Question

Difficulty: HardTürkiye Ekonomisinde Sektörel Yapının Dönüşümü

Türkiye ekonomisinde Cumhuriyet'in kuruluşundan günümüze kadar geçen süreçte üretim (GSYHGSYH) ve işgücü (istihdam) yapısındaki sektörel değişimler analiz edildiğinde, bu dönüşümün karakteristiğine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Tarım sektörünün GSYHGSYH içindeki payının azalma hızı, istihdamdaki payının azalma hızından daha yüksek gerçekleşmiştir.
  2. B
    196019801960-1980 dönemindeki ithal ikameci sanayileşme stratejisi, sanayi sektörünün GSYHGSYH payını artırsa da istihdamın tarımdan sanayiye kaymasında sınırlı bir etki yaratmıştır.
  3. C
    19801980 sonrası dışa açılma ve serbestleşme süreciyle birlikte hizmetler sektörü, hem üretim hem de istihdamda ekonominin en baskın sektörü konumuna gelmiştir.
  4. D
    İstihdamın sektörel dağılımındaki değişim, üretim yapısındaki değişimi geriden takip etmiş; bu durum tarım sektöründe düşük verimlilik ve gizli işsizlik sorunlarının sürmesine neden olmuştur.
  5. Türkiye ekonomisindeki sektörel dönüşüm; tarımsal ağırlıklı yapıdan önce tam olgunlaşmış bir sanayi yapısına, ardından hizmetler toplumuna geçiş şeklinde 'ardışık ve doğrusal' bir seyir izlemiştir.Answer

Answer

Türkiye ekonomisindeki sektörel dönüşümün 'ardışık ve doğrusal' bir seyir izlediğini savunan ifade yanlıştır.
Doğru yanıt olan seçenek, Türkiye ekonomisinin gelişimini klasik (doğrusal) kalkınma aşamalarıyla açıklamaktadır. Oysa Türkiye, sanayi sektörünün milli gelir içindeki payı %25-30 bandını kalıcı olarak aşamadan (olgunlaşmadan), hizmetler sektörünün baskın hale geldiği bir yapıya bürünmüştür. Bu durum literatürde 'erken hizmetleşme' veya 'sanayisizleşme riski' olarak tartışılmaktadır; dolayısıyla dönüşüm ardışık ve doğrusal değildir.

Step-by-Step Solution

1
GSYHGSYH ve istihdam paylarının tarihsel gelişimini karşılaştırın.
Tarımın payı her iki kategoride de düşmüş, hizmetler sektörü ise her ikisinde de birinci sıraya yükselmiştir.
Dönüşümün yönünü belirlemek için temel verilerin analizi gerekir.
2
Sektörler arası geçişin hızını ve verimlilik farklarını analiz edin.
Üretimdeki pay değişiminin istihdamdaki değişimden daha hızlı olduğu ve tarımda verimlilik düşüklüğünün sürdüğü görülür.
Yapısal dönüşümün dinamiklerini anlamak için verimlilik farkları kritiktir.
3
Dönüşümün kalkınma literatüründeki 'doğrusal model' ile uyumunu kontrol edin.
Türkiye'nin sanayileşme sürecini tam tamamlamadan hizmetler ağırlıklı bir yapıya geçmesi, sürecin ardışık olmadığını kanıtlar.
Soru kökündeki yanlış ifadeyi tespit etmek için teorik modellerle gerçekliğin kıyaslanması gerekir.

Key Concept

Türkiye Ekonomisinde Yapısal ve Sektörel Dönüşümün Karakteristiği

Practice More

TÜİK verileri ışığında tarım ve sanayi sektörlerinin son 10 yıldaki istihdam ve üretim payı değişimlerini güncel kriz dönemleri (2008, 2018, 2020) bazında inceleyiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question