Uluslararası Ticaret Politikası

109 questions

Gönüllü İhracat Kısıtlamaları ( $VER$ ), ithalatçı ülkenin talebi üzerine ihracatçı ülkenin belirli bir malın dış satım miktarını sınırlandırmayı kabul etmesiyle ortaya çıkan bir dış ticaret politikası aracıdır. Küçük ülke varsayımı altında, aynı miktar kısıtlamasını sağlayan bir ithalat kotası ile karşılaştırıldığında, Gönüllü İhracat Kısıtlamalarının ( $VER$ ) ithalatçı ülke üzerindeki temel refah farkı aşağıdakilerden hangisidir?

Kısıtlama sonucunda oluşan kota rantının ihracatçı ülkeye transfer edilmesi nedeniyle ithalatçı ülkedeki net refah kaybının daha yüksek olması

İthalatçı ülke hükümetinin kota lisanslarını açık artırma ile satması sonucu bütçe geliri elde etmesi

Kota rantının ithalatçı ülkedeki ithalatçı firmalar tarafından paylaşılarak ülke içinde kalması

Yerli fiyatların ithalat kotasına oranla daha az yükselmesi sonucu tüketici kaybının minimize edilmesi

Dış ticaret hadlerinin ithalatçı ülke lehine iyileşmesi sonucu toplam refahın artış göstermesi

Show answer & explanation

Answer: Kısıtlama sonucunda oluşan kota rantının ihracatçı ülkeye transfer edilmesi nedeniyle ithalatçı ülkedeki net refah kaybının daha yüksek olması

Answer

Kısıtlama sonucunda oluşan kota rantının ihracatçı ülkeye transfer edilmesi nedeniyle ithalatçı ülkedeki net refah kaybının daha yüksek olması

Gönüllü İhracat Kısıtlamaları (

VER

), yapısal olarak ithalat kotalarına çok benzer; ancak en kritik fark kota rantının (kıtlık rantı) mülkiyetidir. İthalat kotalarında bu rant ithalatçı ülke hükümetine (ihale yoluyla) veya yerli ithalatçılara kalabilirken,

VER

uygulamasında ihracatçı ülke kısıtlamayı bizzat yönettiği için rant yabancı ülkeye transfer edilir. Bu durum, ithalatçı ülkenin refah kaybının 'tüketim ve üretim ölü kayıplarına' ek olarak 'rant kaybını' da içermesine neden olur.

Step-by-Step Solution

Kısıtlamanın fiyat ve miktar üzerindeki etkisini belirleyin.

Gönüllü ihracat kısıtlaması (

VER

), ithal malın arzını azaltarak yerli piyasada fiyatların yükselmesine neden olur.

Miktar kısıtlaması piyasada yapay bir kıtlık yaratır.

Oluşan kota rantının (rent) kime gittiğini analiz edin.

İhracatçı ülke kendi ihracatını kısıtladığı ve lisansları kendisi dağıttığı için, yüksek fiyattan satış yapmanın getirdiği rant ihracatçı ülkede kalır.

VER

uygulamasında kontrol ihracatçı ülkededir.

İthalat kotası ile karşılaştırarak refah farkını saptayın.

İthalat kotasında rant ithalatçı ülkede (hükümet veya ithalatçılar) kalabilirken,

VER

'de bu rant yurt dışına transfer edilir; bu da ithalatçı ülke için daha büyük bir kayıptır.

Rantın ülke dışına çıkması, ölü kayıplara (deadweight loss) ek olarak doğrudan bir transfer kaybı yaratır.

Key Concept

Gönüllü İhracat Kısıtlamalarında Kota Rantı Transferi

Practice More

İthalat kotalarında kota rantının hangi durumlarda hazineye, hangi durumlarda ise ithalatçıya kaldığını tekrar ediniz.

Estimated Time:1m 15s

Question 102Question →

Küresel piyasalarda "fiyat alıcı" (price taker) konumunda olan küçük bir ülkenin ithal ettiği bir mal üzerine gümrük tarifesi koyması sonucunda ortaya çıkan net refah etkisine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Üretim ve tüketim etkileri nedeniyle oluşan daralan yük (ölü yük) kayıplarının toplamı kadar net bir refah kaybı yaşanır.

