Question

Difficulty: MediumLucas (Beşeri Sermaye) Modeli

Robert Lucas tarafından geliştirilen Beşeri Sermaye Modeli'nde, bireylerin eğitim yoluyla kazandıkları beşeri sermayenin sadece kendi verimliliklerini değil, aynı zamanda toplumun genel verimliliğini de artırdığı (hah_a) varsayılmaktadır. Bu 'pozitif dışsallık' etkisinin varlığı dikkate alındığında, modeldeki piyasa dengesi ve büyüme süreciyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Beşeri sermayenin pozitif dışsallık yaratması, serbest piyasa dengesinde bireylerin toplumsal açıdan optimum kabul edilen düzeyden daha az eğitim almalarına yol açar.Answer
  2. B
    Dışsallık etkisi sayesinde, piyasa mekanizması herhangi bir devlet müdahalesine gerek duymadan ekonomiyi en yüksek (sosyal optimum) büyüme hızına ulaştırır.
  3. C
    Beşeri sermayenin yarattığı dışsallıklar, üretim fonksiyonunda ölçeğe göre azalan getiriye neden olarak uzun dönemde büyümenin durmasına yol açar.
  4. D
    Pozitif dışsallıklar nedeniyle bireyler, kendi verimliliklerindeki artışı tam olarak içselleştiremedikleri için piyasa dengesinde gereğinden fazla eğitim alma eğilimindedirler.
  5. E
    Modelde dışsallık etkisi sadece fiziksel sermayenin marjinal verimliliğini artırır, ancak ekonominin uzun dönemli büyüme hızı üzerinde herhangi bir etki yaratmaz.

Answer

Beşeri sermayenin pozitif dışsallık yaratması, serbest piyasa dengesinde bireylerin toplumsal açıdan optimum kabul edilen düzeyden daha az eğitim almalarına yol açar.
Lucas modelinde beşeri sermaye pozitif bir dışsallık yaratır. Bireyler eğitim sürelerini (1u1-u) belirlerken sadece kendi marjinal verimlilik artışlarını dikkate alırlar. Ancak eğitimli bireylerin toplumdaki yoğunluğu (ortalama beşeri sermaye, hah_a), diğer üretim faktörlerinin de verimliliğini artıran bir dışsallık yaratır. Bireyler bu toplumsal faydayı karar süreçlerine dahil etmedikleri için, serbest piyasada oluşan eğitim yatırımı sosyal açıdan en iyi olan düzeyin altında kalır. Bu durum, ekonominin potansiyel büyüme hızından daha yavaş büyümesine neden olur.

Step-by-Step Solution

1
Lucas modelindeki beşeri sermaye ayrımını analiz etmek.
Beşeri sermaye hem bireysel verimliliği artıran 'içsel' bir etkiye hem de toplumun genel verimliliğini artıran 'dışsal' (hah_a) bir etkiye sahiptir.
Modelin dışsallık varsayımını anlamak, piyasa başarısızlığını tespit etmek için gereklidir.
2
Bireylerin karar alma mekanizmasını değerlendirmek.
Bireyler eğitim kararı alırken sadece kendi ücretlerini artıran içsel getiriyi dikkate alırlar, başkalarına sağladıkları dışsal faydayı hesaba katmazlar.
Rasyonel bireyler özel fayda-maliyet analizi yaparlar.
3
Özel denge ile sosyal optimumu karşılaştırmak.
Pozitif dışsallığın olduğu her durumda olduğu gibi, piyasa dengesi (özel denge) sosyal açıdan arzulanan (sosyal optimum) üretim veya yatırım düzeyinin altında gerçekleşir.
Sosyal faydanın özel faydadan büyük olması eksik yatırıma neden olur.

Key Concept

İçsel Büyüme ve Pozitif Dışsallık (Market Failure)

Practice More

Lucas modelindeki üretim fonksiyonunda yer alan hah_a parametresinin büyüklüğünün, sosyal optimum ile piyasa dengesi arasındaki makası nasıl etkilediğini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question