İktisat teorisinde üretim faktörlerine olan talep, bu faktörlerin üretimine katıldığı niha… — KPSS İktisat

İktisat teorisinde üretim faktörlerine olan talep, bu faktörlerin üretimine katıldığı nihai mal ve hizmetlere olan talepten türetildiği için "türev talep" olarak adlandırılır. Faktör piyasalarında denge ücret ve istihdam düzeyleri analiz edilirken, talep eğrisini kaydıran (shift) unsurlar ile eğri üzerindeki hareketleri (movement) birbirinden ayırt etmek önem arz etmektedir. Buna göre, diğer değişkenler sabitken ( $ceteris\ paribus$ ), bir üretim faktörünün talep eğrisinde sağa doğru bir kaymaya (shift) yol açan temel neden aşağıdakilerden hangisidir?

A
Faktörün birim fiyatında ( $w$ veya $r$ ) meydana gelen düşüş sonucu firmanın kâr maksimizasyonu gereği daha fazla girdi kullanmaya başlaması
B
Üretimde kullanılan faktörün piyasadaki toplam arz miktarının artması sonucunda faktör piyasası denge fiyatının gerilemesi
Faktörün üretiminde kullanıldığı nihai ürünün piyasa fiyatının, tüketici talebindeki artışa bağlı olarak yükselmesiAnswer
D
Üretim sürecinde söz konusu faktör ile ikame edilebilirliği yüksek olan rakip bir girdinin piyasa fiyatının düşmesi
E
Faktörün marjinal fiziksel ürününün ( $MPP$ ), üretim ölçeği genişledikçe azalan verimler yasası etkisiyle azalması

Answer

Faktörün üretiminde kullanıldığı nihai ürünün piyasa fiyatının yükselmesi, türev talep mekanizması gereği faktör talep eğrisini sağa kaydıran temel unsurdur.

Faktör talebi türev bir taleptir; yani girdiye olan talep, o girdiyle üretilen malın talebinden ve fiyatından doğrudan etkilenir. Nihai malın fiyatı arttığında, faktörün marjinal ürün hasılatı (

MRP

) her girdi düzeyi için artar. Bu durum, faktör talep eğrisinin bir bütün olarak sağa kayması anlamına gelir.

Step-by-Step Solution

Türev talep ilişkisinin tanımlanması

MRP = P_{mal} \times MPP

Faktör talebi, üretilen malın fiyatı (

P_{mal}

) ve faktörün marjinal verimliliğine (

MPP

) bağlıdır.

Nihai mal fiyatındaki değişimin etkisinin analizi

P_{mal} \uparrow \Rightarrow MRP \uparrow

Üretilen malın fiyatı arttığında, her bir birim faktörün firmaya sağladığı ek hasılat artar ve bu durum talep eğrisini sağa kaydırır.

Diğer seçeneklerin elenmesi

A ve B (hareket), D (sola kayma), E (eğim nedeni)

Faktörün kendi fiyatı ve arz değişimleri eğri üzerinde hareket yaratırken, ikame fiyatındaki düşüş talebi azaltır; azalan verimler ise eğrinin şeklini belirler.

Key Concept

Faktör Talebinin Kayması (Shift vs Movement)

Estimated Time:2m 0s

Question

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Topics

More questions from this topic