Dış ticaret hadlerinin ülke lehine iyileşmesi sayesinde daralan yük kayıpları dengelenir ve toplam refah artar.

Tüketici rantındaki azalış, üretici rantı ve gümrük vergisi geliri tarafından tam olarak karşılandığı için toplam refah değişmez.

Üretici rantındaki artışın tüketici rantındaki azalıştan daha fazla olması nedeniyle net bir refah kazancı elde edilir.

Gümrük vergisi gelirleri, tüketici rantındaki toplam kayıptan daha büyük olduğu için net refah artışı sağlanır.

Show answer & explanation

Answer: Üretim ve tüketim etkileri nedeniyle oluşan daralan yük (ölü yük) kayıplarının toplamı kadar net bir refah kaybı yaşanır.

Answer

Küçük bir ülkede gümrük tarifesi uygulanması, üretim ve tüketim çarpıklıkları nedeniyle ölü yük kayıplarına yol açar ve net refahı azaltır.

Küçük bir ülke dünya fiyatlarını etkileyemediği için tarife uyguladığında dış ticaret hadleri değişmez. Bu durumda tarife, yurt içi fiyatları tarife miktarı kadar artırarak yerli üretimi teşvik eder (üretim etkisi/çarpıklığı) ve yurt içi tüketimi azaltır (tüketim etkisi/çarpıklığı). Tüketici rantındaki toplam kaybın bir kısmı üreticiye ve devlete transfer edilse de, üretim ve tüketimdeki bu çarpıklıklar nedeniyle ortaya çıkan 'b' ve 'd' alanları (ölü yük kayıpları) net bir refah kaybına işaret eder.

Step-by-Step Solution

Küçük ülke varsayımının analiz edilmesi.

Ülke "fiyat alıcı" olduğu için dünya fiyatı (

P_w

) sabittir ve tarife sonrası yurt içi fiyat

P_w + t

olur.

Küçük ülkelerin ticaret politikaları dünya arz ve talebini etkileyemez.

Rant değişimlerinin belirlenmesi.

Tüketici rantı

-(a+b+c+d)

kadar azalır, üretici rantı

+(a)

kadar artar ve devlet geliri

+(c)

kadar artar.

Fiyat artışı tüketiciden üreticiye ve devlete kaynak transferine neden olur.

Net refah etkisinin hesaplanması.

Net Etki =

(a) + (c) - (a+b+c+d) = -(b+d)

Transferler birbirini götürürken, üretim çarpıklığı (

b

) ve tüketim çarpıklığı (

d

) kayıp olarak kalır.

Key Concept

Küçük Ülke Tarife Analizi ve Ölü Yük Kaybı

Estimated Time:1m 30s

Question 103Question →

Bir ekonomi yönetimi, ithal edilen bir sanayi robotu için $\%10$ oranında ad valorem gümrük vergisi ve robotun adedi başına $500$ $spesifik gümrük vergisi (bileşik tarife) uygulamaktadır. Robotun gümrük hattındaki dünya fiyatı$ 5.000 iken, yerli üretimi teşvik etmek amacıyla spesifik vergi tutarı $1.000$ $'a yükseltilmiştir. Bu vergi artışı sonucunda, robotun gümrük değerine oranla hesaplanan toplam 'ad valorem eş değeri'ndeki değişim aşağıdakilerden hangisidir?

\%10

'dan

\%20

'ye yükselmiştir.

\%20

'den

\%30

'a yükselmiştir.

\%20

'den

\%25

'e yükselmiştir.

\%15

'ten

\%25

'e yükselmiştir.

\%25

'ten

\%35

'e yükselmiştir.

Show answer & explanation

Answer: $\%20$ 'den $\%30$ 'a yükselmiştir.

Answer

Robotun toplam ad valorem eş değeri

\%20

'den

\%30

'a yükselmiştir.

