Yargıtay'ın kuruluşu ve işleyişi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Yargıtay üyelerinin tamamı Hakimler ve Savcılar Kurulu tarafından seçilir; Yargıtay Birinci Başkanı ise kendi üyeleri arasından gizli oyla belirlenir.

Answer

Yargıtay üyelerinin tamamı Hakimler ve Savcılar Kurulu tarafından seçilir ve kendi başkanlarını kendi içlerinden gizli oyla seçerler.
Doğru ifade, Yargıtay üyelerinin tamamının Hakimler ve Savcılar Kurulu tarafından seçildiğini ve başkanının da bu üyeler arasından kendi iç seçimleriyle belirlendiğini belirtmektedir. Bu durum 19821982 Anayasası'nın 154154. maddesi ile tam uyumludur.

Step-by-Step Solution

1
Yargıtay'ın yargı kolunu belirle.
Yargıtay, adli yargı kolunun en üst mahkemesidir.
Görev alanını netleştirerek diğer yüksek mahkemelerle karışmasını önlemek.
2
Üye seçim usulünü kontrol et.
Tüm üyeler Hakimler ve Savcılar Kurulu (HSK) tarafından seçilir.
Üye kaynağını belirleyerek Danıştay (Cumhurbaşkanı kontenjanı olan) ile farkını ortaya koymak.
3
Başkanlık seçimini değerlendir.
Yargıtay Birinci Başkanı, kendi üyeleri arasından salt çoğunlukla seçilir.
Yargıtay'ın iç özerkliğini ve yönetim şemasını doğrulamak.

Key Concept

Yargıtay'ın adli yargıdaki konumu ve seçim usulü

Practice More

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı'nın seçim usulü ile Birinci Başkan'ın seçim usulü arasındaki farkları inceleyiniz.
Estimated Time:50s
Yargıtay: Yapısı ve Görevleri Practice Questions — KPSS Hukuk | Examkin