Question

Difficulty: HardTürkiye'de Dış Ticaretin Gelişimi ve Politikaları

Türkiye ekonomisinde 19601960-19801980 yılları arasında uygulanan 'İthal İkameci Sanayileşme' stratejisi, döviz tasarrufu sağlamayı ve yerli üretimi teşvik etmeyi hedeflemiştir. Ancak bu süreçte ithalatın miktarından ziyade kompozisyonunda (mal gruplarına göre dağılımında) köklü bir değişim yaşanmıştır. Buna göre, ithal ikameci dönemin ithalat yapısı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Tüketim malları ithalatının payı azalırken; sanayinin ihtiyaç duyduğu ara malı ve yatırım (sermaye) malları ithalatının toplam ithalat içindeki payının artmasıAnswer
  2. B
    Sanayi ürünleri ihracatının payının tarımsal ürünleri geride bırakarak dış ticaret açığının ilk kez bu dönemde kalıcı olarak kapanması
  3. C
    Dış ticaret rejiminde serbestleşmeye gidilerek 'Negatif Liste' sistemine geçilmesi ve ithalat üzerindeki miktar kısıtlamalarının tamamen kaldırılması
  4. D
    Döviz darboğazını aşmak amacıyla dış ticaretin tamamının 'Kliring' ve 'Takas' sistemine dayalı ikili anlaşmalarla yürütülmesi
  5. E
    Dış ticaret dengesini sağlamak amacıyla ithalattan alınan tüm gümrük vergilerinin kaldırılarak Avrupa Ekonomik Topluluğu ile tam entegrasyonun sağlanması

Answer

İthal ikameci sanayileşme döneminde tüketim malları ithalatının payı düşerken, ara ve yatırım malları ithalatının payı artmıştır.
Doğru cevap olan ifade, ithal ikameci sanayileşmenin yapısal sonucunu tam olarak açıklar. Bu dönemde Türkiye, buzdolabı, televizyon gibi tüketim mallarını içeride üretmeye başlamış, bu da tüketim malı ithalatını azaltmıştır. Ancak bu üretimi sürdürebilmek için gerekli olan sac, plastik, motor gibi ara malları ve üretim bantları (yatırım malları) ithal edilmeye devam etmiştir. Bu durum, ithalatın toplam miktarını azaltmak yerine sadece niteliğini değiştirmiştir.

Step-by-Step Solution

1
19601960-19801980 dönemindeki 'İthal İkameci Sanayileşme' (İİS) stratejisinin temel mantığını analiz etme.
İİS, daha önce ithal edilen tüketim mallarının yurt içinde üretilmesini hedefler.
Politikanın temel amacı dışa bağımlılığı azaltmak ve yerli sanayiyi kurmaktır.
2
Bu stratejinin ithalatın kompozisyonuna etkisini değerlendirme.
Tüketim malları ithalatı kısıtlanırken, üretim için gerekli girdi ithalatı artar.
Yerli sanayinin kurulması için yurt dışından makine (yatırım malı) ve hammadde (ara mal) ithal edilmesi zorunludur.
3
Dönemin istatistiksel verileriyle eşleştirme.
Tüketim mallarının payı %22-55 seviyelerine gerilerken, ara ve yatırım mallarının payı %9595 üzerine çıkmıştır.
Bu durum Türkiye ekonomisinde 'yeni tip bir dışa bağımlılık' (aramalı bağımlılığı) yaratmıştır.

Key Concept

İthal İkameci Sanayileşmede İthalat Yapısı
Estimated Time:2m 0s
Rate this question