Bileşik tarife uygulamasında toplam vergi yükü, ad valorem vergi tutarı ile spesifik vergi tutarının toplamına eşittir. Başlangıçta gümrük değeri

5.000

olan robot için

\%10

ad valorem vergi (

500

) ve

500

spesifik vergi olmak üzere toplam

1.000

vergi ödenmektedir; bu da

\%20

ad valorem eş değerine karşılık gelir. Spesifik verginin

1.000

'a çıkarılmasıyla toplam vergi

1.500

olur.

1.500 / 5.000 = 0,30

işlemi sonucunda yeni ad valorem eş değerinin

\%30

olduğu görülmektedir.

Step-by-Step Solution

Başlangıçtaki toplam vergi miktarını ve ad valorem eş değerini hesaplayınız.

Ad valorem kısım:

5.000 \times 0,10 = 500

. Spesifik kısım:

500

. Toplam Vergi:

1.000

. Ad Valorem Eş Değeri:

(1.000 / 5.000) \times 100 = \%20$.

Bileşik tarife, hem değer üzerinden hem de miktar üzerinden alınan vergilerin toplamıdır.

Vergi artışı sonrasındaki toplam vergi miktarını ve yeni ad valorem eş değerini hesaplayınız.

Ad valorem kısım:

500

(sabit). Yeni spesifik kısım:

1.000

. Yeni Toplam Vergi:

1.500

. Yeni Ad Valorem Eş Değeri:

(1.500 / 5.000) \times 100 = \%30$.

Yeni koruma düzeyini belirlemek için güncellenmiş toplam vergi tutarının malın fiyatına oranlanması gerekir.

İki durum arasındaki farkı karşılaştırarak değişimi belirleyiniz.

Koruma düzeyi

\%20

'den

\%30

'a çıkmıştır.

Vergi miktarındaki maktu artışın oransal karşılığını bulmak sorunun temel amacıdır.

Key Concept

Bileşik Tarife ve Ad Valorem Eş Değeri

Estimated Time:1m 30s

Question 104Question →

Stratejik ticaret politikası literatüründe Paul Krugman (1984) tarafından ortaya konulan "İthalat Koruması yoluyla İhracat Teşviki" (Import Protection as Export Promotion) argümanına göre; iç pazarın dış rekabete karşı korunmasının, yerli firmanın üçüncü ülke pazarlarındaki rekabet gücünü artırmasını sağlayan temel iktisadi mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

İç pazarın korunmasıyla artan üretim hacminin, ölçek ekonomileri veya yaparak öğrenme süreçleri aracılığıyla marjinal maliyetleri düşürerek yerli firmanın tepkime (reaction) fonksiyonunu dış pazarda daha agresif bir konuma kaydırması

Koruma önlemleri sonucu elde edilen gümrük vergisi gelirlerinin, doğrudan ihracat sübvansiyonu olarak kullanılması sayesinde yerli firmanın dünya fiyatlarının altında satış yapabilmesi

İç pazarın korunmasıyla yükselen nispi fiyatların, Stolper-Samuelson etkisiyle yerli üretim faktörlerinin reel gelirini ve buna bağlı olarak toplam faktör verimliliğini artırması

Yerli firmanın korunan iç pazarda elde ettiği tekel karlarını, Ar-Ge faaliyetlerine yönlendirerek dinamik karşılaştırmalı üstünlük elde etmesi ve teknolojik liderliği ele geçirmesi

İç pazarın kapatılmasının yerli firmaya "arızi damping" yapma imkanı tanıması ve rakip yabancı firmaların ölçek kaybetmesine neden olarak piyasadan tamamen tasfiye edilmesini sağlaması

Show answer & explanation

Answer: İç pazarın korunmasıyla artan üretim hacminin, ölçek ekonomileri veya yaparak öğrenme süreçleri aracılığıyla marjinal maliyetleri düşürerek yerli firmanın tepkime (reaction) fonksiyonunu dış pazarda daha agresif bir konuma kaydırması

