Question

Difficulty: HardAçık Piyasa İşlemleri (APİ)

Merkez Bankası'nın fiyat istikrarını sağlama hedefi doğrultusunda, piyasadaki yapısal likidite fazlasını kalıcı olarak çekmek amacıyla yürüttüğü 'doğrudan satım' (outright sale) işleminin Merkez Bankası analitik bilançosu ve temel parasal büyüklükler üzerindeki yansımalarına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. Bilançonun aktifindeki 'İç Varlıklar' (Menkul Kıymetler) kalemi azalırken, pasifindeki 'Rezerv Para' bileşeni olan banka rezervleri azalır ve bu durum Net İç Varlıkların daralmasına neden olur.Answer
  2. B
    Satış işlemi karşılığında bankalardan tahsil edilen tutarlar emisyon hacmini artıracağı için parasal taban büyüklüğü ve para arzı bu işlemden etkilenmez.
  3. C
    Doğrudan satım işlemi sadece pasif kalemler arasında bir yer değiştirmeye neden olduğu için Merkez Bankası bilançosunun aktif büyüklüğünde herhangi bir değişikliğe yol açmaz.
  4. D
    Menkul kıymetlerin piyasa fiyatından satılması sonucunda piyasaya likidite enjekte edilir, bu durum kısa vadeli faiz oranlarının düşmesine ve yatırım harcamalarının artmasına neden olur.
  5. E
    İşlem sonucunda bankaların Merkez Bankası nezdindeki serbest rezervleri artar ve bu durum ticari bankaların kaydi para yaratma kapasitesini genişletir.

Answer

Doğrudan satım işlemi sonucunda aktifteki İç Varlıklar ve pasifteki Rezerv Para eş anlı olarak azalır, bu da Net İç Varlıkların daralmasına yol açar.
Doğrudan satım (outright sale) operasyonu, Merkez Bankası'nın aktifinde yer alan menkul kıymetlerin piyasaya devredilmesi ve karşılığında bankacılık sisteminden likidite (rezerv) çekilmesi işlemidir. Bu işlem sonucunda bilançonun aktif büyüklüğü (İç Varlıklar) ve pasif büyüklüğü (Rezerv Para) aynı tutarda azalır. Net İç Varlıklar, parasal taban ile net dış varlıklar arasındaki fark olduğu için, parasal tabandaki bu azalış Net İç Varlıkların da daralması anlamına gelir.

Step-by-Step Solution

1
İşlemin niteliğini belirle
Doğrudan satım (outright sale) kalıcı ve daraltıcı bir açık piyasa işlemidir.
Merkez Bankası piyasadaki likiditeyi çekmek için kendi portföyündeki kağıtları satmaktadır.
2
Aktif kalemlerdeki değişimi analiz et
Merkez Bankası bilançosunun aktifindeki 'Menkul Kıymetler' (ve dolayısıyla İç Varlıklar) kalemi azalır.
Varlık portföyünden menkul kıymet çıkışı gerçekleşmiştir.
3
Pasif kalemlerdeki değişimi analiz et
Bankalar kağıt alımı için ödeme yaptığında, Merkez Bankası nezdindeki rezervleri (pasif/Rezerv Para) azalır.
Piyasadan likidite (rezerv para) çekilmiştir.
4
Parasal büyüklüklere etkisini hesapla
Parasal Taban (H) azalır ve Net İç Varlıklar (NİV) daralır.
NI˙V=HNDVNİV = H - NDV formülüne göre, Net Dış Varlıklar (NDVNDV) sabitken Parasal Taban (HH) azaldığı için NI˙VNİV de azalır.

Key Concept

Merkez Bankası Analitik Bilançosu ve APİ Etkileşimi

Hints

1
Açık piyasa işlemlerinde Merkez Bankası'nın neyi 'sattığını' ve karşılığında neyi 'aldığını' düşünün.
2
Aktif bir varlık olan menkul kıymet azalıyorsa, çift taraflı kayıt sistemine göre pasif taraftaki rezerv paranın da azalması gerekir.
3
Net İç Varlıklar formülünü (H=NDV+NI˙VH = NDV + NİV) hatırlayın; rezerv paranın (H) azaldığı bir durumda NİV nasıl etkilenir?

Practice More

Ters repo işleminin doğrudan satımdan farkını ve bilançodaki geçici etkilerini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question