Examkin

Question

Difficulty: HardÖrgüt Kültürü

Bir büyükşehir belediyesine bağlı Afet Koordinasyon Merkezinin stratejik planında ve kamuoyuna açıklanan vizyon belgelerinde 'inisiyatif alabilen, çevik ve yerinden yönetim' ilkelerine vurgu yapılmaktadır. Bu doğrultuda kurumun fiziksel mekânı, hiyerarşiyi en aza indirecek şekilde şeffaf bir yapıda ve açık ofis düzeninde yeniden tasarlanmıştır. Ancak, bölgesel bir sel felaketi krizinde, sahadaki ekipleri yönlendirmesi gereken operatörlerin, kendi yetki sınırları dâhilinde olmasına rağmen hiçbir bağımsız müdahalede bulunmayıp doğrudan daire başkanının talimatını bekledikleri görülmüştür. Olay sonrası yapılan görüşmelerde çalışanların, 'Amirin yazılı onayı olmadan adım atarsan, işler ters gittiğinde tek suçlu sen olursun' inancına sahip oldukları anlaşılmıştır.

Edgar Schein'ın Örgüt Kültürü Modeli dikkate alındığında, bu merkezdeki durumla ilgili aşağıdaki analizlerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Çalışanların 'tek suçlu sen olursun' şeklindeki kökleşmiş inancı örgütün 'benimsenen değerleri' katmanını oluştururken, vizyon belgelerindeki çeviklik vurgusu 'temel varsayımlar' seviyesini temsil etmektedir.
  2. Açık ofis tasarımı ve stratejik plandaki ilkeler kültürün 'görünür yapay unsurları' ile 'benimsenen değerlerini' yansıtırken; kriz anındaki eylemsizlik, bu unsurların çalışanların zihnindeki 'temel varsayımlar' ile çatıştığını ve asıl belirleyicinin varsayımlar olduğunu göstermektedir.Answer
  3. C
    Fiziksel mekânın açık ofis düzenine geçirilmesi, örgütteki temel varsayımları doğrudan değiştirmiş; ancak yöneticilerin bu yeni yapıya ayak uyduramaması nedeniyle kriz anında karar alma süreci tıkanmıştır.
  4. D
    Stratejik planda yer alan 'çevik ve yerinden yönetim' vurgusu, kültürün en derin ve değiştirilmesi en zor katmanı olan 'yapay unsurlar' seviyesinde yer aldığından, personelin fiili davranışlarına etki edememiştir.
  5. E
    Örgüt kültürünü oluşturan katmanlar arasında tam bir bütünleşme söz konusudur; zira açık ofis tasarımı gibi görünür unsurlar ile personelin ast-üst ilişkilerindeki itaatkâr varsayımları birbirini destekleyerek yönetimi kolaylaştırmıştır.

Answer

Açık ofis tasarımı ve stratejik plandaki ilkeler kültürün 'görünür yapay unsurları' ile 'benimsenen değerlerini' yansıtırken; kriz anındaki eylemsizlik, bu unsurların çalışanların zihnindeki 'temel varsayımlar' ile çatıştığını ve asıl belirleyicinin varsayımlar olduğunu göstermektedir.
Edgar Schein'ın modelinde örgüt kültürü; yapay unsurlar (fiziksel mekân, logolar), benimsenen değerler (stratejik plan, vizyon, hedefler) ve temel varsayımlar (bilinçdışı inançlar, yazılı olmayan kurallar) olmak üzere üç katmandan oluşur. Sorudaki senaryoda açık ofis ve vizyon belgeleri yüzeydeki unsurları temsil ederken, personelin cezalandırılma korkusuyla inisiyatif almaması en derindeki temel varsayımların gücünü ve yüzeydeki değerlerle olan çatışmasını (uyumsuzluğunu) göstermektedir. Örgüt kültüründe, yüzeydeki ögeler ile derindeki varsayımlar çeliştiğinde bireylerin gerçek davranışlarını her zaman temel varsayımlar belirler.

Step-by-Step Solution

1
Senaryodaki kültürel ögelerin Schein'ın katmanlarına göre sınıflandırılması
Açık ofis düzeni 'Yapay Unsurlar'a; stratejik plandaki çeviklik vurgusu 'Benimsenen Değerler'e; personelin cezalandırılma korkusu ise 'Temel Varsayımlar'a karşılık gelmektedir.
Schein'ın modelinde kültürün görünür fiziksel yönleri yapay unsur, resmi beyanlar benimsenen değer, bilinçaltı inançlar ise temel varsayımdır.
2
Katmanlar arası ilişkinin ve davranışa etkisinin analiz edilmesi
Kurumun resmi söylemleri ve fiziksel mekânı ile personelin zihnindeki derin inançlar (varsayımlar) arasında açık bir çelişki olduğu tespit edilmiştir.
Personel, resmi söyleme (çeviklik) göre değil, bilinçaltında yatan kökleşmiş varsayımlara (amir onayı olmadan iş yaparsan ceza alırsın) göre hareket etmiştir.
3
Seçeneklerin bu analiz doğrultusunda değerlendirilmesi
Yapay unsurlar ve benimsenen değerlerin, temel varsayımlarla çatıştığını ve asıl belirleyicinin temel varsayımlar olduğunu ifade eden seçeneğin doğru olduğu sonucuna varılır.
Örgütsel davranışta, yüzeysel katmanlar (yapay unsurlar ve değerler) ile derin katmanlar (varsayımlar) çeliştiğinde, bireylerin eylemlerini her zaman temel varsayımlar yönlendirir.

Key Concept

Schein'ın Örgüt Kültürü Katmanları (Yapay Unsurlar, Benimsenen Değerler, Temel Varsayımlar) ve Katmanlar Arası Çatışma
Rate this question

Topics

Örgüt Kültürü

More questions from this topic