Answer

İç pazarın korunmasıyla artan üretim hacminin, ölçek ekonomileri veya yaparak öğrenme süreçleri aracılığıyla marjinal maliyetleri düşürerek yerli firmanın tepkime fonksiyonunu dış pazarda daha agresif bir konuma kaydırması

Doğru yanıt olan seçenek, Krugman modelinin özünü yansıtmaktadır: Koruma sayesinde iç pazarda hakimiyet kuran firma, üretim hacmini artırır. Ölçek ekonomileri gereği üretim hacmindeki bu artış, birim ve marjinal maliyetleri düşürür. Uluslararası piyasada rekabet ederken, daha düşük marjinal maliyete sahip olan firma, stratejik bir avantaj elde eder (tepkime fonksiyonu dışarı kayar) ve bu durum rakip firmaların pazar payını azaltırken yerli firmanın ihracatını artırır.

Step-by-Step Solution

Endüstri yapısını analiz etme

Endüstride önemli ölçek ekonomileri (artan getiri) ve içsel/dışsal marjinal maliyet düşüşleri mevcuttur.

Stratejik ticaret politikası modelleri eksik rekabet ve ölçek ekonomileri varsayımı üzerine kuruludur.

İthalat korumasının etkisini belirleme

İthalat kısıtlandığında, yerli firma iç pazardaki satış hacmini artırır.

Yabancı rakibin iç pazara girişi engellenince pazar payı yerli firmaya kalır.

Maliyet etkisini hesaplama

Artan üretim miktarı (

Q

), ölçek ekonomileri nedeniyle marjinal maliyeti (

MC

) aşağı çeker.

Sabit maliyetlerin daha geniş bir tabana yayılması veya 'yaparak öğrenme' etkisi maliyet avantajı yaratır.

Uluslararası rekabet etkisini sentezleme

Düşük marjinal maliyet, yerli firmanın Cournot tepkime eğrisini dışarı kaydırarak üçüncü ülkelerde daha yüksek pazar payı almasını sağlar.

Maliyeti düşen firma, stratejik olarak daha fazla üretim yapma kapasitesine sahip olur ve rakiplerini geri çekilmeye zorlar.

Key Concept

İthalat Koruması yoluyla İhracat Teşviki (Krugman Modeli)

Estimated Time:2m 0s

Question 105Question →

Uluslararası ticaret literatüründe Brander-Spencer modeli, eksik rekabet koşullarında (oligopol) devletin ihracat sübvansiyonu vererek yerli firmanın dünya piyasasındaki kâr payını artırabileceğini savunur. Ancak bu model, firmaların miktar üzerinden rekabet ettiği (Cournot) varsayımına dayanmaktadır. Eaton ve Grossman (1986) tarafından geliştirilen karşıt analiz, bu varsayımın değiştirilmesinin politika önerisini tamamen tersine çevirebileceğini göstermiştir.

Buna göre, yerli ve yabancı firmanın ürettiği malların "stratejik tamamlayıcı" ( $strategic$ $complements$ ) olduğu ve firmaların fiyat üzerinden rekabet ettiği (Bertrand) bir piyasa yapısında, Eaton-Grossman analizine göre devletin ulusal refahı maksimize etmek için izlemesi gereken optimal politika aşağıdakilerden hangisidir?

İhracat vergisi uygulanması

İhracat sübvansiyonu verilmesi

Üretim kotası getirilmesi

İthalat vergisi konulması

Damping karşıtı önlemlerin kaldırılması

Show answer & explanation

Answer: İhracat vergisi uygulanması

Answer

Eaton-Grossman analizine göre, fiyat üzerinden rekabet edilen (Bertrand) ve malların stratejik tamamlayıcı olduğu bir piyasada optimal politika ihracat vergisi uygulanmasıdır.

