Question

Difficulty: MediumSürdürülebilir Kalkınma

Sürdürülebilir kalkınma analizlerinde ve kaynak iktisadı literatüründe; teknolojik gelişmeler sayesinde bir kaynağın kullanımında sağlanan teknik verimlilik artışının, o kaynağın birim maliyetini düşürerek toplam tüketim miktarını beklentilerin aksine daha da artırması durumuna ne ad verilir?

  1. A
    Solow Artığı
  2. B
    Hartwick Kuralı
  3. Jevons ParadoksuAnswer
  4. D
    Kuznets Eğrisi
  5. E
    Giffen Paradoksu

Answer

Verimlilik artışının toplam tüketimi artırması durumu Jevons Paradoksu (Geri Tepme Etkisi) olarak adlandırılır.
Doğru cevap olan ifade, William Stanley Jevons tarafından 19. yüzyılda kömür kullanımı üzerine yapılan gözlemlere dayanır. Buna göre, teknolojik ilerleme bir kaynağın kullanım verimliliğini artırdığında, o kaynağın birim başına kullanım maliyeti düşer. Maliyet düşüşü ise talebi o kadar çok artırır ki, sonuçta toplam kaynak tüketimi azalmak yerine daha da yükselir. Bu durum sürdürülebilir kalkınma stratejilerinde sadece teknolojik verimliliğe güvenmenin yeterli olmayabileceğini gösteren önemli bir eleştiridir.

Step-by-Step Solution

1
Teknolojik gelişmenin bir kaynağın (örneğin kömür veya petrol) kullanım verimliliğini artırdığı varsayılır.
Birim çıktı üretmek için gereken kaynak miktarı azalır.
Sürdürülebilirlik adına kaynak tasarrufu hedeflenir.
2
Artan verimliliğin ekonomik etkisini analiz et.
Kaynağın kullanım maliyeti düşer ve bu durum talebi uyarır.
Daha düşük maliyet, hem mevcut kullanımın artmasına hem de yeni kullanım alanlarının doğmasına yol açar.
3
Toplam tüketim değişimini değerlendir.
Verimlilik artışından kaynaklanan tasarruf, talep artışıyla dengelenir veya aşılır.
Bu durum literatürde Jevons Paradoksu veya 'Geri Tepme Etkisi' (Rebound Effect) olarak tanımlanır.

Key Concept

Jevons Paradoksu ve Geri Tepme Etkisi (Rebound Effect)

Hints

1
Bu kavram, teknolojik verimlilik artışının beklenen kaynak tasarrufunu sağlamadığı durumları anlatır.
2
Ekonomik literatürde bu durum 'Geri Tepme Etkisi' (Rebound Effect) olarak da bilinir.
3
19. yüzyılda kömür kullanımı üzerine yapılan gözlemlerle ortaya atılan ve verimlilik artışının maliyetleri düşürerek tüketimi kamçıladığını belirten iktisatçıyla anılır.

Practice More

Çevresel Kuznets Eğrisi (EKC) ve 'Decoupling' (Ayrışma) kavramlarını inceleyerek sürdürülebilir büyüme tartışmalarını pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question