Examkin

Question

Difficulty: Mediumİki Yanlı Tekel (Bilateral Monopol)

Nadir toprak elementlerinden olan neodimyumun ülke içindeki tek tedarikçisi olan bir maden işletmesi ile bu madeni yüksek performanslı elektrikli araç motoru üretiminde kullanan tek yerli teknoloji fabrikasının karşı karşıya geldiği bir piyasa yapısında, denge fiyatı ve işlem miktarının oluşumuyla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

  1. Fiyat ve miktar üzerinde tam bir uzlaşı sağlayan tek bir matematiksel denge noktası yoktur; sonuç tarafların nispi pazarlık güçlerine göre şekillenir.Answer
  2. B
    Denge fiyatı, her zaman satıcı firmanın marjinal maliyetinin (MCMC) marjinal hasılatına (MRMR) eşit olduğu noktada, monopol fiyatı olarak belirlenir.
  3. C
    Denge fiyatı ve miktarı, piyasa arz ve talep eğrilerinin kesiştiği noktada tam rekabet şartlarına uygun olarak kendiliğinden oluşur.
  4. D
    Fiyatın belirlenmesinde sadece alıcı firmanın marjinal ürün hasılatı (MRPMRP) belirleyicidir ve satıcının maliyet yapısı dikkate alınmaz.
  5. E
    Piyasa gücü sayesinde denge noktası her zaman Pareto optimum seviyesinde gerçekleşerek sosyal refahı maksimize eder.

Answer

İki yanlı tekel piyasasında fiyat ve miktar teorik olarak belirsizdir ve tarafların pazarlık gücüne göre bir aralık içerisinde belirlenir.
İki yanlı tekel piyasasında, satıcının monopol gücü ile alıcının monopson gücü birbiriyle çatışır. Bu durumda ne tek başına satıcının ne de alıcının kuralı geçerli olur. Fiyat ve miktar teorik olarak 'belirsiz' kabul edilir; nihai denge tarafların ikna kabiliyeti, finansal gücü ve diğer stratejik faktörlerden oluşan pazarlık gücüne göre bir fiyat aralığı içerisinde şekillenir.

Step-by-Step Solution

1
Piyasa yapısını analiz etme.
Sorudaki durumda tek bir satıcı (Maden İşletmesi - Monopol) ve tek bir alıcı (Teknoloji Fabrikası - Monopson) karşı karşıyadır. Bu yapı 'İki Yanlı Tekel' (Bilateral Monopol) olarak adlandırılır.
Denge koşullarını belirlemeden önce piyasa tipinin doğru teşhis edilmesi gerekir.
2
Tarafların fiyat tercihlerini belirleme.
Satıcı (Monopol) karını maksimize etmek için yüksek bir fiyat talep ederken, alıcı (Monopson) maliyetini minimize etmek için düşük bir fiyat teklif eder.
Çıkar çatışması, piyasada tek bir denge noktasının oluşmasını engelleyen temel unsurdur.
3
Denge aralığını ve sonucu değerlendirme.
Teorik olarak fiyatın bir üst sınırı (monopol fiyatı) ve bir alt sınırı (monopson fiyatı) vardır. Gerçekleşecek olan fiyat bu aralıktadır ve 'pazarlık gücü' (bargaining power) tarafından belirlenir.
Matematiksel bir kesinlik yerine stratejik bir etkileşim söz konusudur.

Key Concept

İki Yanlı Tekel (Bilateral Monopol) ve Belirsizlik İlkesi

Hints

1
Piyasada kaç alıcı ve kaç satıcı olduğunu belirleyerek başlayın.
2
Satıcının tekel (monopol), alıcının ise tek alıcı (monopson) olduğu bu özel yapıda fiyatın kimin tarafından dikte edilebileceğini düşünün.
3
Her iki tarafın da fiyat üzerinde gücü varsa, fiyatın matematiksel bir fonksiyonla mı yoksa karşılıklı pazarlıkla mı belirleneceğini sorgulayın.

Practice More

İşçi sendikası (tek satıcı) ile büyük bir fabrikanın (tek alıcı) karşı karşıya geldiği emek piyasası örneklerini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question

Topics

İki Yanlı Tekel (Bilateral Monopol)

More questions from this topic