Stratejik ticaret politikası literatüründe Eaton ve Grossman, Brander-Spencer modelinin miktar rekabeti varsayımına dayalı 'ihracat sübvansiyonu' önerisinin, fiyat rekabeti (Bertrand) durumunda geçerliliğini yitirdiğini göstermiştir. Fiyat rekabetinde firmaların tepki fonksiyonları pozitif eğimlidir; yani bir firma fiyat düşürürse diğeri de düşürür (stratejik tamamlayıcılık). Eğer devlet sübvansiyon verirse, yerli firma fiyat düşürür ve bu bir fiyat savaşına yol açarak her iki firmanın kârını eritir. Ancak devlet ihracat vergisi koyarsa, yerli firma fiyatını artırır. Rakip firma da buna fiyat artışıyla karşılık verir. Sonuçta her iki firmanın fiyatı yükselir ve yerli firma yabancı rakipten daha fazla kâr elde ederek ulusal refahı artırır.

Step-by-Step Solution

Rekabet türünün belirlenmesi

Piyasada Bertrand (fiyat) rekabeti geçerlidir.

Eaton-Grossman analizi, Brander-Spencer'ın miktar (Cournot) varsayımını fiyat varsayımı ile test eder.

Stratejik etkileşimin analizi

Mallar stratejik tamamlayıcıdır (

strategic

complements

Fiyat rekabetinde, bir firmanın fiyatını artırması rakip firmanın da fiyatını artırmasına yönelik bir teşvik (pozitif eğimli tepki fonksiyonu) yaratır.

Politika aracının etkisinin değerlendirilmesi

İhracat vergisi, yerli firmanın tepki fonksiyonunu yukarı kaydırır.

Vergi, yerli firmanın marjinal maliyetini artırarak onu daha yüksek fiyat belirlemeye zorlar. Bu, rakibin de fiyatını artırmasını sağlayarak yıkıcı fiyat rekabetini önler ve kârı yerli ülkeye kaydırır.

Key Concept

Eaton-Grossman Eleştirisi: Stratejik Ticaret Politikasında Varsayımların Duyarlılığı

Hints

Eksik rekabet modellerinde sonucun Cournot veya Bertrand varsayımlarına göre değişebileceğini hatırlayın.

Fiyat rekabetinde firmaların fiyat kararlarının aynı yönde hareket ettiğine (stratejik tamamlayıcılık) dikkat edin.

Bir firmanın maliyetini artıran verginin, fiyat rekabetinde her iki firmanın da fiyatını artırarak kârı nasıl etkileyebileceğini düşünün.

Practice More

Brander-Spencer modelinin diğer eleştirilerini (misilleme, bilgi eksikliği) inceleyen sorular çözebilirsiniz.

Alternative Method

Oyun teorisi perspektifinden bakıldığında; Cournot'ta sübvansiyon yerli firmayı 'agresif' kılarak kâr sağlar. Bertrand'da ise vergi yerli firmayı 'yumuşak' (fiyat artırıcı) kılarak rakibin de fiyat artırmasını sağlar, bu da işbirliğine (collusion) benzer bir sonuç doğurarak kârı artırır.

Estimated Time:2m 0s

Question 106Question →

Bir firmanın, dış piyasadaki talep esnekliğinin iç piyasaya göre daha düşük olması veya dış piyasada iç piyasadan daha fazla tekel gücüne sahip olması durumunda; ihraç malını dış piyasada iç piyasa satış fiyatından daha yüksek bir fiyatla satması uygulaması aşağıdakilerden hangisidir?

Ters damping

Arızi damping

Sürekli damping

Yıkıcı damping

Sosyal damping

Show answer & explanation

Answer: Ters damping

Answer

Dış piyasa fiyatının iç piyasa fiyatından yüksek olduğu durumlar 'Ters damping' olarak adlandırılır.

Ters damping, bir firmanın iç piyasada karşılaştığı rekabetin dış piyasaya göre daha fazla olması veya dış piyasadaki talep esnekliğinin daha düşük olması durumunda, malını dışarıya daha pahalıya satmasıdır. Bu, standart damping tanımının (dışarıya daha ucuza satma) tam tersi olduğu için bu ismi alır.

