Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları (TCDD) Taşımacılık A.Ş., bakım onarım merkezlerindeki binlerce kalem yedek parça için Pareto Prensibi'ni (80/20 kuralı) temel alan ABC stok sınıflandırma yöntemini devreye almıştır. Sistemde; dizel motor enjektörleri ve özel tekerlek setleri A sınıfı, standart rulmanlar B sınıfı, bağlantı elemanları (somun, cıvata, pul) ise C sınıfı olarak tanımlanmıştır. İşletme yönetimi, tedarik zinciri maliyetlerini optimize etmek amacıyla bu üç grup için farklı stok kontrol ve satın alma politikaları geliştirmeyi hedeflemektedir.
Bu sınıflandırma sisteminin temel yönetim felsefesi dikkate alındığında, TCDD'nin uygulaması gereken stok kontrol politikalarıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- A sınıfı kalemlerde elde bulundurma maliyetlerini minimize etmek için düşük emniyet stoku ve sıkı fiziksel denetim uygulanırken, C sınıfı kalemlerde sipariş verme maliyetlerinden tasarruf etmek amacıyla büyük partiler halinde alım yapılarak esnek bir kontrol izlenmelidir.Answer
- BA sınıfı kalemlerin fiziksel miktar oranı %80 civarında olduğundan stok takibi dönemsel sayımlarla yapılmalı, toplam değerin küçük bir kısmını oluşturan C sınıfı kalemler ise sürekli gözden geçirme modeline tabi tutulmalıdır.
- CSınıflar arası ayrım yapılmaksızın elde bulundurma ve sipariş verme maliyetleri eşit kabul edilmeli; A sınıfı parçaların tedarik süreci bağımlı talep yapısına, C sınıfı parçaların süreci ise bağımsız talep yapısına göre planlanmalıdır.
- DC sınıfı kalemlerin birim maliyetleri düşük olsa da toplam stok maliyeti içindeki payları en yüksek olduğu için, bu gruptaki malzemeler üst yönetimin onayıyla ve tam zamanında üretim (JIT) prensibiyle sıfır stok hedefiyle tedarik edilmelidir.
- EPareto analizine göre A sınıfı kalemlerde tedarikçi sayısı maksimumda tutularak fiyat rekabeti yaratılmalı, C sınıfı kalemlerde ise tek tedarikçi ile stratejik ortaklıklar kurularak ürünlerin kalite güvencesi sağlanmalıdır.
Answer
Doğru politika, A sınıfı kalemlerde sıkı denetim ve düşük emniyet stoku; C sınıfı kalemlerde ise esnek kontrol ve büyük partilerle alım yapılmasıdır.
Doğru ifade, ABC analizinin yönetimsel temelini eksiksiz yansıtmaktadır. İşletmeler kaynaklarını verimli kullanmak için, bütçede büyük yer tutan A sınıfı kalemlere odaklanırlar (sıkı denetim, sürekli gözden geçirme, düşük emniyet stoku). C sınıfı kalemler ise değer olarak önemsiz ancak sayıca çok olduklarından, tedarik sürecindeki idari maliyetleri (sipariş verme maliyeti) kısmak adına esnek yöntemlerle ve büyük partiler halinde yönetilirler.
Step-by-Step Solution
Key Concept
ABC Analizinde Sınıflara Göre Stok Kontrol Politikaları