Question

Difficulty: HardÖrgütleme Süreci ve Temel İlkeleri

Bir kamu iktisadi teşebbüsünde (KİT), genel müdüre doğrudan bağlı olarak yapılandırılan "Strateji ve Risk Yönetimi Müşavirliği", kurumun makine ve teçhizat tedarik süreçlerindeki riskleri raporlamakla görevlendirilmiştir. Yapılan bir denetimde, satın alma departmanının seçtiği bazı tedarikçilerin güncel rasyolara göre yüksek finansal risk taşıdığı tespit edilmiştir. Bunun üzerine ilgili Müşavirlik, doğabilecek zararları önlemek amacıyla doğrudan Satın Alma Şefliğinde çalışan uzmanlara resmi bir talimat yazısı göndererek ihale ve sözleşme işlemlerini acilen durdurmuştur. Satın Alma Dairesi Başkanı ise bu duruma itiraz ederek kurumun teşkilat işleyiş kurallarının ağır bir biçimde ihlal edildiğini belirtmiştir.

Örgütleme süreci ve temel ilkeleri dikkate alındığında, bu vakada yaşanan yönetsel çatışmanın temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Kurmay konumundaki bir birimin, emir-komuta zincirini aşarak başka bir birimin astlarına doğrudan icrai talimat vermesiAnswer
  2. B
    İşlevsel bölümlere ayırma sisteminin doğal bir sonucu olarak yetki ve sorumluluk denkliğinin kurum genelinde kurulamaması
  3. C
    İstisna ilkesi gereği, rutin dışı ve yüksek riskli kararların alt kademelere devredilmesi sırasında yaşanan iletişim kopukluğu
  4. D
    Hiyerarşi basamaklarının sayısının fazla olması nedeniyle genel müdürün yönetim alanının ideal sınırları fazlasıyla aşması
  5. E
    Emir-komuta birliği ilkesi gereğince, her uzmanın teşkilat şemasındaki tüm üst düzey yöneticilere rapor verme zorunluluğunun bulunması

Answer

Doğru yanıt, kurmay konumundaki bir birimin icra organlarına ait olan emir verme yetkisini kullanması durumunu ifade eden seçenektir.
Örgütleme ilkelerine göre yetki temel olarak emir-komuta yetkisi ve kurmay yetki olarak ikiye ayrılır. Komuta yetkisi karar verme ve astlara doğrudan emir verme hakkıyken, kurmay yetki üst yöneticiye uzmanlık alanında destek olma, araştırma yapma ve danışmanlık sağlama hakkıdır. Vakadaki 'Müşavirlik' bir kurmay organ olup, görevi riskleri tespit edip bağlı olduğu Genel Müdür'e raporlamaktır. Kendi hiyerarşik alanında bulunmayan satın alma uzmanlarına doğrudan talimat göndermesi, komuta yetkisinin yetkisiz kullanımını (emir-komuta zincirinin ihlali) gösterir.

Step-by-Step Solution

1
Vakadaki aktörlerin organizasyonel rollerini belirleme.
Müşavirlik kurmay (danışma) birimidir, Satın Alma Dairesi ise emir-komuta (icra) birimidir.
Yetki türlerini (kurmay vs. komuta) ayırt etmek çatışmanın kaynağını bulmak için gereklidir.
2
Vakada gerçekleşen sorunlu eylemi analiz etme.
Müşavirliğin, kendi amirine (Genel Müdür) rapor sunmak yerine doğrudan alt kademedeki icracı uzmanlara emir vererek işi durdurması tespit edilmiştir.
Eylemin hangi örgütleme ilkesini ihlal ettiğini bulmak.
3
Sorunlu eylemi yönetim ilkeleri teorisi ile eşleştirme.
Durum, kurmay yetkinin sınırlarının aşılarak doğrudan emir-komuta zincirine müdahale edilmesi (emir yetkisinin gasp edilmesi) olarak tanımlanır.
Sorunun kök nedenini teorik kavramlar çerçevesinde doğru seçenekte bulmak için.

Key Concept

Kurmay ve Emir-Komuta Yetkisi Ayrımı
Rate this question