Step-by-Step Solution

Dampingin temel mantığını analiz etme

Normal damping durumunda, bir firma dış piyasada daha yüksek talep esnekliği ile karşılaştığı için dış piyasaya daha düşük fiyattan (

P_{dış} < P_{iç}

) mal satmaktadır.

Dampingin en yaygın türleri (sürekli, arızi, yıkıcı) dış piyasa fiyatının daha düşük olması esasına dayanır.

Soruda verilen özel durumu değerlendirme

Soruda dış piyasadaki talep esnekliğinin daha düşük olduğu (

e_{dış} < e_{iç}

) ve buna bağlı olarak dış fiyatın iç fiyattan yüksek (

P_{dış} > P_{iç}

) belirlendiği belirtilmiştir.

Fiyat farklılaştırması teorisine göre, talep esnekliğinin düşük olduğu piyasada fiyat daha yüksek belirlenir.

Kavramsal eşleştirme yapma

Dampingin genel tanımının tam tersi olan bu durum literatürde 'Ters Damping' olarak adlandırılır.

İç piyasadaki tekel gücünün az, dış piyasadaki tekel gücünün veya talep katılığının fazla olduğu nadir durumlarda görülür.

Key Concept

Ters Damping

Hints

Normal dampingde dış piyasa fiyatı iç piyasadan düşüktür. Sorudaki durumu bu bilgiyle kıyaslayın.

Fiyat farklılaştırmasında, talep esnekliğinin düşük olduğu piyasada fiyatın daha yüksek belirlendiğini hatırlayın.

Dış fiyatın (

P_{dış}

) iç fiyattan (

P_{iç}

) büyük olması, standart dampingin tam tersi bir durumdur.

Practice More

Sürekli damping ile ters damping arasındaki talep esnekliği farklarını grafik üzerinden incelemek konuyu pekiştirecektir.

Estimated Time:45s

Question 107Question →

Küçük bir ülkede, belirli bir malın ithalatını kısıtlamak amacıyla uygulanan bir gümrük tarifesinin yerine, başlangıçta aynı miktarda ithalat kısıtlaması sağlayan bir ithalat kotası getirilmiştir. İthalat lisanslarının yabancı ülke ihracatçılarına (Gönüllü İhracat Kısıtlaması - VER düzenlemesi gibi) bedelsiz olarak verildiği varsayıldığında, bu uygulamanın ulusal refah üzerindeki etkisi gümrük tarifesi ile karşılaştırıldığında aşağıdakilerden hangisidir?

Tarife ile aynı miktarda daralma ve üretim etkisi yarattığı için ulusal refah üzerindeki toplam kayıp değişmez.

Kota rantının yabancı ülkeye transfer edilmesi nedeniyle, toplam refah kaybı gümrük tarifesinin yarattığı kayıptan daha büyüktür.

İthalat lisanslarının yabancıya verilmesi yerli üretici rantını azalttığı için refah kaybı gümrük tarifesine göre daha az olur.

Devletin ihale yoluyla lisans satarak gelir elde etmesine olanak tanıdığı için toplam refah kaybı gümrük tarifesinden daha düşüktür.

Tüketim etkisinin (ölü ağırlık kaybı) tamamen ortadan kalkması nedeniyle ulusal refah iyileşir.

Show answer & explanation

Answer: Kota rantının yabancı ülkeye transfer edilmesi nedeniyle, toplam refah kaybı gümrük tarifesinin yarattığı kayıptan daha büyüktür.

Answer

Kota rantının yabancı ülkeye transfer edilmesi nedeniyle, toplam refah kaybı gümrük tarifesinin yarattığı kayıptan daha büyüktür.

Doğru yanıt olan 'Kota rantının yabancı ülkeye transfer edilmesi nedeniyle, toplam refah kaybı gümrük tarifesinin yarattığı kayıptan daha büyüktür' ifadesi doğrudur; çünkü gümrük tarifesinde dikdörtgen alanla temsil edilen devlet geliri ülke ekonomisi içinde kalırken, kotalarda bu alan (kota rantı) yabancı ihracatçılara bırakıldığında ülke için net bir kaynak çıkışı ve ek refah kaybı oluşur.

