Question

Difficulty: Very hardTalebi Etkileyen Faktörler ve Talep Değişmeleri

X malı için talep fonksiyonu Qd=f(Px,I,Py,Pz,E)Q_d = f(P_x, I, P_y, P_z, E) olarak tanımlanmıştır. X malının düşük bir mal olduğu, Y malı ile ikame, Z malı ile tamamlayıcı ilişkisi içinde bulunduğu bilinmektedir. Buna göre, diğer değişkenlerin sabit olduğu varsayımı altında, aşağıdakilerden hangisi X malının talep eğrisinin kesinlikle sağa kaymasına (talebin artmasına) yol açar?

  1. A
    Tüketicilerin nominal gelirleri %15 artarken, genel fiyatlar düzeyinin %25 arttığı ve X malının ikamesi olan Y malının fiyatının düştüğü durum
  2. B
    X malının gelecekteki fiyatının düşeceği beklentisinin güçlendiği ve tüketicilerin zevk ve tercihlerinin X malı lehine değiştiği durum
  3. C
    Tüketicilerin reel gelirlerinin arttığı ve tamamlayıcı Z malının üretiminde kullanılan bir hammaddenin fiyatının arttığı durum
  4. D
    X malının kendi fiyatının düştüğü ve tüketicilerin nominal gelirlerinin genel fiyatlar düzeyinden daha fazla arttığı durum
  5. Tüketicilerin nominal gelirleri %10 artarken genel fiyatlar düzeyinin %20 arttığı ve tamamlayıcı Z malı üretimindeki birim vergilerin kaldırıldığı durumAnswer

Answer

Tüketicilerin nominal gelirlerindeki artışın genel fiyat düzeyindeki artışın altında kalması reel geliri düşürür; düşük mallarda reel gelir azalışı talebi artırarak eğriyi sağa kaydırır. Aynı zamanda tamamlayıcı malın vergisinin kaldırılması onun piyasa fiyatını düşürerek X malına olan talebi de artırır, böylece talep eğrisi kesinlikle sağa kayar.
Doğru olan seçenekteki senaryoda, nominal gelir artışı enflasyonun altında kaldığı için tüketicilerin reel geliri azalmıştır. X malı düşük bir mal olduğundan, alım gücü azalan tüketici bu mala daha fazla yönelecek ve talep eğrisi sağa kayacaktır. Aynı zamanda, tamamlayıcı olan Z malının üzerindeki verginin kaldırılması Z malını ucuzlatacak, bu da X malına olan talebi ek olarak artıracaktır. Her iki faktör de talebi artırıcı yönde çalıştığı için sonuç kesindir.

Step-by-Step Solution

1
Reel gelir değişimini analiz etme
Nominal gelir %10 artarken fiyatlar %20 arttığı için reel gelir yaklaşık olarak %10 - %20 = -%10 oranında azalmıştır.
Alım gücündeki değişimi belirlemek için nominal gelirdeki değişimin genel fiyatlar düzeyindeki değişimle (enflasyon) kıyaslanması gerekir.
2
Gelir etkisinin düşük mal üzerindeki etkisini belirleme
Reel gelir azaldığı için düşük bir mal (inferior good) olan X'e duyulan talep artar (DxD_x \uparrow).
Düşük malların tanımı gereği, tüketicinin geliri ile mala olan talebi arasında ters yönlü bir ilişki bulunmaktadır.
3
İlgili mal piyasasına yönelik müdahalenin etkisini analiz etme
Z malı üzerindeki birim vergilerin kaldırılması, Z malının arzını artırarak piyasa denge fiyatının (PzP_z) düşmesine neden olur.
Üretim üzerindeki vergilerin kaldırılması marjinal maliyetleri düşürerek arz eğrisini sağa kaydırır ve fiyatın düşmesini sağlar.
4
Çapraz fiyat etkisini X malı üzerine uygulama
Z ve X tamamlayıcı mallar olduğundan, Z'nin fiyatındaki düşüş X malına olan talebi artırır (PzDxP_z \downarrow \Rightarrow D_x \uparrow).
Tamamlayıcı mallarda birinin fiyatındaki azalış, diğer malın kullanımını daha cazip hale getirerek ona olan talebi artırır.
5
Toplam etkiyi sentezleme
Hem negatif gelir etkisinin (düşük mal olması sebebiyle) hem de tamamlayıcı mal fiyat etkisinin talebi artırması sonucu X malının talep eğrisi kesinlikle sağa kayar.
Eğriyi kaydıran iki bağımsız değişkenin de aynı yönde (artış yönlü) etki etmesi, sonucun kesinliğini sağlar.

Key Concept

Talebi etkileyen dışsal faktörlerin (gelir ve ilgili mal fiyatları) talep eğrisi üzerindeki kaydırıcı etkisi ve düşük mal-tamamlayıcı mal ilişkisi.

Practice More

Bu analizdeki mantığı 'Giffen malları' için talep eğrisinin eğimi ile birleştirerek, toplam etkinin (gelir ve ikame etkisi) nasıl oluştuğunu incelemeniz konuyu pekiştirmenize yardımcı olacaktır.
Estimated Time:3m 0s
Rate this question