Step-by-Step Solution

Gümrük tarifesinin refah etkilerini belirleyin.

Refah Kaybı = Üretim Etkisi (

b

) + Tüketim Etkisi (

d

Tarife durumunda, devletin elde ettiği vergi geliri (

c

alanı) ülke içinde kaldığı için net refah kaybına dahil edilmez.

İthalat kotasının (yabancıya lisans verilmesi durumu) refah etkilerini belirleyin.

Refah Kaybı = Üretim Etkisi (

b

) + Tüketim Etkisi (

d

) + Kota Rantı (

c

Lisanslar yabancı ihracatçılara verildiğinde, yerli tüketiciden yabancı satıcıya bir kaynak transferi (

c

alanı) gerçekleşir ve bu alan ulusal refah kaybına eklenir.

İki politikayı karşılaştırın.

Kota Kaybı (

b+c+d

) > Tarife Kaybı (

b+d

Aynı miktar kısıtlamada

b

d

alanları eşit olsa da, kotada kaybedilen

c

alanı nedeniyle toplam refah kaybı daha fazladır.

Key Concept

Kota Rantı ve Ulusal Refah Etkisi

Hints

Gümrük tarifesi ve ithalat kotası arasındaki temel farklardan biri, devletin gelir elde edip etmediğidir.

İthalat kotası nedeniyle ortaya çıkan rantın (fiyat farkı x miktar) kimin eline geçtiği ulusal refahı doğrudan etkiler.

Lisanslar yabancı ihracatçılara verildiğinde, yerli tüketiciden toplanan 'vergi benzeri' bu gelir yurt dışına akar. Bu durum VER (Gönüllü İhracat Kısıtlaması) uygulamalarında görülür.

Practice More

İthalat lisanslarının hükümet tarafından yerli ithalatçılara bedelsiz verilmesi durumunda refah etkisinin nasıl değişeceğini inceleyiniz.

Alternative Method

Grafiksel analizde; tarife kaybının sadece

b

(üretim kaybı) ve

d

(tüketim kaybı) üçgenlerinden oluştuğunu, kotada ise buna ek olarak

c

(rant) dikdörtgeninin de yabancıya gittiği için kayba eklendiğini düşünebilirsiniz.

Estimated Time:1m 30s

Question 108Question →

Uluslararası ticaret politikasında ithalatçıların, ithal edecekleri malların bedelinin belirli bir yüzdesini gümrükleme işlemi gerçekleşmeden önce belirli bir süre için ve genellikle faizsiz olarak bir bankaya yatırmak zorunda bırakılması uygulamasına ne ad verilir?

İthalat ön depozitoları

Gönüllü ihracat kısıtlamaları

İhracat sübvansiyonları

Kambiyo kontrolleri

Yerli katkı zorunluluğu

Show answer & explanation

Answer: İthalat ön depozitoları

Answer

İthalat ön depozitoları

İthalat ön depozitoları, ithalatçıların ithal edecekleri malların bedelinin belirli bir kısmını merkez bankasına veya yetkili bir bankaya, ithalat işlemi tamamlanmadan önce faizsiz olarak yatırmalarını zorunlu kılan bir uygulamadır. Bu durum, ithalatçının sermayesinin bir kısmının atıl kalmasına ve dolayısıyla ithalatın maliyetinin artmasına neden olur.

Step-by-Step Solution

Tanımlama

İthalatçıların mal bedelinin bir kısmını önceden bir bankaya yatırması zorunluluğu.

Soruda verilen mekanizmanın hangi ticaret politikası aracına karşılık geldiğini belirlemek gerekir.

Analiz

Bu uygulama ithalatın maliyetini (fırsat maliyeti) artırarak ithalatı azaltıcı etki yapar.

Yatırılan tutarın faizsiz olması ve belirli bir süre sistemde kalması ithalatçı için ek bir finansman yüküdür.

Sınıflandırma

Bu araç 'Diğer Tarife Dışı Engeller' kategorisinde yer alan 'İthalat Ön Depozitoları'dır.

Tanım doğrudan bu terime işaret etmektedir.

Key Concept

İthalat Ön Depozitoları

Practice More

İthalat ön depozitolarının küçük ülke ve büyük ülke refahı üzerindeki etkilerini tarifelerle kıyaslayarak inceleyiniz.

Estimated Time:1m 15s

Question 109Question →

Dünya piyasalarındaki fiyatlar üzerinde belirleyici bir güce sahip olmayan (küçük ülke) bir ekonomide, ithal edilen bir sanayi ürünü üzerine gümrük tarifesi konulması durumunda ortaya çıkan refah etkileriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Tarife sonrası yerli fiyatlar arttığı için tüketici rantındaki azalmanın bir kısmı üretici rantına ve devlet gelirine transfer edilirken, üretim ve tüketimdeki sapmalar net refah kaybına yol açar.

Ülkenin ithalat talebi azaldığı için dünya fiyatları düşer ve bu durum ülkenin dış ticaret hadlerini iyileştirerek toplam refahı artırır.

Devletin elde ettiği gümrük vergisi geliri, tüketici ve üretici rantındaki toplam değişimden daha büyük olduğu için ülkenin net refahında bir artış gözlenir.

Tarife sadece yerli üretimi teşvik ettiği için 'üretim etkisi' (koruma etkisi) bir refah artışı yaratırken, 'tüketim etkisi' sabit kalır.

Tarife uygulanması durumunda yerli piyasadaki denge fiyatı değişmez, sadece ithalat miktarı ve yerli tüketim azalır.

Show answer & explanation

Answer: Tarife sonrası yerli fiyatlar arttığı için tüketici rantındaki azalmanın bir kısmı üretici rantına ve devlet gelirine transfer edilirken, üretim ve tüketimdeki sapmalar net refah kaybına yol açar.

Answer

Küçük bir ülkede gümrük tarifesi, tüketici rantında azalmaya neden olur; bu azalmanın bir kısmı üreticiye ve devlete aktarılırken, üretim ve tüketim çarpıklıkları nedeniyle net bir refah kaybı oluşur.

Doğru yanıt, küçük bir ülkenin gümrük tarifesi uyguladığında karşılaştığı mekanizmayı tam olarak açıklar. Küçük ülkede tarife, yerli fiyatları tarife kadar artırır. Bu durum tüketiciden üreticiye (üretim etkisi/rantı) ve devlete (gelir etkisi) bir gelir transferi yaratır. Ancak, verimsiz yerli üretimin artması (üretim çarpıklığı) ve yüksek fiyat nedeniyle tüketimin azalması (tüketim çarpıklığı) sonucunda oluşan kayıplar hiçbir aktör tarafından kazanılmadığı için net refah kaybı (ölü kayıp) meydana gelir.

Step-by-Step Solution

Küçük ülke varsayımının fiyat üzerindeki etkisini belirleyin.

Yerli fiyat (

P_d

), dünya fiyatı (

P_w

) artı gümrük tarifesi (

t

) kadar olur:

P_d = P_w + t

Küçük ülke dünya fiyatlarını etkileyemediği için tarife yükünün tamamı yurt içi fiyatlara yansır.

Rant değişimlerini analiz edin.

Tüketici rantı azalır, üretici rantı artar ve devlet gümrük geliri elde eder.

Yüksek fiyat tüketicileri cezalandırırken yerli üreticileri ve hazineyi ödüllendirir.

Net refah etkisini hesaplayın.

Net Refah Kaybı = Üretim Kaybı (b) + Tüketim Kaybı (d).

Transferler (a ve c bölgeleri) birbirini dengelerken, b ve d bölgeleri ekonomiden tamamen çıkan kayıpları temsil eder.

Key Concept

Küçük Ülke Varsayımı Altında Tarifenin Refah Etkileri

Estimated Time:1m 15s

PreviousPage 6 / 6

Uluslararası Ticaret Politikası

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Alternative Method

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Alternative Method

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes